Trung Quốc hưởng lợi gì từ cuộc đua khai thác dầu khí ngoài khơi?

Các công ty Trung Quốc thống trị thị trường toàn cầu về máy móc dùng để khai thác năng lượng ngoài khơi - một lĩnh vực đang bùng nổ trong bối cảnh chiến tranh Iran. (Ảnh: AP)

Dù giá dầu và khí đốt leo thang đang gây áp lực lên kinh tế toàn cầu, điều này lại mang đến cơ hội lớn cho ngành chế tạo thiết bị kỹ thuật ngoài khơi của Trung Quốc.

Việc giá nhiên liệu hóa thạch tăng mạnh trong những năm gần đây đã thúc đẩy làn sóng đầu tư vào khai thác ngoài khơi, qua đó giúp các doanh nghiệp Trung Quốc gia tăng doanh thu từ việc khai thác các thiết bị hạng nặng như giàn khoan nổi hay tàu lắp đặt tua-bin gió ngoài khơi.

Tại một triển lãm ngành hàng hải ở Thiên Tân hôm thứ Tư, Đinh Chí Thành, kỹ sư trưởng của Hiệp hội Công nghiệp Đóng tàu Quốc gia Trung Quốc, cho biết ông rất lạc quan về tương lai ngành này. Tuy nhiên, sự lạc quan đó chưa phản ánh đầy đủ vào số đơn hàng mới vì các nhà máy đóng tàu Trung Quốc hiện đã hoạt động hết công suất.

Trung Quốc thống trị thị trường toàn cầu

Trung Quốc là nhà khai thác thiết bị kỹ thuật ngoài khơi lớn nhất thế giới. Ngành này bao gồm từ thiết bị khoan nước sâu đến các tàu hỗ trợ chuyên dụng.

Theo Bộ Tài nguyên Thiên nhiên Trung Quốc, các doanh nghiệp nước này đã chiếm hơn 50% thị phần toàn cầu trong nhiều năm liên tiếp.

Ngành từng suy giảm vào cuối thập niên 2010, nhưng hiện đang phục hồi mạnh nhờ làn sóng thăm dò dầu khí ngoài khơi quay trở lại.

Theo ông Đinh Chí Thành, từ năm 2021 đến 2025, giá trị đơn hàng toàn cầu trong lĩnh vực này đạt trung bình 22 tỷ USD mỗi năm, gần gấp đôi mức của 5 năm trước đó.

Xung đột và an ninh năng lượng tiếp tục thúc đẩy nhu cầu

Đà tăng trưởng này được dự báo sẽ tiếp diễn khi xung đột Mỹ - Israel với Iran đẩy giá năng lượng lên cao hơn nữa, đồng thời Trung Quốc đẩy mạnh nỗ lực giảm phụ thuộc vào nguồn dầu khí nhập khẩu.

Trong quý I năm nay, giá trị các hợp đồng kỹ thuật ngoài khơi mới tại Trung Quốc tăng 36,4% so với cùng kỳ năm trước, trong khi tổng giá trị đơn hàng đang thực hiện tăng 8,9%.

Tháng trước, tập đoàn khoan ngoài khơi quốc doanh China Oilfield Services đã công bố kế hoạch mua sắm quy mô lớn nhằm đóng mới 57 tàu hỗ trợ ngoài khơi, trong bối cảnh Bắc Kinh tăng tốc hoạt động thăm dò dầu khí trên biển.

Theo Đinh Chí Thành, kế hoạch này hiện vẫn đang trong giai đoạn đấu thầu. Quyết định cuối cùng sẽ được đưa ra sau, bởi các nhà máy đóng tàu trong nước đã kín đơn hàng tàu thương mại đến tận năm 2030.

Công nghệ mới làm bùng nổ khai thác nước sâu

Ngoài yếu tố địa chính trị, sự phát triển công nghệ cũng đang thúc đẩy nhu cầu thiết bị ngoài khơi.

Các công nghệ mới đã giúp giảm chi phí khai thác nước sâu xuống dưới 60 USD mỗi thùng dầu, khiến nhiều dự án ngoài khơi trở nên sinh lời hơn.

Nhờ đó, hoạt động khai thác dầu khí đang tăng mạnh tại nhiều khu vực như Nam Mỹ và châu Phi.

Hàng nghìn tàu ngoài khơi cần được thay thế

Một động lực khác đến từ việc đội tàu ngoài khơi toàn cầu đang già hóa.

Trong số hơn 13.000 tàu ngoài khơi đang hoạt động trên thế giới, hơn 37% đã trên 20 năm tuổi.

Theo ông Đinh Chí Thành, các quy định môi trường ngày càng nghiêm ngặt cùng sự mở rộng của các dự án nước sâu đang buộc các chủ tàu phải thay thế hoặc nâng cấp đội tàu hiện có.

Điều này đồng nghĩa hàng nghìn tàu hỗ trợ ngoài khơi sẽ cần được đóng mới hoặc cải tạo trong những năm tới, tiếp tục tạo ra nhu cầu lớn cho ngành khai thác thiết bị kỹ thuật ngoài khơi mà Trung Quốc đang giữ vị trí dẫn đầu thế giới.