Thụy Sĩ sẽ trưng cầu dân ý về đề xuất giới hạn dân số 10 triệu người

Thành phố Geneva, Thụy Sĩ

Theo Guardian, đề xuất đang làm dấy lên tranh luận gay gắt khi giới doanh nghiệp và nhiều đảng phái cảnh báo nguy cơ ảnh hưởng tới các thỏa thuận quan trọng với Liên minh châu Âu (EU) và tác động tiêu cực đến nền kinh tế.

Theo thông báo của chính phủ, sáng kiến mang tên “Nói không với một Thụy Sĩ 10 triệu dân” yêu cầu chính quyền liên bang và quốc hội phải hành động nếu dân số thường trú, hiện khoảng 9,1 triệu người, vượt ngưỡng 9,5 triệu. Các biện pháp có thể bao gồm hạn chế nhập cư, từ chối người mới đến, kể cả người xin tị nạn và thành viên gia đình của cư dân nước ngoài.

Nếu dân số đạt 10 triệu người, các biện pháp siết chặt hơn sẽ được áp dụng. Trong trường hợp số lượng cư dân không giảm, chính phủ sẽ buộc phải rút khỏi thỏa thuận tự do di chuyển với EU – thị trường xuất khẩu lớn nhất của Thụy Sĩ.

Trong thập kỷ qua, dân số Thụy Sĩ tăng nhanh, cao gấp khoảng năm lần mức trung bình của các quốc gia EU lân cận.

Tăng trưởng kinh tế ổn định đã thu hút cả lao động phổ thông và chuyên gia trình độ cao làm việc cho các tập đoàn đa quốc gia. Hiện khoảng 27% cư dân Thụy Sĩ không mang quốc tịch nước này.

SVP, đảng chính trị lớn nhất Thụy Sĩ kể từ năm 1999, cho rằng sự gia tăng dân số đang đẩy giá thuê nhà tăng cao và tạo áp lực lên cơ sở hạ tầng cũng như dịch vụ công.

Đảng này từ lâu theo đuổi quan điểm cứng rắn về nhập cư, từng đề xuất tự động trục xuất người nhập cư phạm tội và chấm dứt quyền tự do di chuyển với EU. Tuy nhiên, nhiều sáng kiến trước đây của SVP không được cử tri thông qua.

Hệ thống dân chủ trực tiếp của Thụy Sĩ cho phép công dân đưa sáng kiến ra trưng cầu dân ý nếu thu thập đủ 100.000 chữ ký trong vòng 18 tháng. Dù vậy, chỉ khoảng 10% sáng kiến của người dân được phê chuẩn.

Một cuộc thăm dò hồi tháng 12.2025 cho thấy 48% cử tri ủng hộ sáng kiến giới hạn dân số, phản ánh sự chia rẽ trong xã hội về chính sách nhập cư và mức độ hội nhập quốc tế của Thụy Sĩ.

Giới doanh nghiệp và các đảng đối lập phản đối mạnh mẽ đề xuất. Các tập đoàn lớn như Roche, UBS và Nestlé cảnh báo việc hạn chế nhập cư có thể làm suy yếu các thỏa thuận song phương với EU, bao gồm thỏa thuận tiếp cận thị trường chung – nền tảng cho tăng trưởng và thịnh vượng của Thụy Sĩ.

Economiesuisse, tổ chức vận động hành lang kinh doanh hàng đầu, mô tả đây là “sáng kiến gây hỗn loạn”, cho rằng nhiều công ty phụ thuộc vào lao động từ EU và châu Âu. Nếu không duy trì được nguồn nhân lực này, doanh nghiệp có thể buộc phải chuyển hoạt động ra nước ngoài, kéo theo tác động tiêu cực tới nguồn thu thuế và dịch vụ công.

Các đảng đối lập nhấn mạnh khoảng một nửa kim ngạch xuất khẩu của Thụy Sĩ hướng tới EU, do đó duy trì quan hệ chặt chẽ với châu Âu là lựa chọn mang tính chiến lược. Trong khi đó, một số hiệp hội chủ sử dụng lao động cho rằng dân số tăng phần lớn do tuổi thọ cao hơn và tăng trưởng tự nhiên, chứ không chỉ do nhập cư.

ĐỨC AN