Tôi thấy Nga như 'hành tinh khác'

Giang tham quan bảo tàng kiến trúc gỗ tại thành phố Suzdal, Nga.

Ngày bé, trong nhà tôi có một số vật dụng của Liên Xô, mẹ tôi thường nói "đồ Liên Xô bền lắm". Sự tò mò về một đất nước có thể tạo ra những sản phẩm như vậy theo tôi đến tận khi trưởng thành.

Đến giữa năm 2025, tôi đọc được thông tin e-visa (thị thực điện tử) của Nga tăng thời hạn lưu trú lên 30 ngày, cùng nhiều tin tức về du lịch khiến tôi nghĩ rằng đây chính là tín hiệu của vũ trụ: "Rồi, đi Nga thôi!".

Tôi là Trần Phương Thảo, 31 tuổi, làm việc trong ngành marketing - truyền thông tại Hà Nội. Tôi và bạn đồng hành tên Giang ở hai đầu đất nước, lịch trình lệch nhau, nên dịp cuối năm 2025 - đầu 2026 là thời điểm phù hợp nhất.

Kỳ nghỉ dài giúp chúng tôi có thể đi trọn hai tuần, thay vì 5-7 ngày như thường lệ. Và trong đầu tôi lúc đó là hình ảnh Giáng sinh giữa tuyết trắng, những quảng trường rực ánh đèn ở Nga.

Tôi (bên phải) và Giang đi dạo chợ Giáng Sinh ở Quảng Trường Đỏ, Moscow, Nga.

Càng tìm hiểu càng thấy Nga "khó nhằn"

Nếu như những chuyến đi trước, việc lên lịch trình khá dễ dàng, thì Nga lại hoàn toàn khác. Lựa chọn chuyến bay không nhiều, chúng tôi phải tìm trên nhiều nền tảng mới chọn được hành trình phù hợp, quá cảnh tại Thành Đô (Trung Quốc).

Nhiều người cho rằng việc quá cảnh là cơn "ác mộng" vì phải chờ đợi lâu, lại khiến tôi thấy thú vị, vì có thể tranh thủ khám phá thêm một thành phố.

Nhưng khó khăn thực sự bắt đầu từ việc lên lịch trình. Nga như một "hành tinh" khác, du khách cần phải dùng những hệ thống, nền tảng ứng dụng khác nhau từ thanh toán, phương tiện giao thông, bản đồ đến đặt phòng khách sạn hay liên lạc.

Du lịch Nga chưa phổ biến với người Việt, nên thông tin rời rạc, mỗi chi tiết đều phải tự kiểm tra lại. Tôi dành hàng giờ để thu thập thông tin từ các group du lịch, ghép điểm đến sao cho hợp lý.

Bức "Sự xuất hiện của Chúa Jesus trước dân chúng (1837-1857)", được trưng bày tại bảo tàng Tretyakov, Moscow, Nga

Vấn đề thanh toán cũng là một trở ngại lớn khi Nga không chấp nhận thanh toán quốc tế bằng thẻ Visa và MasterCard mà chỉ khả dụng với thẻ thanh toán nội địa. Do đó, những việc đơn giản như đặt trước vé tàu xe, vé xem hòa nhạc cũng phức tạp hơn nhiều.

May mắn có người bạn ở Nga đã hỗ trợ tôi gần như toàn bộ, từ sim, vé tàu, thẻ thanh toán đến việc đặt xe đón sân bay.

Thời tiết cũng là thử thách không thể xem nhẹ khi du lịch xứ sở Bạch Dương vào giữa mùa đông. Chúng tôi sinh ra ở xứ nhiệt đới, chưa từng trải qua mùa đông có tuyết, nên phải chuẩn bị từ đồ giữ nhiệt, giày đi tuyết đến miếng dán giữ ấm.

Tuyết rơi phủ kín những con đường ở Saint Petersburg.

Cú sốc đầu tiên

Tôi khởi hành ngày 20/12/2025 từ Hà Nội đến Moscow, tổng thời gian bay gần 17 tiếng, gồm cả quá cảnh. Ngay trước giờ ra sân bay, Giang nhắn: "Ai cũng in e-visa màu". Tôi hoàn toàn không biết điều này. Trên taxi, tôi hỏi tài xế và được chỉ xuống tầng 2 ga quốc tế để in. May mắn có một quầy mở sớm, tôi kịp in hai bản.

