Thay đổi phương thức quản trị trên môi trường số

Nghị quyết số 57-NQ/TW, ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo (KHCN, ĐMST) và CĐS là đột phá quan trọng hàng đầu. CĐS cũng gắn với yêu cầu nâng cao hiệu quả quản trị, đổi mới phương thức hoạt động và chất lượng cung cấp dịch vụ công. Để những định hướng này đi vào thực tiễn, tỉnh Quảng Trị xác định, bên cạnh hạ tầng và nền tảng công nghệ, yếu tố con người có vai trò quan trọng.

Ngành Nông nghiệp và Môi trường ứng dụng hiệu quả Hệ thống giám sát rừng thông minh trong quản lý, bảo vệ rừng - Ảnh: Q.V

Ghi nhận tại phường Nam Đông Hà, sau sắp xếp, Ban Thường vụ Đảng ủy phường đã lãnh đạo, chỉ đạo nhiều giải pháp nhằm ổn định tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị.

Đặc biệt, xác định việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức là yếu tố then chốt để thực hiện hiệu quả nhiệm vụ trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và đẩy mạnh CĐS, Ban Thường vụ Đảng ủy đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai đồng bộ nhiều chương trình đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng nhằm nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng quản lý, năng lực số và khả năng thích ứng với yêu cầu nhiệm vụ mới cho đội ngũ cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức. Hạ tầng số dùng chung được quan tâm đầu tư, từng bước đáp ứng yêu cầu triển khai chính quyền số và CĐS tại phường.

Các nền tảng số dùng chung của Trung ương và tỉnh được triển khai hiệu quả. như: Hệ thống quản lý văn bản và điều hành, cổng dịch vụ công trực tuyến, hệ thống một cửa điện tử, nền tảng họp trực tuyến… góp phần nâng cao hiệu quả giải quyết thủ tục hành chính, giảm thời gian, chi phí cho tổ chức và công dân.

Tính đến hết quý III/2026, gần 100% văn bản (trừ văn bản mật), được trao đổi trên môi trường điện tử; tỉ lệ đảng viên thường xuyên sử dụng Sổ tay đảng viên điện tử đạt trên 97%; đã số hóa, cập nhật 3.419/4.485 hồ sơ đảng viên, đạt 76,2%; dữ liệu đất đai được đối soát, làm sạch 34.290/36.337 thửa, đạt 94,37%.

Năm 2026, tỉnh ưu tiên bố trí 336,102 tỉ đồng cho hoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số - Ảnh: Q.V

Đối với Đề án 06, tỉ lệ kích hoạt tài khoản định danh điện tử mức độ 2 đạt 96,68%; chi trả lương hưu và bảo hiểm xã hội qua tài khoản đạt 95,36%. Nhiều mô hình CĐS gắn với nhu cầu thực tế của người dân được triển khai như “Chợ số Nam Đông Hà”, “Dân vận khéo-Cộng đồng số” tại tổ dân phố Điếu Ngao và “Trường học số”...

Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Nam Đông Hà Hồ Sỹ Trung khẳng định: “Với quyết tâm cao, phường Nam Đông Hà xác định yêu cầu xuyên suốt trong thời gian tới là chuyển từ “có kế hoạch” sang “có kết quả”, từ “báo cáo tiến độ” sang “có sản phẩm kiểm chứng”. Mỗi nhiệm vụ phải rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm và rõ sản phẩm; qua đó phấn đấu hoàn thành cao nhất các mục tiêu năm 2026, tạo nền tảng thực chất cho năm 2027”.

Trên lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Trần Quốc Tuấn, sự chuyển dịch từ quản lý sang quản trị dữ liệu ngành được thể hiện qua việc chuyển từ áp lực tạo lập, thu thập hồ sơ giấy sang chủ động xử lý, sử dụng dữ liệu số để ra quyết định điều hành. Quá trình này giúp đưa dữ liệu từ trạng thái rời rạc, lưu trữ cục bộ tại từng đơn vị vào danh mục dữ liệu dùng chung để kết nối, chia sẻ liên thông; phân định mạch lạc vai trò giữa chủ quản, chủ sở hữu và chủ thể dữ liệu gắn với trách nhiệm cụ thể.

Nổi bật, Quảng Trị hiện là một trong những địa phương tiên phong hoàn thành đồng bộ 100% dữ liệu đất đai của 78/78 xã, phường, thị trấn (với 2.420.627 thửa đất) lên Hệ thống thông tin đất đai quốc gia (VNLIS). Dữ liệu được duy trì cập nhật hàng ngày và kết nối liên thông dòng chảy thông tin với cơ quan Thuế; từ đầu năm 2026 đến nay đã tự động lập 40.018 phiếu chuyển thuế điện tử.

