Tiếp xúc với ánh sáng yếu trong khi ngủ cũng có thể làm tăng nguy cơ suy tim và rung nhĩ

Những phát hiện này củng cố các bằng chứng trước đây về mối liên hệ giữa việc tiếp xúc với ánh sáng vào ban đêm và nguy cơ mắc bệnh tim mạch.

Việc tối ưu hóa môi trường ngủ có thể giúp bảo vệ sức khỏe tim mạch của bạn.

Ngủ trong không gian tối không chỉ quan trọng đối với chất lượng giấc ngủ mà còn có lợi cho sức khỏe tim mạch.

Nghiên cứu mới chỉ ra rằng việc tiếp xúc với ánh sáng vào ban đêm có liên quan đến những thay đổi nhỏ trong cấu trúc tim; ngay cả mức độ ánh sáng thấp — chỉ khoảng 3 lux — cũng có thể gây ra tác động tiêu cực theo thời gian.

Để dễ hình dung, ánh trăng có cường độ thấp hơn 3 lux, trong khi ánh sáng từ điện thoại thông minh lại cao hơn nhiều.

Các nhà nghiên cứu đã phân tích dữ liệu từ hơn 11.000 người tham gia thuộc dự án UK Biobank; những người này có đeo thiết bị đo mức độ tiếp xúc với ánh sáng ở cổ tay. Sau khoảng ba năm theo dõi, các nhà nghiên cứu đã sử dụng phương pháp chụp cộng hưởng từ (MRI) tim mạch để kiểm tra tim của họ.

Những người tiếp xúc với mức độ ánh sáng cao hơn vào ban đêm có dấu hiệu tái cấu trúc tim, bao gồm cơ tim dày hơn một chút và những thay đổi nhỏ trong quá trình co bóp của tim. Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng những thay đổi này có thể dẫn đến suy tim hoặc rung nhĩ (AFib).

Các nghiên cứu quan sát trước đây đã chỉ ra mối liên hệ giữa việc tiếp xúc với ánh sáng ban đêm và nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao hơn, nhưng những tác động cụ thể lên cấu trúc và chức năng của tim thì chưa được hiểu rõ.

Nghiên cứu mới này tiếp tục củng cố bằng chứng về mối liên hệ giữa ánh sáng ban đêm và bệnh tim mạch, tuy nhiên nó không thể khẳng định chắc chắn rằng chính ánh sáng là nguyên nhân gây ra những thay đổi này.

Kết quả nghiên cứu đã được công bố trên tạp chí European Heart Journal (Tạp chí Tim mạch Châu Âu) vào ngày 9 tháng 9.

"Đây là nghiên cứu đầu tiên thuộc loại này cho thấy việc tiếp xúc với mức độ ánh sáng cao hơn vào ban đêm có liên quan đến quá trình tái cấu trúc tim," Tiến sĩ, Bác sĩ Lu Qi — Giáo sư Khoa Dịch tễ học tại Đại học Tulane kiêm Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Béo phì thuộc Đại học Tulane — cho biết trong một thông cáo báo chí.

"Đây là quá trình thay đổi cấu trúc và chức năng của tim, thường xuất hiện như một phản ứng đối với tình trạng căng thẳng mãn tính hoặc tổn thương tim. Đó là cách cơ thể thích nghi với áp lực đó, nhưng về lâu dài, nó làm suy yếu tim và có thể dẫn đến suy tim," Tiến sĩ Qi nói thêm.

Tiếp xúc với ánh sáng cường độ thấp khi ngủ có liên quan đến những thay đổi ở tim

Các nhà nghiên cứu tập trung vào việc tiếp xúc với ánh sáng ban đêm ở mức trên 3 lux – một mức độ chiếu sáng tương đối thấp.

Ngưỡng này được sử dụng để phân biệt giữa những người tham gia có mức độ tiếp xúc với ánh sáng ban đêm có thể đo lường được và những người không tiếp xúc.

So với những người không tiếp xúc với ánh sáng trên 3 lux vào ban đêm, nhóm có mức độ tiếp xúc cao hơn có khối lượng tâm thất trái lớn hơn 2,4%, độ dày trung bình của thành tim lớn hơn 1,5% và phân suất co bóp cơ tim thấp hơn 1,9%.

