Thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động quản lý và khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng

Hoàn thiện khung pháp lý, xây dựng nền tảng dữ liệu và hệ sinh thái hạ tầng số

Kế hoạch nhằm tổ chức triển khai đồng bộ, hiệu quả các nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 2597/QĐ-TTg ngày 27/11/2025 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Đề án chuyển đổi số trong hoạt động xây dựng, quản lý, khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng (Đề án); cụ thể hóa nội dung công việc, thời hạn và trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị liên quan trong việc tổ chức thực hiện Đề án.

Kế hoạch nhằm cụ thể hóa nội dung công việc, thời hạn và trách nhiệm của các cơ quan,đơn vị liên quan trong việc tổ chức thực hiện Đề án. Ảnh minh họa.

Bộ Xây dựng yêu cầu việc triển khai Kế hoạch phải bám sát quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp và lộ trình thực hiện Đề án; bảo đảm phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Bộ.

Phân công rõ trách nhiệm cho từng cơ quan, tổ chức, đơn vị tham gia thực hiện Đề án; bảo đảm sự phối hợp chặt chẽ giữa Bộ Xây dựng và các bộ, ngành, địa phương; bảo đảm tính khả thi, đồng bộ, tránh chồng chéo với các chương trình, đề án, dự án chuyển đổi số đang triển khai; tuân thủ các quy định của pháp luật về quản lý đầu tư, ngân sách nhà nước, an toàn thông tin, an ninh mạng và các quy định có liên quan.

Mục tiêu của Kế hoạch nhằm tổ chức triển khai đồng bộ các nhiệm vụ chuyển đổi số trong hoạt động xây dựng, quản lý và khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng, nhằm đổi mới căn bản phương thức quản lý, điều hành; nâng cao hiệu quả đầu tư, chất lượng công trình và năng lực khai thác vận hành.

Tạo lập hệ sinh thái kết cấu hạ tầng số thông minh, đồng bộ, kết nối liên thông giữa các lĩnh vực, lấy dữ liệu làm nền tảng, người dân và doanh nghiệp làm trung tâm.

Hướng tới số hóa toàn diện hạ tầng, thúc đẩy ứng dụng BIM, AI, IoT

Mục tiêu cụ thể năm 2026, sẽ hoàn thiện khung pháp lý hỗ trợ chuyển đổi số trong xây dựng, quản lý và khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng; ban hành tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về dữ liệu, nền tảng số, mô hình thông tin công trình (BIM), IoT và quản lý hạ tầng thông minh.

Xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu về kết cấu hạ tầng xây dựng, chuẩn hóa và vận hành quy trình cập nhật - làm sạch dữ liệu; bảo đảm kết nối, chia sẻ với hệ thống của các bộ, ngành và địa phương. Thí điểm tích hợp với nền tảng phân tích dữ liệu lớn (Big Data) và trí tuệ nhân tạo (AI) phục vụ dự báo, lập quy hoạch và ra quyết định chính sách.

Xây dựng kho dữ liệu mô hình thông tin công trình (BIM) quốc gia, áp dụng BIM bắt buộc đối với các công trình cấp II trở lên của các dự án đầu tư xây dựng mới sử dụng vốn đầu tư công, vốn nhà nước ngoài đầu tư công và đầu tư theo phương thức đối tác công tư bắt đầu thực hiện các công việc chuẩn bị dự án.

Đến năm 2030, 100% các dự án đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng mới áp dụng công nghệ AI, IoT, GIS, BIM trong thiết kế, giám sát, quản lý chất lượng và vận hành công trình; dữ liệu quản lý công trình hạ tầng được số hóa, chuẩn hóa và liên thông.

Triển khai các nền tảng số dùng chung phục vụ quản lý đầu tư, vận hành, bảo trì công trình hạ tầng. Hình thành hệ sinh thái kết cấu hạ tầng số thông minh, kết nối liên ngành, liên vùng và liên thông giữa các cấp quản lý từ trung ương đến địa phương.

100% quy trình quản lý được chuyển đổi từ thủ công sang điện tử, sử dụng hồ sơ điện tử, dữ liệu trực tuyến trong công tác quản lý, khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng.

Hình thành được nguồn nhân lực dần đáp ứng làm chủ, khai thác, vận hành hiệu quả những ứng dụng công nghệ AI, IoT, GIS, BIM trong quản lý, khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng.

Bảo đảm 100% hệ thống số hóa trong lĩnh vực hạ tầng có biện pháp bảo vệ an toàn thông tin theo cấp độ; áp dụng các tiêu chuẩn an toàn thông tin, bảo mật trong việc khai thác, chia sẻ dữ liệu kết cấu hạ tầng và thông tin người dùng.

Tại Kế hoạch, Bộ Xây dựng cũng đưa ra các giải pháp cụ thể như: Hoàn thiện cơ chế, chính sách và thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động xây dựng, quản lý, khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng.

Chuyển đổi số trong quản lý kết cấu hạ tầng phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành của ngành Xây dựng.

Xây dựng, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, làm nền tảng phát triển các hệ thống ứng dụng phục vụ công tác quản lý trong hoạt động xây dựng, quản lý, khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng.

Chuyển đổi số trong hoạt động xây dựng, quản lý, khai thác kết cấu hạ tầng đô thị. Chuyển đổi số trong hoạt động xây dựng, quản lý, khai thác kết cấu hạ tầng giao thông.

Phát triển nguồn nhân lực chuyển đổi số phục vụ công tác xây dựng, quản lý, khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng và tăng cường hợp tác quốc tế về xây dựng, quản lý, khai thác kết cấu hạ tầng xây dựng.

Rà soát hạ tầng, tăng cường điều phối, bảo đảm hiệu quả triển khai

Các đơn vị trực thuộc Bộ Xây dựng được giao chủ động triển khai nhiệm vụ theo Kế hoạch, bảo đảm chất lượng, tiến độ; đồng thời rà soát, tham mưu hoàn thiện hệ thống pháp luật, tiêu chuẩn, quy chuẩn về chuyển đổi số trong lĩnh vực được phân công.

Song song đó, đánh giá hiện trạng hạ tầng công nghệ thông tin, dữ liệu, phần mềm để bảo đảm tích hợp, dùng chung, tránh chồng chéo, lãng phí; kịp thời đề xuất điều chỉnh khi phát sinh vướng mắc.

Cục Kết cấu hạ tầng xây dựng có trách nhiệm hướng dẫn, đôn đốc, theo dõi và định kỳ tổng hợp, báo cáo kết quả thực hiện. Trung tâm Công nghệ thông tin tham mưu Bộ xem xét điều chỉnh, bổ sung Kế hoạch khi cần thiết, bảo đảm phù hợp thực tiễn và định hướng chuyển đổi số quốc gia.

Tuyết Hạnh