Thực hiện chủ trương lương đủ sống thay lương tối thiểu vùng

Mong muốn có mức lương đủ trang trải cuộc sống và tích lũy

Theo Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, một trong những nguyện vọng lớn nhất của người lao động hiện nay là được bảo đảm thu nhập đủ đáp ứng nhu cầu sinh hoạt cơ bản trong bối cảnh giá cả nhiều mặt hàng thiết yếu liên tục tăng.

Quang cảnh Đại hội.

Ban Chấp hành Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam kiến nghị Đảng, Nhà nước tiếp tục thực hiện toàn diện cải cách chính sách tiền lương đối với đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức; sớm nghiên cứu, hình thành chủ trương “lương đủ sống” đối với người lao động thay thế cơ chế lương tối thiểu hiện nay.

Theo đó, mức lương cần bảo đảm cho người lao động có thể đáp ứng các nhu cầu thiết yếu về ăn ở, học hành, chăm sóc sức khỏe, nuôi dưỡng con cái, đồng thời từng bước có khả năng tích lũy để nâng cao chất lượng cuộc sống.

Cùng với chính sách tiền lương, tổ chức Công đoàn cũng đề nghị Chính phủ có các giải pháp hữu hiệu để kiểm soát và bình ổn giá cả hàng hóa, dịch vụ thiết yếu như điện, nước, lương thực, thực phẩm, xăng dầu; tiếp tục kiểm soát lạm phát nhằm giảm áp lực chi tiêu đối với người lao động. Đây được xem là giải pháp đồng bộ để bảo đảm giá trị thực tế của tiền lương, giúp người lao động có thể ổn định cuộc sống bằng thu nhập hiện có.

Đề xuất giảm thời giờ làm việc và tăng ngày nghỉ lễ

Một nội dung đáng chú ý khác là kiến nghị sửa đổi toàn diện Bộ luật Lao động năm 2019 để phù hợp với bối cảnh phát triển mới của nền kinh tế và thị trường lao động.

Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đề xuất nghiên cứu lộ trình giảm thời giờ làm việc bình thường xuống còn từ 40 đến 44 giờ mỗi tuần, tiến tới thống nhất với khu vực công. Theo tổ chức Công đoàn, việc giảm thời giờ làm việc cần được thực hiện song song với các giải pháp nâng cao năng suất lao động nhằm đáp ứng mục tiêu tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn tới.

Bên cạnh đó, Công đoàn cũng đề xuất bổ sung thêm 2 ngày nghỉ lễ dịp Quốc khánh, kéo dài thời gian nghỉ từ ngày 2 đến ngày 5/9 hằng năm. Kiến nghị này không chỉ giúp người lao động có thêm thời gian nghỉ ngơi, tái tạo sức lao động, mà còn tạo điều kiện để các gia đình đưa con em đến trường trong ngày khai giảng năm học mới.

Đáng chú ý, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam kiến nghị bổ sung các quy định về trách nhiệm của người sử dụng lao động đối với bữa ăn ca, chăm sóc sức khỏe tinh thần, phòng chống căng thẳng và kiệt sức tại nơi làm việc.

Trong bối cảnh chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển mạnh mẽ, tổ chức Công đoàn cũng đề nghị xây dựng các quy định về làm việc linh hoạt, làm việc trực tuyến kết hợp trực tiếp; đồng thời nghiên cứu ban hành chiến lược quốc gia về phát triển nguồn nhân lực trong kỷ nguyên AI.

Mở rộng chính sách an sinh cho mọi người lao động

Để bảo đảm việc làm bền vững, Ban Chấp hành Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam kiến nghị tiếp tục đổi mới căn bản giáo dục và đào tạo theo hướng phát triển kỹ năng nghề nghiệp, tăng cường năng lực ứng dụng công nghệ, gắn đào tạo với nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động.

Đặc biệt, cần có các chương trình đào tạo lại, đào tạo nâng cao kỹ năng cho người lao động chịu tác động từ chuyển đổi số, chuyển đổi xanh hoặc quá trình thay đổi công nghệ sản xuất. Đồng thời nghiên cứu các gói hỗ trợ, trợ cấp đối với lao động mất việc làm do chuyển dịch cơ cấu kinh tế hoặc thay đổi công nghệ.

Tổ chức Công đoàn cũng đề nghị tiếp tục hoàn thiện chính sách việc làm, bảo hiểm xã hội và bảo hiểm thất nghiệp theo hướng mở rộng diện bao phủ, tăng tính linh hoạt và tạo điều kiện thuận lợi để lao động khu vực phi chính thức từng bước tham gia hệ thống an sinh xã hội.

Theo kiến nghị, việc mở rộng bao phủ bảo hiểm không chỉ giúp người lao động được bảo vệ tốt hơn trước các rủi ro trong cuộc sống mà còn góp phần củng cố niềm tin, tăng sự gắn bó lâu dài với thị trường lao động.

Ưu tiên phát triển nhà ở xã hội cho công nhân

Nhà ở tiếp tục là vấn đề được đông đảo công nhân, người lao động đặc biệt quan tâm. Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đề nghị Nhà nước tăng cường đầu tư phát triển hạ tầng xã hội, thiết chế văn hóa, y tế, giáo dục và nhà ở xã hội tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu kinh tế.

Theo đó, các dự án nhà ở xã hội dành cho công nhân cần được quy hoạch đồng bộ với hệ thống giao thông, dịch vụ thiết yếu và ưu tiên xây dựng trong hoặc gần khu công nghiệp để giảm thời gian, chi phí đi lại cho người lao động.

Tổ chức Công đoàn cũng kiến nghị tạo điều kiện thuận lợi nhất để người lao động có nhu cầu thực sự được tiếp cận và mua nhà ở xã hội đúng đối tượng, đúng giá niêm yết; đồng thời ngăn chặn tình trạng đầu cơ, mua bán chênh lệch làm tăng giá nhà.

Bên cạnh đó, cần triển khai các gói tín dụng ưu đãi dài hạn dành cho công nhân thuê, thuê mua nhà ở xã hội, qua đó từng bước hiện thực hóa giấc mơ an cư của hàng triệu người lao động.

Tăng cường bảo vệ quyền lợi người lao động

Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cũng kiến nghị tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật lao động, nhất là những vi phạm liên quan đến thời giờ làm việc, làm thêm giờ, an toàn vệ sinh lao động và việc chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội.

Các cơ quan chức năng cần có giải pháp mạnh để ngăn ngừa tình trạng doanh nghiệp nợ bảo hiểm, trốn đóng bảo hiểm hoặc chủ doanh nghiệp bỏ trốn, gây ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của người lao động.

Đồng thời, Công đoàn đề nghị đẩy mạnh kiểm tra thị trường, bảo đảm an toàn thực phẩm, xử lý nghiêm tình trạng sản xuất, kinh doanh thực phẩm bẩn và các hành vi vi phạm đối với nhóm hàng hóa thiết yếu phục vụ đời sống công nhân lao động.

Những kiến nghị được trình bày tại Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam phản ánh tâm tư, nguyện vọng của đông đảo người lao động trên cả nước. Trong đó, mục tiêu xây dựng chính sách tiền lương theo hướng bảo đảm mức sống tối thiểu, tiến tới “lương đủ sống”, cùng với việc mở rộng an sinh xã hội, phát triển nhà ở xã hội và nâng cao chất lượng việc làm được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng vững chắc để người lao động yên tâm gắn bó, đóng góp vào sự phát triển bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.