Tổng thống Mỹ cảnh báo áp thuế nặng lên EU nếu liên kết với Canada

Theo Reuters ngày 17-9, phát biểu với các phóng viên trên đường đến một sự kiện tại bang North Carolina, Tổng thống Donald Trump chỉ trích sáng kiến của Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen về việc đưa Canada trở thành thành viên liên kết đầu tiên của EU.

Ông cho rằng ý tưởng này là “nực cười” và cảnh báo Washington có thể đưa ra phản ứng thương mại mạnh tay nếu nhận thấy đề xuất được thúc đẩy với ý định bất lợi cho Mỹ.

Tổng thống Mỹ cho biết mức độ phản ứng của Washington sẽ phụ thuộc vào mục đích của sáng kiến, đồng thời cảnh báo nếu cho rằng việc EU thúc đẩy đề xuất trên là một hành động thù địch, Washington sẽ áp đặt các mức thuế quan rất mạnh tay hoặc ngừng giao thương với châu Âu trong nhiều lĩnh vực.

Ông đồng thời cho rằng nếu đề xuất được thực hiện với ý định tốt thì không có lý do để lo ngại, nhưng nếu nhận định sáng kiến có ý định xấu, Mỹ sẽ áp dụng các mức thuế rất cao đối với châu Âu.

Thủ tướng Canada Mark Carney bắt tay Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen tại Strasbourg, Pháp, ngày 16-9. Ảnh: Reuters

Trước đó, đề xuất về quy chế thành viên liên kết được bà Ursula von der Leyen đưa ra trong bài phát biểu về tình hình Liên minh châu Âu tại Nghị viện châu Âu ngày 16-9 ở Strasbourg (Pháp), với sự tham dự của Thủ tướng Canada Mark Carney. Sáng kiến hướng tới mở rộng hợp tác giữa EU và Canada trong các lĩnh vực chiến lược như công nghệ, quốc phòng, năng lượng, khoáng sản quan trọng và an ninh kinh tế.

Theo Reuters, quy chế thành viên liên kết chưa đồng nghĩa với việc Canada trở thành thành viên đầy đủ của EU. Đề xuất vẫn cần được các quốc gia thành viên xem xét và chấp thuận, trong khi phạm vi quyền lợi, nghĩa vụ cũng như cơ chế hợp tác cụ thể sẽ phải tiếp tục được thảo luận.

Sáng kiến được đưa ra trong bối cảnh Canada tìm cách tăng cường quan hệ với châu Âu, khi những bất đồng thương mại giữa Ottawa và Washington tiếp tục gây sức ép đối với quan hệ kinh tế song phương. Canada hiện đã có Hiệp định Kinh tế và Thương mại toàn diện (CETA) với EU. Việc mở rộng hợp tác được kỳ vọng tạo thêm cơ hội trong các lĩnh vực vượt ra ngoài thương mại truyền thống.

Thủ tướng Mark Carney dự kiến phát biểu trước Nghị viện châu Âu trong ngày 17-9, trong chuyến thăm nhằm thúc đẩy quan hệ kinh tế và chính trị giữa Canada với EU. Ottawa cũng đang tìm cách đa dạng hóa các mối quan hệ đối ngoại và kinh tế, trong đó có việc tăng cường hợp tác với các đối tác châu Âu.

Phản ứng trước cảnh báo của ông Trump, Bộ trưởng phụ trách các vấn đề châu Âu của Pháp Benjamin Haddad khẳng định việc lựa chọn định hướng chính trị và địa chính trị của châu Âu không thuộc về Mỹ hay bất kỳ quốc gia nào khác. Trong khi đó, người phát ngôn Ủy ban châu Âu Olof Gill cho biết đề xuất tăng cường quan hệ với Canada không nhằm chống lại bất kỳ bên nào mà hướng tới củng cố sức mạnh chung của các đối tác.

Đối với EU, tăng cường hợp tác với Canada được đặt trong bối cảnh khối này đối mặt nhiều thách thức về an ninh và kinh tế. Các lĩnh vực như quốc phòng, công nghệ, trí tuệ nhân tạo và khoáng sản quan trọng có thể trở thành nội dung trọng tâm trong quá trình xây dựng quan hệ đối tác giữa hai bên.

Cảnh báo của Tổng thống Trump cho thấy những hệ quả thương mại có thể phát sinh nếu EU thúc đẩy sáng kiến thành viên liên kết với Canada. Tuy nhiên, đề xuất hiện chưa được thông qua chính thức và các bên vẫn cần tiến hành thêm các cuộc thảo luận về điều kiện, phạm vi hợp tác cũng như những tác động đối với quan hệ kinh tế xuyên Đại Tây Dương.