TP.Hồ Chí Minh: Đẩy mạnh phát triển tiềm lực công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp

Công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp trở thành một trong những động lực tăng trưởng mới của kinh tế nông nghiệp đô thị. Ảnh minh họa

Phó chủ tịch UBND TP.Hồ Chí Minh Bùi Minh Thạnh vừa ký ban hành Quyết định số 2949/QĐ-UBND phê duyệt Kế hoạch triển khai thực hiện Đề án phát triển công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp trên địa bàn đến năm 2030.

TĂNG ĐẦU TƯ CHO NGHIÊN CỨU, PHÒNG THÍ NGHIỆM VÀ NHÂN LỰC

Kế hoạch đặt mục tiêu phát triển công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp theo hướng giá trị gia tăng cao, bền vững, thân thiện môi trường; đồng thời nâng cao năng lực nghiên cứu, ứng dụng và làm chủ công nghệ sinh học nông nghiệp hiện đại thích ứng với biến đổi khí hậu.

Một trong những trọng tâm được đặt ra là làm chủ một số công nghệ sinh học thế hệ mới, tạo ra các sản phẩm ứng dụng ở quy mô công nghiệp; đồng thời nghiên cứu phát triển các giống cây, giống con có năng suất cao, kháng bệnh và thích ứng với biến đổi khí hậu. Mục tiêu là tăng tối thiểu 30% số lượng doanh nghiệp công nghiệp sinh học trong lĩnh vực nông nghiệp so với giai đoạn 2021 - 2025.

Song song đó, Thành phố tiếp tục mở rộng chuyển giao công nghệ cho doanh nghiệp, nâng cao tỷ lệ tự sản xuất nguyên liệu sản phẩm công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp và tăng cường đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao. Mục tiêu nhằm tăng tối thiểu 50% số lượng nhân lực trình độ thạc sĩ, tiến sĩ so với giai đoạn trước nhằm đáp ứng yêu cầu tiếp nhận, ứng dụng và chuyển giao công nghệ mới ở quy mô công nghiệp.

Theo kế hoạch, TP.Hồ Chí Minh sẽ đầu tư chiều sâu để nâng cấp hệ thống cơ sở nghiên cứu khoa học và đào tạo chuyên ngành công nghệ sinh học; hiện đại hóa phòng thí nghiệm tại Trung tâm Công nghệ sinh học, các viện, trường và trung tâm nghiên cứu trên địa bàn.

Thành phố cũng khuyến khích huy động nguồn vốn ngoài ngân sách để xây dựng các phòng thí nghiệm kiểm định chất lượng nông, lâm sản và thủy sản đạt chuẩn quốc tế hoặc chuẩn hóa theo tiêu chuẩn VILAS (loại chứng nhận tiêu chuẩn được cấp bởi Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường chất lượng Việt Nam (nay là Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia) nhằm công nhận một phòng thí nghiệm phù hợp tiêu chuẩn ISO/IEC 17025:2017 - chú thích của người viết); hỗ trợ doanh nghiệp nhập khẩu công nghệ mới phục vụ phát triển công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp.

Trong lĩnh vực đào tạo, Thành phố xác định phát triển đội ngũ chuyên gia công nghệ sinh học là nhiệm vụ then chốt. Cụ thể, đến năm 2030, Thành phố sẽ đào tạo mới 5 tiến sĩ, 20 thạc sĩ; tổ chức 40 lượt cán bộ khoa học đào tạo nâng cao ở nước ngoài và đào tạo, bồi dưỡng 200 kỹ thuật viên phục vụ doanh nghiệp công nghệ sinh học nông nghiệp.

Kế hoạch cũng nhấn mạnh vai trò của doanh nghiệp trong phát triển công nghiệp sinh học nông nghiệp.

