TP.HCM và ĐBSCL chuyển hóa tiềm năng thành sản phẩm du lịch khác biệt
Sau 5 năm triển khai Chương trình liên kết hợp tác phát triển du lịch giữa TP.HCM và Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) giai đoạn 2020-2025, giá trị lớn nhất của chương trình là tạo ra nền tảng liên kết giữa các địa phương, cơ quan quản lý với doanh nghiệp, giữa thị trường khách với điểm đến và giữa tiềm năng du lịch với nguồn lực đầu tư.
Chương trình cũng góp phần tăng cường kết nối nguồn lực, thị trường, doanh nghiệp và sản phẩm du lịch; từng bước hình thành không gian du lịch liên vùng, góp phần phục hồi, thúc đẩy phát triển du lịch. Đây là cơ sở quan trọng để nâng tầm liên kết du lịch giữa TP.HCM và ĐBSCL trong giai đoạn mới.
Những nội dung trên được các đại biểu nhấn mạnh tại Hội nghị tổng kết Chương trình liên kết hợp tác phát triển du lịch giai đoạn 2020 - 2025 và ký kết thỏa thuận hợp tác giai đoạn 2026-2030 do UBND tỉnh Cà Mau phối hợp với UBND TP.HCM và các địa phương ĐBSCL tổ chức vừa qua tại Cà Mau.
Thêm cơ hội thu hút du khách
Cụ thể, sau 5 năm triển khai, chương trình đã hình thành 3 trục tuyến du lịch gồm “Những nẻo đường phù sa”, “Non nước hữu tình”, “Sắc màu vùng biên” cùng hơn 70 chương trình du lịch đặc sắc do các doanh nghiệp lữ hành xây dựng. Cùng với đó, công tác xúc tiến, quảng bá du lịch vùng có nhiều chuyển biến rõ nét.

Thứ trưởng Bộ VHTTDL Hồ An Phong dự và phát biểu tại Hội nghị. Ảnh: Kiều Ngân
Đáng chú ý, TP.HCM đã đưa khoảng 7,5 triệu lượt khách về miền Tây tham quan, nghỉ dưỡng, trải nghiệm vùng sông nước giàu bản sắc văn hóa. Các địa phương cũng phối hợp tổ chức nhiều chương trình quảng bá du lịch, thu hút hàng chục nghìn lượt khách tham quan, tìm hiểu sản phẩm và điểm đến của vùng.
Bên cạnh đó, chương trình đã xây dựng và công bố bộ nhận diện thương hiệu du lịch liên kết “TP.HCM và ĐBSCL - Sống động Phương Nam” nhằm hình thành điểm nhấn chung trong quảng bá du lịch của vùng, thay vì mỗi địa phương quảng bá riêng lẻ…
Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lữ Quang Ngời cho biết, thông qua chương trình liên kết đã tạo điều kiện để tỉnh tăng cường kết nối với TP.HCM và các địa phương trong vùng, mở rộng thị trường, quảng bá hình ảnh, phát huy tài nguyên và xây dựng sản phẩm du lịch đặc trưng.
Nhờ đó, từ năm 2020 đến nay, du lịch Cà Mau có bước phát triển tích cực, tổng lượt khách và doanh thu đều tăng. Điều này cho thấy liên kết vùng không chỉ tạo thêm cơ hội thu hút khách, mà còn góp phần thúc đẩy các địa phương phát huy lợi thế, bổ trợ cho nhau và cùng hình thành các sản phẩm du lịch có sức cạnh tranh.

TP.HCM đã đưa khoảng 7,5 triệu lượt du khách tham quan, trải nghiệm vùng sông nước miền Tây giàu bản sắc văn hóa
Theo Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lữ Quang Ngời, trong giai đoạn tới cần khắc phục tình trạng trùng lặp sản phẩm du lịch giữa các địa phương; chú trọng kết nối các tuyến, điểm và doanh nghiệp chưa chặt chẽ; hoàn thiện hạ tầng và chất lượng dịch vụ tại một số điểm đến…
Nhận định về những hạn chế trong chương trình liên kết, đại diện Công ty Cổ phần Du lịch Vietravel cho rằng, hình ảnh du lịch ĐBSCL nhiều năm qua chủ yếu dừng lại ở các sản phẩm truyền thống và có phần đơn điệu. Trong đó, phổ biến là tham quan chợ nổi, đi thuyền trên kênh rạch, thưởng thức trái cây tại vườn, nghe đờn ca tài tử hay dừng chân tại các điểm du lịch sinh thái đơn lẻ.
Những sản phẩm này đã tạo nên thương hiệu ban đầu cho vùng, nhưng chưa khai thác hết chiều sâu và giá trị cốt lõi của tài nguyên bản địa. Trong khi du khách hiện đại, nhất là khách quốc tế cao cấp, có nhu cầu được sống trong không gian văn hóa, kết nối thực sự với cộng đồng, thấu hiểu câu chuyện địa phương và kiến tạo những giá trị tích cực cho môi trường và xã hội, đại diện Công ty Cổ phần Du lịch Vietravel chia sẻ.
Đưa du khách trải nghiệm bằng “giác quan”
Theo các doanh nghiệp lữ hành, đây là thời điểm “vàng” để ĐBSCL chuyển từ mô hình du lịch tham quan thuần túy sang mô hình du lịch trải nghiệm bản địa thông minh, kết hợp phát triển bền vững.
ĐBSCL đang sở hữu hạ tầng sinh thái độc bản, cùng các khu bảo tồn thiên nhiên, vườn quốc gia, hệ sinh thái rừng tràm, rừng ngập mặn và tài nguyên biển đảo đa dạng, nền nông nghiệp trù phú, giàu bản sắc...

