Tình yêu có thực sự là cực hút trái dấu?

Tác giả: Seth Stephens-Davidowitz/Bách Việt Books-NXB Phụ nữ Việt Nam

Bẫy bản năng

Dựa trên hàng triệu bộ dữ liệu, các nghiên cứu khoa học và những phân tích hành vi quy mô lớn, cuốn sách chỉ ra rằng con người rất dễ bị chi phối bởi thiên kiến nhận thức, ký ức chọn lọc và cảm xúc nhất thời. Thay vì khuyến khích người đọc sống như những cỗ máy, tác giả hướng dẫn cách kết hợp giữa dữ liệu và sự thấu hiểu bản thân để đưa những quyết định thông minh.

Tình yêu có thực sự là cực hút trái dấu?

Như tựa đề bài báo của Pierson trên FiveThirtyEight, "Rốt cuộc, có khi mọi người chỉ thực sự muốn hẹn hò với chính mình".

Ai đó tương tự mình

Chúng ta tìm kiếm bạn đời giống hay khác mình?

Emma Pierson, một nhà khoa học máy tính và khoa học dữ liệu, đã nghiên cứu một triệu lần kết đôi trên eHarmony và trình bày kết quả trên trang báo chí dữ liệu FiveThirtyEight. Cô phân tích 102 đặc điểm mà eHarmony sử dụng để đánh giá người tham gia và nghiền ngẫm kỹ lưỡng các con số để xem liệu con người có xu hướng ghép đôi với ai đó có đặc điểm giống mình hay không. Kết luận của Pierson rất rõ ràng: sự tương đồng, chứ không phải khác biệt, mới là yếu tố dẫn đến sức hấp dẫn.

Phụ nữ dị tính đặc biệt bị thu hút bởi sự tương đồng. Pierson phát hiện ra rằng, với gần như toàn bộ 102 đặc điểm được nghiên cứu, một người đàn ông có chung đặc điểm với phụ nữ thì khả năng cao sẽ được người phụ nữ đó liên hệ. Điều này bao gồm cả những đặc điểm quan trọng như tuổi tác, học vấn, thu nhập, lẫn những chi tiết nhỏ hơn như số ảnh đính kèm trong hồ sơ hay việc họ có sử dụng cùng một số tính từ để mô tả bản thân hay không.

Một người phụ nữ tự nhận mình là “sáng tạo” sẽ có xu hướng nhắn tin cho một người đàn ông cũng mô tả bản thân như vậy. Đàn ông dị tính cũng có xu hướng ưu tiên những người phụ nữ giống mình, dù mức độ không mạnh bằng. Như tựa đề bài báo của Pierson trên FiveThirtyEight, “Rốt cuộc, có khi mọi người chỉ thực sự muốn hẹn hò với chính mình.”

Hai cực tương đồng tạo nên một tình yêu bền vững. Ảnh: YourTango.

Phát hiện của Pierson chỉ ra rằng sự tương đồng dẫn đến các lần ghép đôi đã được xác nhận trong một nghiên cứu khác, lần này sử dụng dữ liệu từ Hinge. Các nhà nghiên cứu này cũng đặt cho nghiên cứu của họ một tiêu đề thông minh: “Các cực tương đồng”. Họ cũng phát hiện ra một khía cạnh mới, khá thú vị về cách những người tham gia hẹn hò bị thu hút bởi sự tương đồng: chữ cái đầu tên.

Người dùng Hinge có khả năng cao hơn 11,3% trong việc kết đôi với người có cùng chữ cái đầu tên. Và hiệu ứng này không đơn thuần xuất phát từ việc những người cùng tôn giáo (và thường chia sẻ chữ cái đầu tên) có xu hướng hẹn hò với nhau - chẳng hạn như Adam Cohen kết đôi với Ariel Cohen. Xu hướng tăng khả năng kết đôi giữa những người có tên bắt đầu giống nhau vẫn tồn tại ngay cả khi đã loại trừ yếu tố tôn giáo.

Vậy là dữ liệu cho chúng ta biết, việc hai cực trái dấu hút nhau chỉ là truyền thuyết. Chính sự tương đồng mới hấp dẫn nhau - và tác động của nó là cực lớn.

Điều gì dự đoán cuộc tình có hậu

Những dữ liệu đầy thú vị, dù đôi khi có phần đáng lo ngại, từ các trang hẹn hò trực tuyến cho thấy rằng người độc thân thường bị thu hút một cách có thể dự đoán được bởi một số đặc điểm nhất định. Nhưng liệu họ có nên bị hấp dẫn bởi những đặc điểm này không?

Nếu bạn cũng giống những người độc thân bình thường khác - dễ dự đoán là sẽ bấm chọn những người mang đặc điểm mà các nhà khoa học đã phát hiện ra là được khao khát nhất - vậy thì bạn có đang hẹn hò đúng cách không? Hay bạn đang hoàn toàn sai lầm?

Hãy nhớ lại, ở phần đầu chương này, tôi đã đề cập đến nghiên cứu của Samantha Joel và các đồng tác giả. Họ đã thu thập bộ Dữ Liệu Lớn nhất trong lịch sử về các cặp đôi và những đặc điểm của họ. Và họ phát hiện ra rằng thật đáng ngạc nhiên khi việc dự đoán xem một người có hạnh phúc trong mối quan hệ tình cảm của họ hay không dựa trên một danh sách dài các đặc điểm lại khó khăn đến vậy.

Không có bộ đặc điểm nào có thể đảm bảo hay loại trừ hoàn toàn hạnh phúc trong tình yêu. Và cũng chẳng có thuật toán nào trên đời có thể dự đoán với độ chính xác tuyệt đối rằng hai người sẽ hạnh phúc bên nhau.

Tuy vậy, một số đặc điểm nhất định vẫn có giá trị dự đoán ở mức độ nào đó, giúp tăng khả năng một người sẽ cảm thấy hài lòng với đời sống tình cảm của mình. Giờ đây, tôi sẽ bàn về những yếu tố thực sự có thể dự đoán hạnh phúc trong một mối quan hệ - và chúng ít liên quan hơn nhiều so với những đặc điểm mà mọi người vẫn thường tìm kiếm ở người bạn đời của mình.