Các nhà nghiên cứu cũng ghi nhận tình trạng suy giảm khả năng biến dạng của cơ tim cùng những thay đổi tinh vi ở tâm thất phải và tâm nhĩ trái.

Những khác biệt này ở mức độ nhỏ và không cho thấy dấu hiệu của bệnh tim mạch.

Tuy nhiên, chúng có thể cung cấp manh mối về việc tiếp xúc với ánh sáng ban đêm góp phần gây ra các vấn đề tim mạch trong dài hạn như thế nào.

Theo Qi, những thay đổi ở tim này có thể dẫn đến nguy cơ phát triển chứng rung nhĩ (AFib) hoặc suy tim.

"Dữ liệu của chúng tôi cho thấy thời gian ngủ ngắn có thể chiếm một phần lớn trong mối liên hệ bất lợi được ghi nhận; điều này gợi ý rằng việc tiếp xúc với ánh sáng ban đêm có thể ảnh hưởng đến thời lượng và chất lượng giấc ngủ, từ đó làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch (CVD)," Qi chia sẻ với Healthline.

Bác sĩ Cheng-Han Chen – bác sĩ tim mạch can thiệp được cấp chứng chỉ chuyên môn và là giám đốc y khoa của Chương trình Tim cấu trúc tại Trung tâm Y tế MemorialCare Saddleback ở Laguna Hills, California – cho biết mặc dù cơ chế chính xác của mối liên hệ này chưa được hiểu rõ hoàn toàn, nhưng có thể có nhiều yếu tố cùng tham gia. Bác sĩ Chen không tham gia vào nghiên cứu này.

"Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra mối liên hệ giữa việc tiếp xúc với ánh sáng ban đêm và các yếu tố nguy cơ tim mạch như huyết áp cao, cholesterol cao, béo phì và tiểu đường," bác sĩ Chen nói với Healthline.

"Theo thời gian, các tình trạng này có thể góp phần gây ra những thay đổi về cấu trúc và chức năng tim, đồng thời làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch. Ánh sáng ban đêm cũng có thể làm rối loạn nhịp sinh học tự nhiên của cơ thể – yếu tố đóng vai trò quan trọng trong việc điều hòa huyết áp, quá trình trao đổi chất, giấc ngủ và chức năng tim khỏe mạnh."

Tiếp xúc với ánh sáng vào ban đêm và nguy cơ mắc bệnh tim mạch

Các kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) trong nghiên cứu này tương đồng với một nghiên cứu năm 2025 trên tạp chí JAMA Network Open, bao gồm gần 89.000 người tham gia từ cơ sở dữ liệu UK Biobank.

Các nhà nghiên cứu đã đo lường mức độ tiếp xúc với ánh sáng của từng cá nhân trong một tuần và theo dõi các biến cố tim mạch trong khoảng 9,5 năm.

So với những người sống trong điều kiện tối nhất vào ban đêm, nhóm tiếp xúc với ánh sáng mạnh nhất có nguy cơ cao hơn mắc bệnh động mạch vành, nhồi máu cơ tim, suy tim, rung nhĩ và đột quỵ.

Cụ thể, nguy cơ mắc bệnh động mạch vành cao hơn 32%, nhồi máu cơ tim cao hơn 47%, suy tim cao hơn 56%, rung nhĩ cao hơn 32% và đột quỵ cao hơn 28%.

Các nhà nghiên cứu nhận thấy mối quan hệ phụ thuộc liều lượng: nguy cơ tim mạch thường tăng lên khi mức độ tiếp xúc với ánh sáng ban đêm tăng lên.

Tuy nhiên, đây là những kết quả từ nghiên cứu quan sát và không thể khẳng định chắc chắn rằng ánh sáng là nguyên nhân trực tiếp gây ra bệnh tim mạch.

Dù vậy, một bài tổng quan năm 2024 dựa trên dữ liệu của hơn 1 triệu người tham gia từ 14 nghiên cứu cũng cho thấy kết quả tương tự: việc tiếp xúc nhiều với ánh sáng vào ban đêm có liên quan đến nguy cơ cao mắc các bệnh tim mạch - chuyển hóa.

