Thông qua Luật Đất đai (sửa đổi): Đất không giấy tờ sử dụng trước tháng 7/2014 có thể được cấp sổ đỏ

Luật Đất đai (sửa đổi) cho phép xem xét cấp giấy chứng nhận với một số trường hợp sử dụng đất không có giấy tờ trước ngày 1/7/2014; đồng thời mở rộng hình thức bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất và thay đổi cơ chế xác định giá đất.

 Với trên 97% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội thông qua Luật Đất đai (sửa đổi)

Với trên 97% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội thông qua Luật Đất đai (sửa đổi)

Sáng 21/11, với trên 97% đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội thông qua Luật Đất đai (sửa đổi), với nhiều quy định mới liên quan đến cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bồi thường khi thu hồi đất, tài chính đất đai và quản lý đất đai.

Luật có hiệu lực từ ngày 1/7/2027. Riêng bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất theo quy định mới được ban hành để áp dụng từ ngày 1/1/2028.

Gỡ vướng cấp sổ đỏ cho đất không có giấy tờ

Một trong những nội dung được người dân quan tâm là quy định cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) đối với các trường hợp sử dụng đất lâu năm nhưng chưa có giấy tờ hợp pháp.

Theo luật sửa đổi, hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không có giấy tờ về quyền sử dụng đất nhưng đã sử dụng trước ngày 1/7/2014, nếu đáp ứng các điều kiện luật định và không thuộc trường hợp bị loại trừ, có thể được xem xét cấp giấy chứng nhận.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng trình bày tại Quốc hội sáng 21/11

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng trình bày tại Quốc hội sáng 21/11

Đối với trường hợp nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất trước ngày 1/8/2024 nhưng chưa thực hiện thủ tục chuyển quyền, người đang sử dụng đất cũng có thể được xem xét cấp giấy chứng nhận nếu đáp ứng các điều kiện tương ứng.

Quy định này nhằm tháo gỡ những vướng mắc trong thực tế, khi nhiều thửa đất đã được mua bán, chuyển nhượng qua nhiều người, sử dụng ổn định nhưng chưa hoàn tất thủ tục pháp lý.

Luật cũng quy định, nếu thửa đất có tranh chấp nhưng xác định được phạm vi diện tích, ranh giới đang tranh chấp thì phần diện tích không có tranh chấp vẫn được xem xét cấp giấy chứng nhận, nếu đủ điều kiện tách thửa.

Ngoài ra, hộ gia đình, cá nhân khi được cấp giấy chứng nhận lần đầu được ghi nợ tiền sử dụng đất nếu có nhu cầu.

Với đất thuộc quyền sử dụng chung của các thành viên hộ gia đình, việc ghi tên trên giấy chứng nhận được thực hiện theo thỏa thuận của những người có chung quyền sử dụng đất. Các thành viên phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung thỏa thuận này. Trường hợp vợ chồng cùng có chung quyền sử dụng đất, giấy chứng nhận phải ghi cả họ, tên vợ và chồng.

Mở rộng hình thức bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất

Luật Đất đai (sửa đổi) quy định việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất để thực hiện mục đích quốc phòng, an ninh hoặc phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng phải bảo đảm dân chủ, khách quan, công bằng, công khai, minh bạch, kịp thời và đúng quy định pháp luật. Trong đó, ưu tiên đối tượng chính sách xã hội, người trực tiếp sản xuất nông nghiệp.

Đáng chú ý, hình thức bồi thường về đất được quy định theo hướng mở rộng lựa chọn. Trước hết, người có đất bị thu hồi được bồi thường bằng việc giao đất hoặc cho thuê đất có cùng mục đích sử dụng với loại đất bị thu hồi.

Trường hợp không có đất cùng mục đích để bồi thường nhưng địa phương có điều kiện về quỹ đất, quỹ nhà ở và người bị thu hồi đất có nhu cầu, việc bồi thường có thể được thực hiện bằng đất khác mục đích sử dụng hoặc bằng nhà ở.

Nếu không có đất, không có nhà ở để bồi thường thì thực hiện bồi thường bằng tiền, trừ trường hợp thu hồi đất ở, nhà ở. Trường hợp địa phương có quỹ đất, quỹ nhà ở nhưng người bị thu hồi đất không có nhu cầu nhận đất, nhận nhà thì được bồi thường bằng tiền.

Luật Đất đai (sửa đổi) cho phép xem xét cấp giấy chứng nhận với một số trường hợp sử dụng đất không có giấy tờ trước ngày 1/7/2014; đồng thời mở rộng hình thức bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất và thay đổi cơ chế xác định giá đất

Luật Đất đai (sửa đổi) cho phép xem xét cấp giấy chứng nhận với một số trường hợp sử dụng đất không có giấy tờ trước ngày 1/7/2014; đồng thời mở rộng hình thức bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất và thay đổi cơ chế xác định giá đất

Luật cũng quy định cụ thể các trường hợp không được bồi thường về đất, gồm đất được Nhà nước cho thuê trả tiền thuê đất hằng năm; đất thuộc quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích của UBND cấp xã; đất do cơ quan, tổ chức nhà nước quản lý, trừ phần diện tích đang có người sử dụng đủ điều kiện được bồi thường.