Các nhóm sản phẩm ưu tiên gồm giống cây trồng, vật nuôi, thủy sản chủ lực; phân hữu cơ, thuốc bảo vệ thực vật sinh học, chế phẩm xử lý môi trường, thức ăn chăn nuôi; chế phẩm sinh học phục vụ bảo quản, chế biến nông sản; vaccine và thuốc thú y sinh học.

ĐẨY MẠNH CÔNG NGHỆ GEN VÀ NÔNG NGHIỆP TUẦN HOÀN

Trong lĩnh vực nghiên cứu và chuyển giao công nghệ, Thành phố định hướng tập trung ứng dụng công nghệ sinh học hiện đại vào phát triển giống cây trồng, vật nuôi, thủy sản và các sản phẩm phục vụ nông nghiệp xanh.

Đối với cây trồng, sẽ nghiên cứu ứng dụng công nghệ gen thế hệ mới và công nghệ chỉnh sửa gen nhằm tạo ra các giống cây có năng suất cao, kháng bệnh, thích ứng với biến đổi khí hậu. Các đối tượng ưu tiên gồm rau, hoa kiểng và các cây trồng chủ lực.

Mục tiêu nhằm cải tiến quy trình nhân giống bằng công nghệ nuôi cấy mô tế bào thực vật ở quy mô công nghiệp nhằm giảm giá thành sản xuất cây giống từ 20 - 30%, đồng thời phát triển công nghiệp vi nhân giống để sản xuất các giống cây chất lượng cao, sạch bệnh.

TP.HCM sẽ nghiên cứu ứng dụng công nghệ gen thế hệ mới và công nghệ chỉnh sửa gen nhằm tạo ra các giống cây có năng suất cao, kháng bệnh, thích ứng với biến đổi khí hậu. Ảnh minh họa

Trong lĩnh vực bảo vệ cây trồng và môi trường nông nghiệp, đề án ưu tiên nghiên cứu công nghệ vi sinh để sản xuất phân bón vi sinh, thuốc trừ sâu sinh học, chế phẩm xử lý môi trường và bảo quản nông sản. Một hướng đi đáng chú ý khác là nghiên cứu xử lý phế phụ phẩm nông nghiệp thành phân bón hữu cơ nhằm nâng cao độ phì nhiêu đất, giảm ô nhiễm môi trường và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn.

Đối với chăn nuôi và thủy sản, đề án nghiên cứu ứng dụng công nghệ sinh học để phát triển các giống heo, bò sữa, bò thịt, tôm và cá cảnh có năng suất, chất lượng và khả năng kháng bệnh cao. Thành phố đồng thời ứng dụng enzym, protein, vi sinh vật và công nghệ nano để nâng cao hiệu quả dinh dưỡng và sức đề kháng cho vật nuôi, thủy sản.

Trong công tác phòng chống dịch bệnh, sẽ định hướng phát triển các bộ kit chẩn đoán nhanh, vaccine thế hệ mới, thuốc thú y sinh học và các chế phẩm hỗ trợ tăng miễn dịch cho vật nuôi, thủy sản.

Một lĩnh vực khác được chú trọng là công nghệ bảo quản sau thu hoạch. Theo đó sẽ nghiên cứu phát triển các chế phẩm sinh học phục vụ sơ chế, bảo quản nông sản; tận dụng phế phụ phẩm sau thu hoạch để tạo ra các sản phẩm có giá trị gia tăng cao, góp phần hình thành nền nông nghiệp tuần hoàn và nông nghiệp không phát thải.

Để thúc đẩy phát triển công nghiệp sinh học ngành nông nghiệp, TP.Hồ Chí Minh đặt mục tiêu hoàn thiện cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư nghiên cứu, đổi mới công nghệ, bảo hộ sở hữu trí tuệ và phát triển thương hiệu sản phẩm công nghệ sinh học nông nghiệp. Địa phương đồng thời sẽ tăng cường hợp tác quốc tế, tiếp nhận công nghệ tiên tiến và hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường tiêu thụ trong và ngoài nước.