Tại phường Nam Đông Hà, đến nay tỉ lệ kích hoạt tài khoản định danh điện tử mức độ 2 đạt 96,68%; chi trả lương hưu và bảo hiểm xã hội qua tài khoản đạt 95,36% - Ảnh: Q.V

Tốc độ xử lý hành chính tăng rõ rệt: Toàn ngành tiếp nhận 162.560 hồ sơ đất đai (với 111.855 hồ sơ trực tuyến), giải quyết đúng và sớm hạn đạt tỉ lệ 98%. Hay trong công tác bảo vệ rừng, Hệ thống giám sát rừng thông minh đã tích hợp thành công 18 camera trí tuệ nhân tạo (AI) tại các tọa độ xung yếu, kết hợp giải đoán ảnh vệ tinh để đối chiếu biến động thảm phủ thời gian thực.

Khi có bất thường, hệ thống tự động đẩy cảnh báo kèm tọa độ trực tiếp xuống ứng dụng di động của kiểm lâm địa bàn. Trong công tác phòng, chống thiên tai, việc vận hành mạng lưới 67 trạm đo mưa, 9 trạm đo mực nước tự động 24/7 cùng ứng dụng Vrain tích hợp trí tuệ nhân tạo đã giúp chuyển đổi trạng thái từ "bị động ứng phó" sang "chủ động dự báo sớm" rủi ro ngập lụt lưu vực sông.

Tính đến hết quý III/2026, UBND tỉnh đã trình HĐND tỉnh ban hành 6 nghị quyết; 11 quyết định về cơ chế, chính sách và nguồn lực phục vụ phát triển KHCN, ĐMST và CĐS. Bố trí 25/30 vị trí chuyên trách công nghệ thông tin, CĐS tại các sở, ban, ngành cấp tỉnh; 78/78 xã, phường, đặc khu có công chức phụ trách.

Đồng thời đã phê duyệt 100% thủ tục hành chính thực hiện không phụ thuộc địa giới hành chính trên địa bàn tỉnh. Công tác chuẩn hóa, làm sạch và đồng bộ dữ liệu chuyên ngành tiếp tục được triển khai. Thương mại điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt, hóa đơn điện tử và ứng dụng nền tảng số tiếp tục được đẩy mạnh trong sản xuất, kinh doanh, thanh toán học phí, viện phí và dịch vụ công.

Ứng dụng QUANGTRI-S hiện cung cấp 20 tính năng với trên 105.600 lượt cài đặt, 91.372 tài khoản, tỉ lệ cài đặt, kích hoạt đạt 6,5% dân số trưởng thành. Phong trào “Bình dân học vụ số” và nền tảng đào tạo trực tuyến tiếp tục được duy trì.

78/78 xã, phường, đặc khu đã kiện toàn 917 Tổ Công nghệ số cộng đồng với 9.543 thành viên, tập trung hướng dẫn sử dụng dịch vụ công trực tuyến, VNeID, Sổ sức khỏe điện tử, tài khoản an sinh xã hội và thanh toán không dùng tiền mặt, nhất là tại miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đặc biệt, năm 2026, tỉnh ưu tiên bố trí 336,102 tỉ đồng cho KHCN, ĐMST và CĐS, gồm 163,065 tỉ đồng chi sự nghiệp và 173,037 tỉ đồng vốn đầu tư công ngân sách tỉnh. Trong nguồn đầu tư công, cấp tỉnh phân bổ 122,5 tỉ đồng, cấp xã 50,537 tỉ đồng; chưa bao gồm vốn đầu tư công ngân sách Trung ương chưa được giao.

Bên cạnh những kết quả đạt được, tỉnh đang nỗ lực khắc phục những tồn tại, hạn chế liên quan đế tiến độ giải ngân kinh phí KHCN, ĐMST và CĐS; thời gian hoàn thiện thủ tục một số dự án; quá trình làm sạch, chuẩn hóa, kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu cũng như những vướng mắc trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo, phân công và tổ chức thực hiện ở một số cơ quan, đơn vị, địa phương.

Nhằm tạo nền tảng đổi mới phương thức quản trị, nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp, trong thời gian tới, tỉnh tiếp tục đẩy mạnh CĐS theo hướng lấy dữ liệu làm nền tảng, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Tập trung hoàn thiện cơ sở dữ liệu dùng chung, mở rộng hạ tầng số, thúc đẩy ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động quản lý nhà nước, nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến, phát triển nguồn nhân lực số và hỗ trợ doanh nghiệp CĐS. Đây là những giải pháp quan trọng nhằm xây dựng chính quyền số hiện đại, thúc đẩy phát triển kinh tế số, xã hội số và tạo động lực cho tăng trưởng nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.