Thủy sản lập kỷ lục xuất khẩu, dự báo triển vọng năm 2026

Số liệu từ Cục Hải quan cho thấy, lũy kế từ đầu năm đến ngày 15/12, kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam đạt 10,7 tỷ USD, tăng 12% so với cùng kỳ năm trước (YoY). Con số này phù hợp với dự báo của Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) về kim ngạch ngành thủy sản cả năm 2025 đạt kỷ lục với 11,2 – 11,3 tỷ USD.

Trong đó, giá trị xuất khẩu tôm có kết quả cao nhất từ trước tới nay với trên 4,6 tỷ USD. Cá tra xuất khẩu cũng ước đạt 2,1 tỷ USD nhờ nhu cầu phục hồi tại châu Á và Trung Quốc. Cá ngừ sẽ tiến gần mốc 1 tỷ USD với kim ngạch trên 900 triệu USD.

Tại các thị trường, Trung Quốc hiện là thị trường xuất khẩu thủy sản lớn nhất của Việt Nam với 2,07 tỷ USD chỉ riêng 11 tháng đầu năm 2025. So với cùng kỳ năm trước, thủy sản Việt Nam xuất khẩu sang nước này tăng tới 31,9%.

Mỹ là thị trường xuất khẩu thủy sản lớn thứ hai với 1,78 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ; Nhật Bản đứng vị trí thứ ba với 1,55 tỷ USD, tăng 10,3% YoY.

Các thị trường đứng sau lần lượt là Hàn Quốc với 785 triệu USD, tăng 7,3% YoY; Australia với 315 triệu USD, tăng 1,7% YoY; Anh đạt 298 triệu USD, tăng 3,3% YoY.

Kim ngạch xuất khẩu thủy sản sang Thái Lan trong kỳ cũng tăng 17,8% YoY, lên 276 triệu USD; Đức với 201 triệu USD, tăng 9,8% YoY; Hà Lan với 198 triệu USD, tăng 9,3% YoY. Trong khi đó, thủy sản xuất khẩu sang Canada lại giảm 1,4% YoY, còn 250 triệu USD.

Tổng kim ngạch của 10 thị trường trên đạt 7,74 tỷ USD, chiếm 75% giá trị xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong kỳ.

Triển vọng xuất khẩu năm 2026

VASEP cho rằng có ba nguyên nhân tạo sức bật cho xuất khẩu thủy sản năm 2025. Thứ nhất, sự bất ổn trên thị trường toàn cầu làm gia tăng nhu cầu dự trữ. Điều này thúc đẩy cả người tiêu dùng và doanh nghiệp tại nhiều quốc gia đẩy mạnh mua vào, làm tăng đơn hàng nhập khẩu thủy sản.

Thứ hai, sự chủ động và linh hoạt của cộng đồng doanh nghiệp thủy sản Việt Nam. Doanh nghiệp sớm nhận diện rủi ro từ các mốc thời gian bất lợi liên quan đến thuế đối ứng, thuế chống bán phá giá hay quy định MMPA của Mỹ, từ đó đưa ra chiến lược gia tăng xuất khẩu, điều chỉnh thị trường và kế hoạch giao hàng để giảm thiểu tác động tiêu cực.

Thứ ba, lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do (FTA) tiếp tục là đòn bẩy cho ngành, giúp xuất khẩu bứt phá tại các thị trường tiềm năng trong khối CPTPP, EU và RCEP, bù đắp khó khăn tại một số thị trường lớn.

VASEP nhận định, việc Mỹ siết chặt các yêu cầu nhập khẩu từ năm nay sẽ đặt ra thách thức không nhỏ. Các doanh nghiệp cũng cần chuẩn bị kỹ lưỡng về minh bạch chuỗi cung ứng, tuân thủ tiêu chuẩn lao động, chống khai thác IUU và tăng tỷ trọng sản phẩm giá trị gia tăng nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

Trong khi đó, báo cáo của CTCP Chứng khoán Agribank (Agriseco) công bố vào cuối tháng 11/2025 cho thấy, triển vọng tăng trưởng của ngành thủy sản vẫn phụ thuộc lớn vào các thị trường xuất khẩu chủ lực.

Ngành tôm đang đối mặt với đợt rà soát hành chính về thuế chống phá giá lần thứ 19 tại Mỹ (POR19). Nếu doanh nghiệp Việt tiếp tục chịu mức thuế 35%, các nhà xuất khẩu có thể phải dịch chuyển đơn hàng do sức cạnh tranh tại thị trường giảm.

Giá bán tôm của Việt Nam hiện cũng cao hơn so với các đối thủ như Ecuador, Ấn Độ hay Indonesia khi tỷ lệ nuôi tôm thành công còn thấp. Do đó, các thị trường mà doanh nghiệp Việt lựa chọn thường phải có khả năng chấp nhận giá cao, đổi lại đòi hỏi sản phẩm chất lượng tốt và nguồn cung ổn định như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, EU.

Ở chiều ngược lại, việc Mỹ giảm thuế đối ứng với Việt Nam xuống còn 20%, trong khi Trung Quốc chịu mức thuế 45%. Điều này kỳ vọng sản phẩm cá da trơn của Việt Nam sẽ mở rộng sang thị phần cá rô phi của Trung Quốc tại Mỹ.

Các chuyên gia Agriseco cũng dự báo, nhu cầu vận chuyển container đường biển sẽ tăng 3% trong khi số lượng đơn đặt tàu tăng 3,6% vào năm 2026, điều này dự kiến có thể làm giá cước vận tải tiếp tục giảm. Xu hướng giảm giá cước kỳ vọng sẽ hỗ trợ cải thiện biên lợi nhuận của các doanh nghiệp xuất nhập khẩu thủy sản.

Lê Hồng Nhung