Đây cũng là lần đầu tôi bay chặng dài như vậy. Dù đã chuẩn bị gối cổ, đồ thoải mái, cơ thể vẫn chưa quen nên tôi phải thường xuyên đứng dậy đi lại để đỡ mỏi.

Khi máy bay hạ cánh xuống sân bay Sheremetyevo ở Moscow, cảm giác đầu tiên của tôi là không tin nổi. Tôi đã đi xa hơn rất nhiều khỏi những chân trời mình có thể hình dung. Chưa bao giờ tôi nghĩ rằng ở tuổi 30, mình lại có thể đặt chân đến quốc gia này.

Không còn những khuôn mặt quen thuộc, không còn bảng chữ cái Latin, mọi thứ xung quanh đều xa lạ. Tôi nhận ra mình đã bước vào một thế giới khác, một nền văn hóa khác.

Giang check-in tại cung điện mùa đông ở Saint Petersburg giữa khung cảnh tuyết trắng xóa.

Khoảnh khắc bước ra khỏi sân bay là cú sốc đầu tiên với tôi. Dù đã mặc kỹ, cái lạnh ở Nga có thể hạ gục chúng tôi bất cứ lúc nào. Không khí lạnh buốt hoàn toàn khác bên trong sân bay, hơi thở đọng lại trong khẩu trang, kính mờ đi ngay lập tức.

Nhưng đi cùng cái lạnh là sự phấn khích. Chúng tôi thử hà hơi để xem không khí hóa thành làn khói bay lượn trước mặt, một điều hiếm khi còn thấy ở Việt Nam.

Và rồi tuyết rơi.

Ngay ngày đầu tiên, tôi đã được chứng kiến tuyết phủ kín áo khoác chỉ sau một lúc ngắn. Trong khi mọi người bước nhanh để tránh lạnh, chúng tôi lại cố đi chậm, nhìn những hạt tuyết rơi xuống như "cơn mưa kim tuyến lấp lánh".

Tôi từng thắc mắc liệu bông tuyết có hình lục giác như trong phim hoạt hình hay không. Và khi nhìn thật gần, tôi biết là tuyết có nhiều hình dạng khác nhau.

Nhà thờ thánh Basil và chợ Giáng Sinh ở thủ đô Moscow.

Nơi nghệ thuật không chỉ nằm trong bảo tàng

Trong hai tuần, tôi đi qua 4 thành phố Moscow, Saint Petersburg, Suzdal và Vladimir. Những điểm du lịch nổi bật như Quảng trường Đỏ, Nhà thờ Chúa cứu thế hay Cung điện Mùa Đông là điều không thể bỏ qua. Nhưng điều khiến tôi bất ngờ chính là tình yêu nghệ thuật thấm đẫm vào kiến trúc, văn hóa, lối sống con người và từng trải nghiệm mà chúng tôi may mắn có được.

Ở thủ đô, bảo tàng Pushkin khiến tôi choáng ngợp, trông giống như một ngôi đền Hy Lạp cổ đại. Ngay khi bước vào, tôi tình cờ rẽ vào khu trưng bày Ai Cập cổ đại với xác ướp, tranh tường, hiện vật sông Nile hàng nghìn năm tuổi. Tôi đứng lặng ở đó rất lâu, gần như muốn khóc.

Một góc bảo tàng Pushkin tại Moscow.

Tại Suzdal, bảo tàng kiến trúc gỗ mang đến cảm giác như bước vào một ngôi làng thế kỷ XVI-XVII phủ kín tuyết trắng. Tôi đắm chìm trong một vẻ đẹp cổ tích, thanh bình miền quê nước Nga. Bước vào mỗi căn nhà, tôi cảm nhận được phần nào cuộc sống trước đây.

Các ngôi nhà tái hiện đời sống của nông dân xưa có những vật dụng hàng ngày điển hình của các làng quê Nga thời kỳ đó bao gồm bếp lò, giường gỗ, bàn và ghế dài.

