Tin thế giới tối 2-9: Peru cắt quan hệ ngoại giao với Iran

Thiệt hại khoảng 5 tỷ USD, Nepal đối mặt bài toán phục hồi sau lũ quét

Trận lũ do sông băng sụp đổ gây thiệt hại ước tính khoảng 5 tỷ USD, tương đương gần 10% quy mô nền kinh tế Nepal, đẩy quốc gia Himalaya này vào bài toán phục hồi đặc biệt khó khăn.

Hiện trường đổ nát sau trận lũ quét và lở bùn đá nghiêm trọng ở huyện Nuwakot, Nepal. Ảnh: THX/TTXVN phát

Theo Chính phủ Nepal, thảm họa khiến nhiều công trình, làng mạc và ruộng lúa bị phá hủy hoặc vùi lấp. Tính đến 5 giờ sáng 2-9, cảnh sát Nepal xác nhận 1.127 người thiệt mạng và 4.858 người mất tích.

Hai lĩnh vực quan trọng là thủy điện và du lịch cũng chịu tác động nặng nề. Lũ đã phá hủy hoặc làm hư hại 14 dự án thủy điện, khiến khoảng 12% công suất phát điện của Nepal phải ngừng hoạt động.

Trong khi đó, Nepal vốn phụ thuộc lớn vào kiều hối và đang chịu gánh nặng nợ sau trận động đất năm 2015. Khoảng 19% tổng chi tiêu của chính phủ hiện dành cho trả nợ và lãi vay, khiến khả năng huy động nguồn lực cho tái thiết càng khó khăn.

Các chuyên gia cho rằng Nepal cần thay đổi cách tiếp cận phục hồi, không chỉ khôi phục những gì đã mất mà phải tăng khả năng chống chịu trước các thảm họa trong tương lai. Tuy nhiên, nguồn hỗ trợ quốc tế được dự báo khó đáp ứng nhu cầu lên tới hàng tỷ USD.

Ukraine phản công, gây sức ép lên lực lượng Nga tại Lyman

Tại miền Đông Ukraine, lực lượng Ukraine đang tiến hành một cuộc phản công từng bước ở phía Bắc và phía Đông thành phố Lyman, với sự hỗ trợ mạnh của UAV.

Lực lượng vũ trang Ukraine. Ảnh: Bộ Tổng tham mưu quân đội Ukraine/Kyiv Post

Theo các báo cáo chiến trường và phân tích được nêu trong thông tin cung cấp, lực lượng Ukraine đã đẩy lùi quân Nga tới 15 km ở một số khu vực, đồng thời tạo sức ép lên tuyến tiếp tế và nguy cơ cô lập một số đơn vị Nga.

Quân đoàn 3 Ukraine được cho là lực lượng nòng cốt trong chiến dịch. Các đơn vị bộ binh quy mô nhỏ được hỗ trợ bằng UAV trinh sát, UAV tấn công và hỏa lực, tận dụng địa hình rừng, đầm lầy và các khu vực dân cư để tiến lên.

Theo đánh giá của Viện Nghiên cứu Chiến tranh công bố ngày 31-8, lực lượng Ukraine đã tiến tới vùng ngoại vi Zarichne. Nếu kiểm soát được khu vực này, Ukraine có thể tạo ra một vòng vây rộng khoảng 15 x 45 km, đe dọa cô lập hàng trăm binh sĩ Nga.

Tuy nhiên, Nga tiếp tục khẳng định lực lượng nước này vẫn giành thêm lãnh thổ trong tháng 8 và không thừa nhận các cuộc phản công thành công của Ukraine.

Diễn biến tại Lyman được đánh giá có thể tác động tới kế hoạch tiến công tiếp theo của Nga ở miền Đông, trong đó có mục tiêu hướng về Kramatorsk và Sloviansk.

Peru cắt quan hệ ngoại giao với Iran

Peru tuyên bố cắt đứt quan hệ ngoại giao với Iran, cáo buộc Tehran kích động bạo lực, làm leo thang xung đột tại Trung Đông và gây cản trở hoạt động thương mại quốc tế qua eo biển Hormuz.

Tổng thống Peru Keiko Fujimori phát biểu tại Pucusana, ngoại ô thủ đô Lima, hôm 4-8. Ảnh: Reuters

Bộ Ngoại giao Peru cho rằng những hạn chế tại Hormuz đi ngược các nguyên tắc về tự do hàng hải và quyền quá cảnh qua các tuyến hàng hải quốc tế. Lima đồng thời cảnh báo những hệ lụy đối với giá năng lượng và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Peru cũng chỉ trích Iran vì cản trở hoạt động của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, khi hạn chế việc các thanh tra viên tiếp cận những cơ sở hạt nhân.

Iran chưa đưa ra bình luận về quyết định này. Dù cắt quan hệ ngoại giao, Peru cho biết vẫn duy trì quan hệ lãnh sự nhằm bảo vệ lợi ích và công dân của hai nước.

Động thái của Lima diễn ra trong bối cảnh căng thẳng quân sự giữa Mỹ và Iran tiếp tục gia tăng, kéo theo lo ngại về hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz.

Tổng thống Hàn Quốc kêu gọi chấm dứt tình trạng đối đầu giữa hai miền Triều Tiên

Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung kêu gọi thay thế cơ chế đình chiến hiện nay bằng một cơ chế hòa bình dựa trên hợp tác và thịnh vượng, nhằm chấm dứt tình trạng đối đầu kéo dài giữa hai miền Triều Tiên.

Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung. Ảnh: AFP

Phát biểu ngày 2-9, ông Lee cho rằng hai miền cần thay đổi hiện trạng chỉ dùng sức mạnh để đối đầu, đồng thời tôn trọng sự khác biệt của nhau để hướng tới chung sống hòa bình.

Tổng thống Hàn Quốc cũng nhấn mạnh Seoul cần đóng vai trò tiên phong trong việc thúc đẩy đối thoại giữa Mỹ và Triều Tiên, trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump để ngỏ khả năng gặp nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un.

Theo một quan chức Nhà Trắng, chính sách của Mỹ đối với Triều Tiên chưa thay đổi và Tổng thống Trump sẵn sàng đối thoại với ông Kim mà không kèm điều kiện tiên quyết. Tuy nhiên, đến nay chưa có cuộc tiếp xúc nào về một cuộc gặp Trump - Kim được hai bên xác nhận.

Tổng thống Lee cho biết Hàn Quốc cần tiếp tục thực hiện trách nhiệm đối với hòa bình trên bán đảo, trong đó có cam kết tiếp nhận lại quyền chỉ huy tác chiến thời chiến từ Mỹ trước khi nhiệm kỳ của ông kết thúc vào năm 2030.

Trong khi đó, những nghi vấn về việc Washington có tiếp tục theo đuổi mục tiêu phi hạt nhân hóa Triều Tiên hay không vẫn chưa được làm rõ.