Tin quảng cáo 'nổ', coi chừng cột sống mang họa

Chỉ cần gõ từ khóa "thoát vị đĩa đệm" trên các nền tảng mạng xã hội, người dùng sẽ bị bủa vây bởi hàng loạt video quảng cáo máy kéo giãn cột sống với công dụng khó tin. Các thiết bị này đang được rao bán rầm rộ với những kịch bản dàn dựng công phu, đánh thẳng vào nỗi đau và tâm lý sợ phẫu thuật của người bệnh.

Thổi phồng công dụng

Những lời quảng cáo về máy kéo giãn cột sống phổ biến nhất là những cam kết "hết đau tức thì", "dứt điểm thoát vị chỉ sau 7 ngày" hay "phục hồi cột sống như thời thanh niên". Các trang bán hàng không ngần ngại giật tít: "Chấm dứt cơn đau không cần thuốc, không cần mổ". Để tăng độ tin cậy, họ còn rêu rao đây là công nghệ hàng đầu từ Mỹ, Nhật Bản… Thế nhưng khi soi kỹ thì nhãn mác lại không ghi rõ nguồn gốc xuất xứ. Thậm chí, nhiều clip quảng cáo còn sử dụng hình ảnh người bệnh đang nằm liệt giường, sau khi sử dụng thiết bị kéo giãn chỉ vài phút đã có thể... đứng dậy đi lại, chạy nhảy như chưa từng có bệnh!

Nhân viên gửi clip và hình ảnh khoe khách hàng mua và sử dụng máy kéo giãn cột sống

Điều đáng lo hơn là người bán còn thản nhiên hướng dẫn người dùng tự lắp đặt các bộ dây đai, khung sắt vào cửa sổ, xà nhà rồi tự treo cổ, kéo lưng để chữa bệnh. Người bán còn quảng cáo: "Ai cũng làm được, càng kéo căng càng nhanh khỏi". Những video này thu hút hàng triệu lượt xem với các lời chào mời: "Mua một lần dùng cả đời cho cả gia đình".

Từ quảng cáo trên mạng xã hội, chúng tôi nhắn vào trang Facebook có tên "Chăm sóc sức khỏe cột sống" để nhờ tư vấn mua hàng thì lập tức nhận được phản hồi về thương hiệu máy, giá cả và công dụng với nhiều phiên bản khác nhau. Thương hiệu được rao bán có tên D26 Signature giá gần 5 triệu đồng, D12 Pro gần 4,5 triệu đồng… đang áp dụng giảm giá. Sau khi hỏi bệnh tình người mua, nữ nhân viên khẳng định chắc nịch: "Anh bị thoát vị đĩa đệm lâu rồi và giờ đã lan xuống chân, nghĩa là rễ thần kinh đang bị chèn ép mạnh nên mới đau lan, tê, buốt. Trường hợp này dùng máy kéo giãn là cực kỳ phù hợp luôn. Máy sẽ giúp mở rộng khe đốt sống L4-L5, L5-S1… làm giảm áp lực lên đĩa đệm, giải phóng chèn ép dây thần kinh nên giảm đau lưng và tê chân rất rõ". Khi được hỏi người dùng có cần gặp bác sĩ để tư vấn thêm thì nữ nhân viên quả quyết: "Nó là máy dùng gia đình nên không cần bác sĩ hướng dẫn anh nhé".

Thấy chúng tôi còn phân vân, nữ nhân viên liên tục nhắn tin, gửi clip, giấy tờ khoe máy chính hãng được cấp phép và có bảo hành. "Sau 15 ngày sử dụng máy kéo giãn cột sống của hãng RW D12 Pro, khách hàng của em có phản hồi tích cực" - nữ nhân viên này nói.

Click vào trang Facebook "ReXin.vn - Rẻ nhất Xịn nhất", chúng tôi được tư vấn đủ các kiểu kèm theo clip của một số nghệ sĩ có tiếng đang quảng cáo để tạo niềm tin cho khách. "Em chia sẻ thật với bác, nếu bệnh cột sống để lâu thì sẽ tiến triển nặng thêm chứ không tự tốt lên đâu ạ! Hiện bên em đang có chương trình giảm giá, bác tranh thủ mua sớm. Bị thoát vị đĩa đệm, đau lưng mà sử dụng máy bên em là khỏi hẳn" - người bán thúc giục chúng tôi.