Sự gián đoạn nhịp sinh học có thể đóng vai trò

Nhịp sinh học là chiếc đồng hồ nội sinh 24 giờ của cơ thể, có chức năng điều hòa giấc ngủ, hormone và các quy trình tim mạch.

Ánh sáng là một trong những tín hiệu mạnh mẽ nhất giúp cơ thể thiết lập đồng hồ sinh học. Sự gián đoạn do tiếp xúc với ánh sáng ban đêm có thể làm suy yếu các tín hiệu nhịp sinh học và ức chế melatonin, từ đó có khả năng ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng giấc ngủ.

Trong nghiên cứu mới này, thời gian ngủ ngắn hơn là yếu tố chiếm 24–49% mức độ liên quan giữa việc tiếp xúc với ánh sáng ban đêm và nhiều chỉ số tim mạch.

Ánh sáng ban đêm có thể đến từ tivi, điện thoại, đèn ngủ, cũng như đèn đường và ánh sáng từ các tòa nhà bên ngoài ngôi nhà.

Các nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa ánh sáng ban đêm (cả trong nhà và ngoài trời) với các biến cố tim mạch.

"Mức độ tiếp xúc với ánh sáng ban đêm cao hơn có liên quan đến việc gia tăng nguy cơ mắc một số bệnh lý tim mạch, bao gồm suy tim, rung nhĩ, nhồi máu cơ tim và đột quỵ," Chen cho biết.

"Một số nghiên cứu cũng tìm thấy mối liên hệ với nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch cao hơn. Tuy nhiên, những mối liên hệ này không nhất thiết có nghĩa là ánh sáng ban đêm trực tiếp gây ra các bệnh lý đó. Cần có thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ hơn về mối quan hệ này."

Tối ưu hóa phòng ngủ để có giấc ngủ chất lượng

Cần có thêm nghiên cứu để xác định liệu việc giảm ánh sáng vào ban đêm có trực tiếp cải thiện sức khỏe tim mạch hay không và liệu những thay đổi về tim mạch được ghi nhận có thể đảo ngược được hay không.

Tuy nhiên, việc ngủ trong phòng ngủ tối mang lại nhiều lợi ích.

"Thói quen ngủ tốt cũng rất quan trọng. Khi có thể, hãy giữ cho phòng ngủ tối nhất có thể vào ban đêm và duy trì lịch trình ngủ đều đặn," Chen cho biết.

Mặc dù việc loại bỏ hoàn toàn ánh sáng – kể cả những tia sáng nhỏ nhất – có thể không khả thi, nhưng vẫn có những biện pháp đơn giản để tránh làm rối loạn nhịp sinh học và hỗ trợ giấc ngủ chất lượng.

Sử dụng rèm cản sáng hoặc rèm che nếu có ánh sáng bên ngoài lọt vào phòng ngủ.
Xoay các thiết bị điện tử ra xa giường ngủ và che lại các đèn báo hiệu không cần thiết.
Đặt úp mặt điện thoại xuống hoặc để điện thoại bên ngoài phòng ngủ khi có thể.
Nếu cần đèn ngủ, hãy sử dụng loại đèn có ánh sáng ấm, độ sáng thấp nhất nhưng vẫn đủ để nhìn rõ.
Duy trì giờ đi ngủ và giờ thức dậy tương đối ổn định.
Tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên mạnh vào ban ngày, đặc biệt là vào buổi sáng, để củng cố nhịp sinh học của cơ thể.

Những người sống ở khu vực đô thị có nhiều ánh sáng hoặc gặp vấn đề về giấc ngủ có thể cần thực hiện thêm các biện pháp để tối ưu hóa không gian ngủ của mình.

"Nếu việc tránh ánh sáng vào ban đêm gặp khó khăn, hãy tập trung vào các yếu tố nguy cơ tim mạch mà bạn có thể kiểm soát," Chen nói. "Các yếu tố này bao gồm: thực hiện chế độ ăn tốt cho tim mạch (ít chất béo bão hòa và natri), tập thể dục thường xuyên, duy trì cân nặng hợp lý, cũng như tránh sử dụng thuốc lá và rượu bia quá mức."