Thị trường kim cương dậy sóng, hệ sinh thái của các 'ông lớn' có gì?

Không chỉ được xem là biểu tượng của sự sang trọng và đẳng cấp, kim cương tự nhiên còn được nhiều người lựa chọn như một tài sản tích lũy nhờ tính khan hiếm và khả năng giữ giá theo thời gian.

Giá trị của một viên kim cương được xác định chủ yếu dựa trên tiêu chuẩn quốc tế 4C gồm trọng lượng (Carat), giác cắt (Cut), độ tinh khiết (Clarity) và màu sắc (Color). Trên thị trường, những viên kim cương từ 0,5 carat trở lên, đáp ứng đầy đủ các tiêu chí 4C và đi kèm chứng nhận của các tổ chức giám định quốc tế như GIA hoặc IGI thường được đánh giá cao về giá trị cũng như tính thanh khoản.

Hoạt động kiểm định kim cương trở thành tâm điểm chú ý thời gian gần đây. Ảnh: PV

Mô hình kiểm định, bán lẻ kim cương tại 2 doanh nghiệp lớn PNJ và DOJI

Tại Việt Nam, hai doanh nghiệp lớn trong lĩnh vực kinh doanh kim cương hiện nay là DOJI và PNJ đều xây dựng hệ sinh thái kết hợp hoạt động bán lẻ với kiểm định chất lượng sản phẩm kim cương và liên quan đến kim cương.

Theo thông tin được công bố, DOJI hiện sở hữu nguồn kim cương tự nhiên được tuyển chọn theo tiêu chuẩn 4C và đi kèm chứng nhận quốc tế của GIA hoặc IGI. Doanh nghiệp cho biết các sản phẩm kim cương viên đều được nhập khẩu chính ngạch, đáp ứng các tiêu chuẩn về chất lượng. Bên cạnh việc kinh doanh kim cương rời, DOJI còn phát triển nhiều bộ sưu tập trang sức như Fire on Flames, Jasmine hay Shining Drop, hướng đến nhiều nhóm khách hàng với phong cách thiết kế khác nhau.

Một mắt xích quan trọng trong hệ sinh thái của DOJI là Thế Giới Kim Cương (TGKC). Sau khi chính thức trở thành thành viên của Tập đoàn DOJI từ ngày 30/4/2020, doanh nghiệp này tiếp tục phát triển mạng lưới bán lẻ với hơn 100 cửa hàng cùng hơn 800 nhân viên trên toàn quốc.

Theo DOJI, Thế Giới Kim Cương tập trung vào phân khúc kim cương tự nhiên, trong đó các sản phẩm đều được kiểm định bởi các tổ chức quốc tế như GIA và IGI nhằm xác thực các tiêu chí về chất lượng.

Thế Giới Kim Cương là thành viên của Tập đoàn DOJI từ ngày 30/4/2020

Trong khi đó, hệ sinh thái của PNJ được xây dựng theo hướng kết hợp giữa hoạt động bán lẻ và dịch vụ giám định. P-Lab, tiền thân là PNJ Laboratory, là công ty con do PNJ sở hữu 100% vốn điều lệ, hoạt động trong lĩnh vực giám định vàng, hợp kim, kim cương, đá quý và các sản phẩm liên quan. Cuối năm 2024, đơn vị này chính thức đổi tên thương hiệu từ PNJ Laboratory thành P-Lab.

Theo thông tin doanh nghiệp công bố, P-Lab được xây dựng và vận hành theo tiêu chuẩn ISO/IEC 17025, đồng thời là một trong những đơn vị được cơ quan quản lý nhà nước cấp phép xác định hàm lượng vàng trong trang sức, mỹ nghệ nhằm phục vụ hoạt động giám định, kiểm định và hỗ trợ giải quyết tranh chấp khi cần thiết. Doanh nghiệp hiện có vốn điều lệ 10 tỷ đồng do PNJ sở hữu toàn bộ. Bà Đặng Thị Lài, Thành viên HĐQT kiêm Thành viên Ủy ban Kiểm toán của PNJ, là Chủ tịch và người đại diện theo ủy quyền của PNJ tại P-Lab.

