Thảo luận tại Tổ 16 (Đoàn ĐBQH các tỉnh Cao Bằng, Đắk Lắk và Tuyên Quang): Khơi thông nguồn lực, tạo đột phá cho tăng trưởng hai con số

Các đại biểu Quốc hội thảo luận tại Tổ 16. Ảnh: Đắc Trường

Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương, ĐBQH Nguyễn Thanh Nghị (Đắk Lắk) bày tỏ thống nhất cao với Báo cáo của Chính phủ và các cơ quan thẩm tra, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng "hai con số" bằng các giải pháp đồng bộ, hiệu quả và có tính khả thi cao.

Về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm giai đoạn 2026 - 2030, đại biểu đánh giá Báo cáo của Chính phủ đã bám sát Kết luận số 18 của Trung ương, đồng thời tích hợp các nội dung quan trọng liên quan đến tài chính quốc gia, nợ công, đầu tư công. Đây là cơ sở quan trọng để cụ thể hóa mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững trong thời gian tới.

Theo đại biểu, mục tiêu tăng trưởng hai con số là yêu cầu mang tính chiến lược nhằm thực hiện hai mốc phát triển quan trọng của đất nước: đến năm 2030 trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao và đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao.

Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương, ĐBQH Nguyễn Thanh Nghị (Đắk Lắk) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường

Đại biểu nhấn mạnh, cần làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống như xuất khẩu, đầu tư, tiêu dùng; đồng thời khai thác các động lực mới như kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế biển, kinh tế chăm sóc người cao tuổi ... Bên cạnh đó, việc hoàn thiện thể chế được xác định là giải pháp then chốt để khơi thông nguồn lực. Đại biểu lưu ý việc xử lý các dự án tồn đọng, khai thác hiệu quả tài sản công sau sắp xếp, coi đây là nguồn lực quan trọng cho tăng trưởng trong giai đoạn tới.

Về đầu tư công, đại biểu đề nghị Chính phủ tiếp tục rà soát, điều chỉnh kế hoạch theo hướng vừa cắt giảm các dự án kém hiệu quả, vừa bổ sung các công trình cấp thiết, đặc biệt là hạ tầng giao thông liên kết vùng. Đại biểu nhấn mạnh vai trò của chính quyền cơ sở trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Do đó, cần có cơ chế, chính sách phù hợp để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cơ sở, đồng thời đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và cải cách thủ tục hành chính, bảo đảm phục vụ người dân và doanh nghiệp tốt hơn.

Đại biểu nhấn mạnh, để đạt mục tiêu tăng trưởng cao, điều quan trọng không chỉ là quyết tâm chính trị mà còn là tổ chức thực hiện hiệu quả, cụ thể và đồng bộ trong toàn hệ thống.

ĐBQH Trần Hồng Minh (Cao Bằng) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường

ĐBQH Trần Hồng Minh (Cao Bằng) cho biết, các nội dung đầu tư công, đặc biệt trong lĩnh vực giao thông, đã được tổng hợp đầy đủ trong hệ thống báo cáo và các phụ lục kèm theo. Các kiến nghị về tuyến đường, trục giao thông của địa phương đều đã được cập nhật, bao gồm cả dự án do Trung ương quản lý và dự án của địa phương.

Theo đại biểu, hiện các dự án chuyển tiếp từ giai đoạn 2021-2025 sang 2026-2030 vẫn đang được triển khai bình thường. Các công trình trọng điểm quốc gia, nhất là hệ thống cao tốc đã được Quốc hội thông qua và đang được phân cấp, ủy quyền cho địa phương tổ chức thực hiện.

Nhấn mạnh trách nhiệm của địa phương, đại biểu cho rằng, khi đã được phân cấp thì cần chủ động nâng cao năng lực tổ chức triển khai. Thực tế, nhiều địa phương, nhất là vùng sâu, vùng xa còn hạn chế về nhân lực, kinh nghiệm trong triển khai các công trình kỹ thuật cao dẫn đến tiến độ chậm. Bên cạnh đó, các vướng mắc về đất đai, giải phóng mặt bằng và thủ tục đầu tư vẫn cần tiếp tục tháo gỡ.

Từ góc độ địa phương, ĐBQH Lương Nguyễn Minh Triết (Đắk Lắk) nhấn mạnh, trong bối cảnh kinh tế thế giới biến động, chuỗi cung ứng gián đoạn, việc nâng cao tính tự chủ của nền kinh tế là yêu cầu cấp thiết.

ĐBQH Lương Nguyễn Minh Triết (Đắk Lắk) phát biểu. Ảnh: Đắc Trường

Về cơ chế, chính sách đặc thù, đại biểu kiến nghị chuyển từ “đặc thù từng địa phương” sang “chính sách chung theo vùng hoặc nhóm địa phương tương đồng”, tránh tình trạng phân hóa, nơi thuận lợi càng phát triển, nơi khó khăn ngày càng tụt lại. Đồng thời, cần có ưu đãi đủ mạnh để thu hút đầu tư vào các vùng khó khăn, nhất là khi yêu cầu tăng trưởng đặt ra là tương đương giữa các địa phương.

Đối với các dự án tồn đọng, vướng mắc pháp lý, đại biểu kiến nghị tiếp tục hoàn thiện cơ chế tháo gỡ để đưa các nguồn lực này vào vận hành, đặc biệt là nguồn lực đất đai từ các nông, lâm trường. Đây là lĩnh vực còn nhiều dư địa nhưng sử dụng chưa hiệu quả.

Bên cạnh đó, vấn đề nhân lực được xác định là “điểm nghẽn lớn”. Nhiều địa phương khó thu hút đầu tư không phải vì thiếu ưu đãi, mà do thiếu lao động, kể cả lao động phổ thông. Do đó, cần có giải pháp đồng bộ từ đào tạo đến thu hút, phân bổ lại lực lượng lao động.

Các đại biểu tham dự phiên họp. Ảnh: Đắc Trường

Đại biểu cũng kiến nghị cụ thể hóa mạnh mẽ hơn các chủ trương phát triển kinh tế tư nhân, bởi đây là khu vực chiếm số lượng lớn doanh nghiệp nhưng chưa được hỗ trợ tương xứng để phát huy tiềm năng.

Trước diễn biến phức tạp của thiên tai, biến đổi khí hậu, đại biểu kiến nghị tăng cường đầu tư nâng cao năng lực phòng thủ dân sự cấp cơ sở, từ trang thiết bị, nhân lực đến tổ chức lực lượng tại chỗ, nhằm bảo đảm điều kiện nền tảng cho phát triển kinh tế - xã hội bền vững.