Thứ trưởng Bộ GD-ĐT: Thi lại không phải để xóa bỏ trách nhiệm của thí sinh

Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng. (Ảnh: Vietnam+)

Sáng nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã công bố hủy kết quả kỳ thi Tốt nghiệp Trung học phổ thông ngày tổ chức 11-12/6 của các thí sinh tại Điểm thi Trường Trung học Phổ thông Chuyên Tuyên Quang, đồng thời tổ chức cho thí sinh điểm thi này thi lại vào ngày 14 và 15/8.

Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng, Trưởng Ban tổ chức quốc gia Kỳ thi Tốt nghiệp Trung học phổ thông năm 2026 đã có chia sẻ với báo chí xung quanh vấn đề này.

Chưa xác định được trách nhiệm cá nhân của thí sinh

- Thưa Thứ trưởng, câu hỏi dư luận băn khoăn là vì sao các thí sinh vi phạm quy chế thi khác không được thi lại trong khi thí sinh điểm thi Trung học phổ thông chuyên Tuyên Quang được thi lại? Cơ sở pháp lý nào để Bộ Giáo dục và Đào tạo đưa ra quyết định này?

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng: Trước hết, việc tổ chức thi lại với 328 em thí sinh tại hội đồng thi Trường Trung học phổ thông chuyên Tuyên Quang trong Kỳ thi Tốt nghiệp Trung học phổ thông năm 2026 là quá trình nghiên cứu hết sức khẩn trương, thận trọng, kỹ lưỡng. Thứ nhất là căn cứ vào kết quả điều tra của Bộ Công an. Thứ hai là căn cứ vào quy chế thi của Bộ Giáo dục và Đào tạo đủ căn cứ pháp lý. Thứ ba là lấy ý kiến của các chuyên gia, nhà khoa học, nhà giáo, nhà quản lý. Trên cơ sở đó báo cáo các cấp có thẩm quyền và quyết định tổ chức lại kỳ thi này.

Một trong những căn cứ hết sức quan trọng là căn cứ vào quy chế thi. Quy chế quy định trong trường hợp đặc biệt, bất thường thì Ban tổ chức quốc gia của kỳ thi báo cáo Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo xem xét việc tổ chức thi lại. Vụ việc tại Trường Trung học phổ thông chuyên Tuyên Quang là trường hợp hết sức bất thường.

Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức họp báo công bố quyết định tổ chức thi lại cho các thí sinh điểm thi Trung học phổ thông chuyên Tuyên Quang. (Ảnh: Vietnam+)

Tại điểm thi này, toàn thể hội đồng thi đã không còn đảm bảo tính trung thực, khách quan. Các cơ quan chức năng đã khởi tố vụ án với 29 cán bộ làm công tác coi thi tại điểm thi này bị khởi tố. Do việc tổ chức thi không đảm bảo trung thực, khách quan nên việc tổ chức thi lại là cần thiết để xác thực lại kết quả thực chất của thí sinh.

Đối với những thí sinh trong Kỳ thi Tốt nghiệp Trung học phổ thông năm 2026 vi phạm quy chế, tùy theo mức độ để xử lý theo quy định như trừ 25%, 50% điểm hay bị đình chỉ, sau một năm mới được thi lại. Đó là những thí sinh đã xác định rất rõ hành vi, tính chất, mức độ vi phạm và xử lý theo quy định.

Còn với 328 thí sinh tại điểm thi Trung học phổ thông chuyên Tuyên Quang, dù có điểm bất thường, nhưng cơ quan chức năng chưa xác định được rõ từng trường hợp cụ thể nên để đảm bảo quyền lợi chính đáng của các em, để các em làm bài thực chất cũng không bị ảnh hưởng thì cần thiết phải tổ chức thi lại.

Trong xử lý vụ việc này, chúng ta phải đảm bảo tất cả các nguyên tắc mà Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đã chỉ đạo là phải thượng tôn pháp luật, điều tra khẩn trương, phân hóa đối tượng, xác định rõ đối tượng, hành vi, mức độ vi phạm và không làm ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của học sinh, đảm bảo tính nhân văn. Bên cạnh đó là tiếp tục điều tra để làm rõ vi phạm với thời gian nhanh nhất, khẩn trương nhất để trả lời trước công luận.

- Vậy việc tổ chức thi lại sẽ được phân cấp như thế nào, thưa Thứ trưởng?