Hiểm họa tiềm ẩn

Theo bác sĩ chuyên khoa II Trần Minh Sơn, Trưởng Khoa Vật lý trị liệu - Phục hồi chức năng Bệnh viện Đa khoa Thủ Đức (TP HCM), việc tự ý mua và sử dụng máy kéo giãn cột sống sẽ để lại nhiều hệ lụy cho sức khỏe. Thực tế, việc lạm dụng máy sẽ làm tổn thương cấu trúc cột sống. Nếu lực kéo không phù hợp với thể trạng và tình trạng bệnh lý, có thể làm các đốt sống trượt khỏi vị trí tự nhiên, cũng có thể làm rách bao xơ đĩa đệm khiến nhân nhầy thoát ra ngoài nhiều hơn, chèn ép rễ thần kinh cấp tính, gây đau nhói dữ dội, tê bì chân tay kéo dài. Trường hợp nặng, người bệnh có thể mất kiểm soát đại tiểu tiện hoặc liệt chi dưới nếu dây thần kinh vùng lưng bị tổn thương nghiêm trọng. Máy kéo giãn (đặc biệt là các loại bàn dốc ngược) có thể gây tăng huyết áp kịch phát do máu dồn về đầu hoặc áp lực toàn thân thay đổi đột ngột. "Để bảo vệ sức khỏe, người bệnh nên tham vấn bác sĩ điều trị. Thiết bị y tế dù đắt tiền và tốt đến đâu cũng chỉ là công cụ hỗ trợ, không thể thay thế việc thăm khám lâm sàng và phác đồ điều trị chuẩn. Người bệnh không thể tự "cân đong đo đếm" lực kéo như các quảng cáo trên mạng hướng dẫn. Tuyệt đối không áp dụng các công thức rập khuôn trên mạng vì tình trạng mỗi người không giống nhau" - bác sĩ Trần Minh Sơn cảnh báo.

Cũng theo bác sĩ Sơn, nếu không có chuyên môn, không có phim MRI thì sẽ không biết đĩa đệm của mình lồi ra bao nhiêu milimét, rách bao xơ hay chưa, rễ thần kinh đang bị chèn ép ở góc độ nào, không biết mình có tình trạng bệnh nền gì, có phạm phải chống chỉ định hay không? Các giường kéo y tế chuyên dụng được thiết kế tách rời để triệt tiêu ma sát và có cảm biến để nhả lực khi cơ bắp bệnh nhân co thắt, trong khi máy ở nhà thường không có tính năng này.

Phải có chỉ định y khoa

Bác sĩ chuyên khoa II Lê Thị Thúy Hằng, Đơn vị Điều trị ban ngày - Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM (cơ sở 3), cho biết kéo giãn cột sống là một kỹ thuật điều trị trong phục hồi chức năng. Phương pháp này sử dụng lực cơ học nhằm làm tăng khoảng cách giữa các thân đốt sống, từ đó góp phần giảm áp lực lên đĩa đệm và rễ thần kinh. Trong thực hành lâm sàng, kéo giãn cột sống có thể được chỉ định trong một số trường hợp như đau cột sống cổ, đau thắt lưng hoặc thoát vị đĩa đệm mức độ phù hợp.

Tuy nhiên, đây là kỹ thuật điều trị có chỉ định y khoa rõ ràng và cần được thực hiện sau khi người bệnh đã được thăm khám, đánh giá lâm sàng, cận lâm sàng đầy đủ. Việc tự ý sử dụng các thiết bị kéo giãn cột sống tại nhà khi chưa xác định rõ tình trạng bệnh có thể gây ra nhiều nguy cơ. Nếu lực kéo không phù hợp với tình trạng bệnh lý, áp lực tác động lên đĩa đệm có thể thay đổi theo hướng bất lợi, khiến khối thoát vị di lệch nhiều hơn vào ống sống. Khi đó người bệnh có thể xuất hiện tình trạng đau tăng, tê lan xuống tay hoặc chân, yếu cơ hoặc hạn chế vận động. Trong một số trường hợp, kéo giãn sai cách còn có thể làm tăng kích thích rễ thần kinh, gây đau lan theo đường thần kinh tọa hoặc đau cổ - vai - gáy dữ dội.

Đối với cột sống cổ, nếu lực kéo không được kiểm soát phù hợp, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như chóng mặt, buồn nôn hoặc rối loạn thăng bằng do ảnh hưởng đến hệ tiền đình và tuần hoàn vùng cổ. Ngoài ra, nếu người bệnh có các bệnh lý tiềm ẩn như loãng xương nặng hoặc mất vững cột sống mà chưa được phát hiện, việc kéo giãn không đúng cách có thể làm tăng nguy cơ tổn thương cấu trúc cột sống.

Bài và ảnh: SỸ HƯNG