Tiễn ông Táo về trời: Nét đẹp tín ngưỡng dân gian Việt

Tấp nập mua sắm ngày lễ cúng Táo quân

Chợ Châu Long, một trong những khu chợ buôn bán sầm uất nhất phường Ba Đình, sáng nay, cho dù dưới trời giá lạnh và mưa, cả người bán và người mua vẫn hối hả, tất bật để cùng chuẩn bị đón ngày lễ tiễn ông Công ông Táo về chầu trời.

Cá chép đỏ - “phương tiện” để tiễn Táo quân về trời theo quan niệm dân gian - được thương lái nhiều nơi đổ về các chợ.

Chị Nguyễn Thị Thắng, tiểu thương chợ Châu Long, phường Ba Đình cho biết: “Giá cả năm nay khá rẻ, dễ mua, lượng khách đông. Người dân vẫn mua sắm mặn mà như mọi năm nên chúng tôi bán ổn định, chưa ai bỏ tục cúng ông Công, ông Táo.

Nhưng cũng có những tiểu thương thì chưa hài lòng lắm với lượng khách mua cá chép đỏ năm nay, có thể lý do vì người dân đã chuyển sang cá giấy cho dù giá cả vẫn ổn định như mọi năm. 50 ngàn đồng một bộ 3 cá chép đỏ.

Theo quan niệm dân gian thì cần phải làm mâm cơm cúng và thả cá chép trước ngày 23 tháng Chạp hoặc trước 12 giờ trưa của ngày 23. Do vậy hôm nay, mặc dù là thứ Hai, nhưng chợ đông đúc rộn ràng hơn hẳn. Có thể thấy ngày lễ này quan trọng đến thế nào, khi có khá nhiều nam giới cũng ra chợ tìm đủ các mặt hàng về chuẩn bị mâm cúng. Các anh cũng không quên mua đủ những bộ vàng mã sặc sỡ hình mũ áo, trang phục Táo quân.

Giữa nhịp sống hiện đại, những phong tục truyền thống vẫn được gìn giữ tạo nên không khí Tết rộn ràng, ấm áp hiện hữu trên khắp các khu dân cư, chợ phố ở Hà Nội. Tuy nhiên, chính những quan niệm đó nên nhiều người dân còn khá nặng nề trong quan niệm phải mua nhiều vàng mã, gây tốn kém và đốt vàng mã cũng là xả thải độc hại cho môi trường.

Cúng ông Công ông Táo - nét đẹp văn hóa

Lễ cúng ông Công ông Táo từ lâu đã trở thành một phong tục, một nét đẹp văn hóa tâm linh của người Việt. Tiễn ông Táo về chầu trời, người dân gửi gắm nhiều điều ước vọng để đón một năm mới bình an, hạnh phúc.

Ngay từ đầu giờ sáng, bà Đào Thị Hoa (phường Khương Đình, Hà Nội) đi chợ từ sớm để mua sắm đồ, chuẩn bị lễ và mâm cơm tiễn ông Công ông Táo về chầu trời. Như mọi năm bà thường cúng đúng ngày 23 tháng Chạp nhưng năm nay bận công việc nên bà Hoa làm cúng sớm hơn.

Chia sẻ về việc chuẩn bị Tết, bà Hoa cho biết: “Năm nay tôi gói bánh chưng cho câu lạc bộ nên phải làm sớm hơn một, hai ngày. Tôi cũng sắm mâm cơm cúng với gà, lễ quần áo, cá chép, thịt luộc, đĩa tôm, rau, bát canh, bát cơm. Với cái tâm của người làm con cháu, tôi nghĩ truyền thống vẫn phải giữ, phải gìn giữ những nét ông bà xưa để lại.

Nghi lễ cúng ông Công ông Táo không cần quá rườm rà. Đồ cúng lễ ông Công ông Táo được các gia đình chuẩn bị tùy theo điều kiện, có thể cúng mâm mặn hoặc mâm chay với trầu cau, hoa, quả. Đặc biệt đồ lễ cúng không thể thiếu bộ mã ông Công, ba bộ mã ông Táo và cá chép. Cá chép có thể là cá chép sống hoặc cá chép được tạo nên từ xôi hoặc thạch. Ngày nay, trong nhịp sống hiện đại, nhiều gia đình giản lược lễ cúng nhưng vẫn giữ trọn ý nghĩa cốt lõi: Sự biết ơn, lòng hướng thiện và mong ước một năm mới an khang.

Tết Ông Công Ông Táo không chỉ là một nghi lễ dân gian, mà còn là để mỗi người nhìn lại một năm đã qua, vun vén cho tổ ấm và chuẩn bị tâm thế đón Tết cổ truyền của dân tộc.

Thu Trang