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng: Trước hết, việc tổ chức thi lại sẽ phải thực hiện theo đúng quy chế Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành. Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ phối hợp với Ủy ban Nhân dân tỉnh Tuyên Quang chỉ đạo tổ chức kỳ thi này.

Cụ thể, toàn bộ hộ hội đồng, ban chỉ đạo kỳ thi phải là ban chỉ đạo khác, hội đồng thi khác và phải làm đầy đủ các công tác nghiệp vụ về quản lý đề thi, quản lý bài thi, sao in đề thi, tổ chức thi, chấm thi… theo đúng quy chế đồng thời phải tạo tâm lý tốt nhất cho thí sinh dự thi để đảm bảo đúng mục tiêu công bằng, khách quan.

Thi lại không phải là xóa bỏ trách nhiệm

- Khi tổ chức thi lại, trách nhiệm của thí sinh nếu bị xác định vi phạm quy chế ở đợt thi trước sẽ được xem xét như thế nào?

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng: Điểm thi lại sẽ là điểm chính thức để xét công nhận tốt nghiệp và xét tuyển đại học cho các em, nhưng kỳ thi lại không phải hình thức để xóa bỏ trách nhiệm đối với cán bộ, giám thị, kể cả thí sinh nếu sau này công an xác định có vi phạm.

Thầy giáo bị bắt trong vụ gian lận thi Tốt nghiệp Trung học phổ thông tại Tuyên Quang. (Ảnh: TTXVN)

Với kết quả thi lại, các em có thể sẽ được công nhận tốt nghiệp, được tuyển vào đại học, cao đẳng, nhưng sau này, qua quá trình điều tra, nếu cơ quan an ninh phát hiện ra vi phạm thì tùy theo tính chất, mức độ cụ thể, thí sinh sẽ bị xử lý, thậm chí hủy kết quả tốt nghiệp, hủy kết quả tuyển sinh đại học, cao đẳng. Đó chính là sự đảm bảo công bằng không phải chỉ cho 328 thí sinh tại điểm thi này mà còn cho tất cả hơn 1,2 triệu thí sinh trên toàn quốc, đảm bảo tính thượng tôn pháp luật, tính nghiêm minh, tính công bằng của kỳ thi.

- Trong thời gian tới, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ có những giải pháp gì để ngăn chặn các gian lận, đảm bảo tính nghiêm túc, công bằng của kỳ thi?

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng: Với trách nhiệm quản lý của Bộ Giáo dục và Đào tạo, chúng tôi sẽ rà soát lại tất cả các quy định và công tác quản lý kỳ thi, lắng nghe, tiếp thu ý kiến của dư luận, của các cơ quan báo chí.

Tới đây, chúng ta phải làm tốt hơn công tác quản trị rủi ro bằng các quy định cụ thể hơn, nhưng trên hết là công tác phối hợp, trách nhiệm của tất cả các cơ quan, kể cả phụ huynh, bởi chỉ một ngành giáo dục thì không thể thực hiện được.

Trong thời gian sớm nhất, chúng tôi sẽ tiếp thu đề án thi tốt nghiệp trung học phổ thông trên máy tính có thử nghiệm, đánh giá, tổng kết và nhân rộng, qua đó sẽ hoàn thiện tốt hơn.

Với trách nhiệm của Bộ, chúng tôi sẽ tiếp tục sẽ làm tốt nhất các nội dung có thể để hoàn thiện tốt kỳ thi. Chúng tôi rất mong sự phối hợp của các cơ quan liên quan, các địa phương và phụ huynh.

- Một giải pháp được nhiều ý kiến đề xuất là lắp camera trong phòng thi, Thứ trưởng có thể chia sẻ về vấn đề này?

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng: Đây cũng là nội dung mà Bộ Giáo dục và Đào tạo đã và đang lắng nghe để nghiên cứu. Trong kỳ thi tới, có thể sẽ đưa vào quy chế chính thức để đảm bảo an toàn cho kỳ thi.

Đương nhiên phương án nào cũng có rủi ro, điều quan trọng nhất vẫn là con người. Chúng tôi cũng đề nghị các địa phương, đội ngũ nhà giáo nâng nhận thức chính trị, đạo đức công vụ, nói không với tiêu cực, với sự nhờ vả không chính đáng, không phù hợp.

- Xin trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!./.