Triển khai hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa-xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chủ trì Hội nghị triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa-xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035. (Ảnh: TRẦN HẢI)

Cùng dự có Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng - Phó trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo; Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, Phó trưởng Ban Chỉ đạo; lãnh đạo các ban, bộ, ngành, cơ quan Trung ương. Hội nghị được truyền trực tuyến tới các địa phương trên cả nước.

Phát biểu ý kiến khai mạc hội nghị, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng, Phó trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo cho biết, ngày 24/8/2026, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết số 46/2026/QH16 phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa-xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035 trên cơ sở hợp nhất 4 chương trình mục tiêu quốc gia gồm: Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa; Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo; Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: TRẦN HẢI)

Triển khai Nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 367/2026/NĐ-CP ngày 12/10/2026 quy định cụ thể nội dung, cơ chế, chính sách thực hiện Chương trình; đồng thời, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định số 1966/QĐ-TTg ngày 12/10/2026 kiện toàn Ban Chỉ đạo ở Trung ương và định hướng kiện toàn Ban Chỉ đạo ở các địa phương.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng phát biểu ý kiến tại hội nghị. (Ảnh: TRẦN HẢI)

Phó Thủ tướng nêu rõ, đây là bước thể chế hóa rất kịp thời các chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước, Quốc hội nhằm đổi mới toàn diện phương thức quản lý, tổ chức thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia, tập trung nguồn lực, nâng cao hiệu quả các chính sách về phát triển văn hóa, giáo dục, y tế, xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo, đặc biệt là các chính sách cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn phát biểu ý kiến tại hội nghị. (Ảnh: TRẦN HẢI)

Chính phủ tổ chức Hội nghị triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia nhằm thúc đẩy nhanh hơn, tạo chuyển biến rõ rệt hơn, hướng tới hiệu quả thực chất với phương châm nhất quán “rõ chính sách, rõ địa bàn, rõ đối tượng thụ hưởng”, phân cấp triệt để cho chính quyền địa phương quyết định, thực hiện và chịu trách nhiệm; bảo đảm đầy đủ các mục tiêu, chính sách và quyền lợi của người dân đã được Quốc hội quyết định theo hướng lấy người dân làm chủ thể thay vì chỉ là đối tượng nhận hỗ trợ thụ động.

Lãnh đạo các bộ, ngành Trung ương tham dự hội nghị. (Ảnh: TRẦN HẢI)

Phó Thủ tướng đề nghị hội nghị tập trung thảo luận, đánh giá, xác định rõ những nội dung/nhiệm vụ cốt lõi, điểm mới tại Nghị quyết của Quốc hội và Nghị định của Chính phủ, đặc biệt là làm rõ cơ chế chỉ đạo, điều phối, trách nhiệm giữa Ban Chỉ đạo Trung ương, các bộ, ngành quản lý ngành, lĩnh vực, các khó khăn, vướng mắc để tổ chức thực hiện hiệu quả Chương trình.

Các đại biểu tham dự hội nghị. (Ảnh: TRẦN HẢI)

Phó Thủ tướng đề nghị các đại biểu thảo luận có trọng tâm, báo cáo ngắn gọn, đề xuất các nhiệm vụ, giải pháp cụ thể, khả thi, kiến nghị xử lý các khó khăn, vướng mắc; lãnh đạo các bộ ngành tập trung giải đáp các kiến nghị của địa phương.

Theo chương trình hội nghị, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn báo cáo những nội dung trọng tâm, cốt lõi của Nghị quyết số 46/2026/QH16 và Nghị định quy định nội dung, cơ chế, chính sách thực hiện Chương trình, lập kế hoạch, phân bổ, quản lý và sử dụng nguồn lực, quy định chuyển tiếp và các nội dung cần triển khai sau khi Nghị định có hiệu lực. Theo đó, Bộ trưởng nêu rõ: việc tích hợp 4 chương trình mục tiêu quốc gia trước đây thành một chương trình duy nhất không phải làm lại từ đầu, mà nhằm tái cơ cấu toàn diện cách quản lý và điều hành. Chương trình mới hướng tới mục tiêu giảm tầng nấc trung gian, xóa bỏ trùng lặp, tăng cường phân cấp và trao quyền chủ động cho địa phương, đồng thời chuyển trọng tâm từ kiểm soát “đầu vào” sang quản trị theo “kết quả đầu ra”.

Nhấn mạnh kỷ cương tài chính, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nêu rõ, nguồn lực của chương trình tập trung đúng mục tiêu, kiên quyết không dùng vốn chương trình để chi trả lương hay hoạt động thường xuyên của bộ máy. Trao quyền cho cấp xã quản lý các dự án quy mô nhỏ, kỹ thuật đơn giản. Kết quả đánh giá hiệu quả chương trình là căn cứ trực tiếp để phân bổ ngân sách trong các năm tiếp theo. Bộ trưởng cũng nhấn mạnh tinh thần hành động xuyên suốt theo nguyên tắc “3 Không”: Không chờ đợi khi đã rõ thẩm quyền và cơ chế; Không đùn đẩy trách nhiệm lên cấp trên; Không đánh giá hiệu quả chương trình thuần túy bằng số vốn đã giải ngân mà phải bằng sự thụ hưởng thực tế của người dân…

Tại hội nghị, lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường báo cáo về cơ chế chỉ đạo, điều phối, phân công trách nhiệm và tổ chức thực hiện Chương trình cơ chế phối hợp, theo dõi, tổng hợp, thông tin báo cáo; lãnh đạo các địa phương phát biểu về tình hình triển khai các Chương trình mục tiêu quốc gia hiện nay; các nội dung cần được làm rõ để thực hiện Chương trình sau hợp nhất. Lãnh đạo các bộ, cơ quan phát biểu, trao đổi, làm rõ các nội dung cần thống nhất trong tổ chức thực hiện Chương trình trong thời gian tới.