Trưng bày mô hình mộc bản chùa cổ, nhà rông và những chuyến điền dã thú vị
Tri thức từ các chuyến điền dã không dừng lại trên trang sách mà được hiện thực hóa qua những trải nghiệm sống động về di sản mộc bản chùa cổ, mô hình nhà rông hay trang phục truyền thống...
Không gian trưng bày với chủ đề “Phát huy nguồn lực nhân văn - Phát triển bao trùm, bền vững” vừa chính thức khai mạc sáng 19/10 tại Hà Nội. Chương trình do Viện Dân tộc học và Tôn giáo học cùng Viện Nghiên cứu con người, gia đình và giới phối hợp tổ chức.
Trong đó, phân khu triển lãm của Viện Dân tộc học và Tôn giáo học thu hút công chúng bởi nhiều điểm nhấn độc đáo.


Những hình ảnh chắt lọc từ các chuyến điền dã tới mọi vùng miền tổ quốc, gặp gỡ đồng bào, nhân sĩ trí thức và chức sắc tôn giáo đã chứng minh quá trình tích lũy tri thức bền bỉ của nhiều thế hệ nhà khoa học.


Những nỗ lực ấy tạo nên các thành tựu mang tính bước ngoặt như: làm rõ quá trình hình thành của 54 dân tộc anh em; xây dựng Danh mục các thành phần dân tộc Việt Nam giúp giải quyết nhiều vấn đề chính trị - xã hội quan trọng; đề xuất các ngày lễ lớn như Giỗ Tổ Hùng Vương; góp ý cho chủ trương của Đảng, Nhà nước đối với các hiện tượng tín ngưỡng, tôn giáo mới; xuất bản hàng chục bộ sách chuyên sâu về biên giới và tôn giáo...

TS. Nguyễn Ngọc Mai (Viện Dân tộc học và Tôn giáo học) giới thiệu với GS.TS Lê Văn Lợi (Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) về cuốn sách "Mother Goddess: The Vietnamese Ceremony of Fire" (tạm dịch "Mẫu Thần: Nghi lễ Lửa của người Việt), một tác phẩm sách ảnh và nghiên cứu văn hóa do bà thực hiện cùng nhiếp ảnh gia người Mỹ nổi tiếng Paul Chesley.
Điểm thu hút công chúng nhất chính là khu vực trình diễn sự chuyển hóa tri thức thành giá trị thực tiễn. Người xem được chiêm ngưỡng quy trình phục dựng khép kín di sản mộc bản tại chùa Vĩnh Nghiêm và chùa Bổ Đà, từ tạo bản in, nhân bản đến ứng dụng tư vấn thiết kế cho Phật giáo Việt Nam.


Bên cạnh đó, công chúng sẽ được ngắm mô hình nhà rông truyền thống của tộc người thiểu số ở Tây Nguyên - kiến trúc độc đáo từng đứng trước nguy cơ mai một do chiến tranh và hỏa hoạn.

Đặc biệt, bộ sưu tập trang phục sinh động của dân tộc Chứt mang đến trải nghiệm thị giác mới lạ. Được biết, dự án định hình trang phục sinh hoạt cộng đồng của dân tộc Chứt có sự tham gia, đồng thuận của 5 nhóm người Chứt gồm: Sách, Mày, Rục, Arem và Mã Liềng. Không dừng lại ở việc nghiên cứu, kỹ thuật may thêu còn được chuyển giao để chính người dân bản địa tự tay gìn giữ bản sắc văn hóa của mình. Kết quả nghiên cứu tiếp tục được kế thừa, lan tỏa, góp phần khơi dậy niềm tự hào về bản sắc của dân tộc Chứt ở Việt Nam.

GS.TS. Nguyễn Hữu Minh phát biểu tại sự kiện.
“Các nghiên cứu về dân tộc học và tôn giáo học đã và đang góp phần làm sáng tỏ bản sắc văn hóa, đời sống tín ngưỡng, tôn giáo và sự đa dạng của các cộng đồng, qua đó góp phần cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng, thực hiện chính sách, hỗ trợ bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc”, GS.TS. Nguyễn Hữu Minh, đại diện cho các thế hệ nhà khoa học đã gắn bó với quá trình xây dựng và phát triển của hai Viện nhấn mạnh.
Không gian trưng bày với chủ đề “Phát huy nguồn lực nhân văn - Phát triển bao trùm, bền vững” diễn ra từ ngày 19/10 đến 19/11/2026, tại trụ sở Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam, số 1 Liễu Giai, Hà Nội.

Thông điệp chung của toàn bộ không gian trưng bày “Phát huy nguồn lực nhân văn - Phát triển bao trùm, bền vững” được thể hiện rõ tại không gian trung tâm, với mô hình biểu tượng được dựng nên từ chính những cuốn sách nghiên cứu. Ở chính giữa là trụ sách màu xanh vươn cao, tượng trưng cho khát vọng phát triển của đất nước, bao quanh bởi các lớp sách nhiều màu sắc uốn hình cánh cung thể hiện tinh thần phát triển bao trùm và bền vững.