Du khách thích thú khi trải nghiệm du lịch sinh thái tại Cồn Sơn, TP. Cần Thơ
Đây chính là nền tảng để phát triển các dòng sản phẩm du lịch sinh thái, du lịch Wellness, du lịch nông nghiệp công nghệ cao, du lịch trải nghiệm thiên nhiên, du lịch giáo dục môi trường...
Chia sẻ tại Hội nghị, nhiều ý kiến cho rằng điểm khác biệt lớn nhất giúp ĐBSCL cạnh tranh với các điểm du lịch khác trên thế giới không nằm ở hạ tầng bê tông hay công trình nhân tạo, mà nằm ở con người và chiều sâu văn hóa.
Nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan chia sẻ, Quy hoạch vùng ĐBSCL thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn 2050 xác định phát triển kinh tế du lịch gắn với hệ sinh thái tự nhiên, văn hóa và kết nối vùng.
Trong đó, việc thực hiện Quy hoạch đặt ra định hướng xây dựng thương hiệu du lịch ĐBSCL mang tầm quốc tế về du lịch nông nghiệp - nông thôn, du lịch sinh thái và du lịch biển; đồng thời gắn phát triển du lịch với bảo vệ hệ sinh thái và bảo tồn các giá trị văn hóa - lịch sử.
Bài toán lớn không còn ở câu hỏi “Miền Tây có gì để làm du lịch?”, mà là “Những gì miền Tây đang có đã được chuyển hóa thành giá trị trải nghiệm tới đâu?”. Theo đó, trong 5 năm tới, việc liên kết phát triển du lịch với TP.HCM cần quan tâm mô hình du lịch bằng “giác quan”, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan gợi mở.
Đó là, đưa du khách về miền Tây phải được nghe tiếng máy ghe buổi sớm, tiếng gió trên đồng, tiếng đờn kìm, tiếng rao trên sông và một câu vọng cổ giữa đêm. Du khách phải được ngửi mùi rơm mới, trái cây chín, khói bếp, mùi phù sa, thậm chí mùi mắm, thứ mùi ban đầu có thể hơi “thử thách” nhưng khi xa rồi lại thành ký ức.
Và phải được chạm vào đất, tự tay hái trái cây, gói bánh, kéo lưới, bước xuống chiếc xuồng nhỏ mà hơi run vì sợ lọt xuống sông. Du lịch giác quan không phải một kỹ thuật trang trí điểm đến, mà là cách chuyển tài nguyên vật thể thành ký ức cá nhân.

Lễ hội đua bò ở An Giang - bản sắc riêng của vùng Bảy Núi luôn thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước đến cổ vũ
Hiến kế giải pháp nâng chất liên kết trong thời gian tới, ông Nguyễn Hữu Y Yên, Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty Lữ hành Saigontourist, đề xuất tập trung kết nối sản phẩm ĐBSCL với nguồn khách qua TP.HCM, đặc biệt là khách quốc tế, khách nội địa, khách tàu biển và các phân khúc chuyên biệt.
Đồng thời, phát huy mạng lưới đối tác và hệ thống phân phối trong nước, quốc tế để đưa các sản phẩm liên vùng ra thị trường. Mục tiêu không chỉ tăng số lượng khách mà còn để khách ở lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn, trải nghiệm tốt hơn và giá trị du lịch được lan tỏa rộng hơn.
Cũng tại Hội nghị, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP.HCM Nguyễn Lộc Hà cho biết, thỏa thuận hợp tác phát triển du lịch giữa TP.HCM và ĐBSCL giai đoạn 2026-2030 sẽ chuyển từ liên kết theo địa giới hành chính sang liên kết theo sản phẩm và chuỗi giá trị. Theo đó, từng địa phương phải xác định sản phẩm chủ lực, đủ khác biệt và có tính cạnh tranh cao trong liên kết.
Phát biểu kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Bộ VHTTDL Hồ An Phong nhấn mạnh, để phát triển du lịch bền vững, các địa phương cần nâng chất hoạt động liên kết, cùng xây dựng sản phẩm, kết nối thị trường và tạo điều kiện để doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi liên kết.
Thứ trưởng Hồ An Phong cũng lưu ý các địa phương chú trọng phát triển các mô hình trải nghiệm đời sống, văn hóa, cội nguồn, qua đó hình thành sản phẩm đặc trưng, nâng cao sức hấp dẫn và khả năng cạnh tranh của du lịch vùng.