Bảo Tàng kiến trúc gỗ ở thành phố Suzdal.

Hệ thống ga metro ở Moscow đem lại một bất ngờ khác. Tôi từng nghĩ ga tàu chỉ để đi lại, nhưng khi bước vào ga Kyivskaya, tôi đứng sững vài giây. Đèn chùm, tranh khảm, cột đá cẩm thạch, mọi thứ giống một cung điện hơn là nhà ga. Mỗi lần xuống ga là một lần như bước vào một bảo tàng khác.

Có những buổi tối chúng tôi không vội rời đi mà dành hàng giờ trong ga tàu để xem những nghệ sĩ đường phố biểu diễn. Trong cái lạnh mùa đông, âm nhạc vang lên khiến không gian ấm áp theo một cách thật đặc biệt.

Ga Kieskaya ở Moscow được trang trí nổi bật với các bức tranh khảm tinh xảo trên trần nhà và hệ thống đèn chùm lộng lẫy.

Giấc mơ tuổi thơ của tôi cũng trở thành hiện thực khi tôi xem ballet ở Nga - "cái nôi" nuôi dưỡng và phát triển ballet thành đỉnh cao của nghệ thuật cổ điển. Dù không đủ duyên để xem được vở ballet huyền thoại Hồ Thiên Nga, tôi vẫn có cơ hội thưởng thức vở Kẹp Hạt Dẻ đúng dịp Giáng sinh.

Phông nền thay đổi liên tục, âm nhạc được chơi trực tiếp bởi dàn giao hưởng, trang phục lộng lẫy, những bước nhảy xoay tít trên không. Tất cả tạo nên một không gian sân khấu sống động.

Vở Kẹp Hạt Dẻ biểu diễn tại Great Hall, điện Kremlin, Moscow.

Những điều đọng lại

Đối với tôi, ẩm thực Nga dễ ăn, không quá dầu mỡ, không quá đậm vị. Một bữa ăn thường có salad, soup và món chính (thịt kèm một loại tinh bột).

Tôi đặc biệt thích cá trích ngâm dầu ăn cùng khoai tây luộc, bánh khoai tây chiên và bánh bí ngòi. Có lần, chúng tôi mua nhầm khoai tây nghiền vì tưởng là mì gói. Một sự cố nhỏ nhưng đủ khiến cả hai nhớ mãi.

Chúng tôi dự kiến chi 50 triệu đồng/người, nhưng thực tế khoảng 45 triệu cho toàn bộ chuyến đi. So với nhiều điểm đến châu Âu, Nga có chi phí dễ chịu hơn, trong khi trải nghiệm lại rất đa dạng.

Pháo đài Peter and Paul, Saint Petersburg tấp nập khách du lịch vào ngày đầu năm mới 1/1/2026.

Không chỉ là một đất nước nghệ thuật hiện diện trong đời sống hàng ngày, điều khiến chúng tôi lưu luyến là sự ấm áp của con người trong mùa đông giá lạnh.

Sự nhiệt tình của người dân cũng níu chân du khách. Từ người phụ nữ dẫn chúng tôi tìm ga metro, bác hàng xóm lớn tuổi giúp mở cửa homestay, đến chủ cửa hàng tặng quà lưu niệm, tất cả đều khiến chuyến đi trở nên đáng nhớ.

Dù chỉ mới đến Nga một lần, cũng chưa ở đủ lâu để cảm nhận hết vẻ đẹp của thiên nhiên và con người xứ sở Bạch dương, nhưng cũng chính những điều đó khiến tôi càng thêm có động lực quay lại lần nữa.

Để trượt băng, đi bộ trên sông đóng băng, hay khám phá những hành trình xa hơn như ngắm cực quang ở thành phố Murmansk, đến hồ nước ngọt lớn nhất thế giới Baikal, hay ngồi tuyến tàu xuyên Siberia để đến Mông Cổ.

Cũng sau chuyến đi này, tôi bắt đầu chia sẻ nhiều hơn về nước Nga, một điểm đến mà tôi nghĩ xứng đáng được biết đến nhiều hơn với du khách Việt, trong bối cảnh Nga xem xét miễn visa đoàn.