Tuy nhiên, P-Lab cũng là đơn vị đang thu hút sự chú ý của dư luận sau khi cơ quan chức năng phát hiện nhiều vi phạm trong hoạt động kinh doanh và giám định kim cương. Đáng chú ý, ông Đặng Ngọc Thảo, nguyên Giám đốc Công ty TNHH MTV Giám định PNJ (PNJ Lab), đã bị cơ quan chức năng khởi tố và bắt giữ theo quy định của pháp luật.

Giám đốc P-Lab bị khởi tố do liên quan vụ buôn lậu kim cương

DOJI và PNJ đang sở hữu gì?

Tiền thân của Tập đoàn Vàng bạc Đá quý DOJI là Công ty Phát triển Công nghệ và Thương mại TTD, được thành lập ngày 28-7-1994 với vốn điều lệ ban đầu 1.100 tỷ đồng. Trong đó, ông Đỗ Minh Phú góp 770 tỷ đồng, tương đương 70% vốn điều lệ; 2 cổ đông còn lại là Đỗ Vũ Phương Anh và Đỗ Đức Minh mỗi người góp 165 tỷ đồng, tương ứng sở hữu 15%.

Trong quá trình phát triển, DOJI nhiều lần tăng vốn điều lệ nhằm mở rộng quy mô hoạt động. Năm 2016, doanh nghiệp nâng vốn lên 1.500 tỷ đồng; đầu năm 2019 tăng lên 2.000 tỷ đồng; đến tháng 9 cùng năm tiếp tục nâng lên 3.000 tỷ đồng. Theo cập nhật đến cuối năm 2021, vốn điều lệ của DOJI đạt 4.500 tỷ đồng.

Khởi đầu từ lĩnh vực đá quý với sản phẩm Ruby sao Việt Nam mang thương hiệu Vietnam Star Ruby (VSR), DOJI sau đó mở rộng sang kinh doanh vàng bạc, đá quý và trang sức. Từ năm 2009, doanh nghiệp tiếp tục đa dạng hóa hoạt động sang bất động sản, thương mại, dịch vụ và tài chính - ngân hàng. Trong lĩnh vực bất động sản, doanh nghiệp phát triển các dự án thông qua DOJILAND như The Sapphire Residence, Best Western Premier Sapphire Ha Long, Diamond Halong Hotel, Khu đô thị mới Nam Vĩnh Yên và tòa nhà DOJI Tower tại Hà Nội.

Ở mảng bán lẻ, DOJI tiếp quản Thế Giới Kim Cương trong giai đoạn dịch COVID-19, qua đó mở rộng hiện diện trong lĩnh vực phân phối kim cương và trang sức. Đồng thời, doanh nghiệp cũng tham gia lĩnh vực tài chính - ngân hàng thông qua quá trình tái cơ cấu TPBank, từng bước hình thành hệ sinh thái hoạt động trải rộng từ vàng bạc, đá quý, trang sức đến bất động sản, tài chính, thương mại và dịch vụ.

Theo báo cáo tài chính, lợi nhuận sau thuế của DOJI giai đoạn 2021-2023 lần lượt đạt 234 tỷ đồng, 1.017 tỷ đồng và 491 tỷ đồng. Kết quả kinh doanh có sự biến động qua các năm, trong đó năm 2022 ghi nhận mức lợi nhuận cao nhất trước khi giảm trong năm 2023.

Về phía PNJ, doanh nghiệp hiện sở hữu hệ sinh thái gồm nhiều thương hiệu và đơn vị thành viên như PNJ Art, Style by PNJ, Mancode by PNJ, PNJP, CAO Fine và P-Lab. Theo thông tin doanh nghiệp công bố, giá trị thương hiệu PNJ đạt khoảng 523 triệu USD, trong khi vốn hóa thị trường khoảng 31.091 tỷ đồng.

Tính đến ngày 31-3-2026, tổng tài sản của PNJ đạt 19.693 tỷ đồng.

Kết thúc 3 tháng đầu năm 2026, PNJ ghi nhận lợi nhuận sau thuế 1.467 tỷ đồng, gấp khoảng hai lần cùng kỳ năm trước và là mức lợi nhuận theo quý cao nhất kể từ khi doanh nghiệp công bố báo cáo tài chính.