Với những trường hợp không được bồi thường về đất nhưng còn chi phí đầu tư vào đất chưa thu hồi hết, người sử dụng đất vẫn được xem xét bồi thường các khoản chi phí hợp lý. Các khoản này gồm chi phí san lấp mặt bằng, cải tạo làm tăng độ màu mỡ của đất, thau chua rửa mặn, chống xói mòn, gia cố khả năng chịu lực của đất phục vụ sản xuất, kinh doanh và các chi phí hợp lý khác phù hợp với mục đích sử dụng đất.

Nhà ở, công trình xây dựng, cây trồng, vật nuôi gắn liền với đất bị thiệt hại khi Nhà nước thu hồi đất cũng được bồi thường theo quy định. UBND cấp tỉnh ban hành đơn giá bồi thường thiệt hại phù hợp với tình hình thực tế địa phương và xem xét điều chỉnh khi có biến động.

Một điểm mới khác là người có đất bị thu hồi có nhu cầu có thể hoán đổi phần diện tích đất ở bị thu hồi sang phần diện tích đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp còn lại của thửa đất sau thu hồi hoặc sang thửa đất khác thuộc quyền sử dụng của mình trong địa bàn cấp xã nơi có đất thu hồi.

Việc hoán đổi được thực hiện theo quy định của Chính phủ. Quy định này bổ sung phương án giải quyết đối với những trường hợp người dân bị thu hồi một phần đất ở, trong khi vẫn còn diện tích đất khác thuộc quyền sử dụng trên địa bàn.

Bỏ giá đất cụ thể, lần đầu quy định khái niệm đất bỏ hoang

Trong lĩnh vực tài chính đất đai, giá đất, luật sửa đổi đã bỏ quy định về giá đất cụ thể và tổ chức tư vấn xác định giá đất. Thay vào đó, giá đất do Nhà nước quyết định, việc định giá phải bảo đảm 5 nguyên tắc.

Các nguyên tắc gồm: phù hợp với mục tiêu phát triển trong từng thời kỳ; đúng trình tự, thủ tục định giá; dựa trên dữ liệu đất đai và dữ liệu chuyên ngành liên quan; bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người sử dụng đất và nhà đầu tư; khách quan, trung thực.

Từ ngày 1/1/2028, bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất (hệ số K) do HĐND cấp tỉnh quyết định 3 năm một lần trên cơ sở các nguyên tắc này. Bảng giá đất và hệ số K được sửa đổi, bổ sung, điều chỉnh tăng hoặc giảm khi có yêu cầu quản lý nhà nước hoặc thay đổi về hạ tầng, quy hoạch.

Cơ quan tài chính cấp tỉnh có trách nhiệm chủ trì sửa đổi bảng giá đất, hệ số K và trình UBND cấp tỉnh thẩm định. Sau đó, UBND cấp tỉnh trình HĐND cùng cấp quyết định.

Theo quy định hiện hành, HĐND cấp tỉnh quyết định, điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất hằng năm để áp dụng từ ngày 1/1 năm tiếp theo.

Bảng giá đất và hệ số K theo quy định mới được sử dụng thống nhất trong các trường hợp tính khoản thu ngân sách từ đất đai, xác định giá khởi điểm đấu giá quyền sử dụng đất và bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất. Đây cũng là căn cứ tính giá trị quyền sử dụng đất khi chuyển đơn vị sự nghiệp công lập thành doanh nghiệp hoặc chuyển doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ thành công ty cổ phần.

Một nội dung mới khác là khái niệm "đất bỏ hoang" lần đầu được đưa vào luật.

Theo đó, đất bỏ hoang là đất đã được Nhà nước giao, cho thuê nhưng không được đưa vào sử dụng liên tục trong một thời gian nhất định. Đất được giao để thực hiện dự án đầu tư nhưng chậm hoàn thành đầu tư, đưa đất vào sử dụng so với tiến độ cũng thuộc trường hợp này.

Liên quan đến nội dung trên, ngày 20/11, Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, trong đó quy định thu thuế đất bỏ hoang với mức 0,2% từ ngày 1/7/2027.

Hải Yến

Nguồn Phụ Nữ VN: https://phunuvietnam.vn/thong-qua-luat-dat-dai-sua-doi-dat-khong-giay-to-su-dung-truoc-thang-7-2014-co-the-duoc-cap-so-do-238261121103524524.htm