Trung Quốc ra mắt xe điện phóng tên lửa hạt nhân kiểu 'cua đi bộ' đầu tiên trên thế giới

Một nền tảng gần như không gây tiếng ồn, chạy hoàn toàn bằng điện, có thể di chuyển ngang như cua, xoay tại chỗ và vượt qua những địa hình mà các bệ phóng tên lửa truyền thống không thể tiếp cận – đó là mẫu phương tiện hạng nặng thông minh mới vừa được các nhà nghiên cứu Trung Quốc công bố tại Bắc Kinh.

Theo thông tin được công bố, các nhà khoa học Trung Quốc gần đây đã giới thiệu một phương tiện hạng nặng dẫn động điện, thiết kế hoàn toàn mô-đun và tích hợp trí tuệ điều khiển, có khả năng đóng vai trò như một bệ phóng di động cho tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM).

Được phát triển trong thời gian chưa đầy 2 năm, nguyên mẫu này kết hợp các yếu tố tàng hình, khả năng cơ động cao và thiết kế mô-đun linh hoạt, cho phép hoạt động hiệu quả trên những địa hình vốn là thách thức lớn đối với các phương tiện quân sự thông thường.

Dự án do Đại học Thanh Hoa (Tsinghua University) chủ trì, với sự tham gia của nhiều viện nghiên cứu và trường đại học hàng đầu, bao gồm Viện Công nghệ Phóng phương tiện Bắc Kinh, Đại học Cát Lâm, Viện Công nghệ Bắc Kinh và Đại học Đông Nam.

Chương trình được khởi động từ tháng 1/2024 dưới sự tài trợ của Quỹ Khoa học Tự nhiên Quốc gia Trung Quốc, với mục tiêu cách mạng hóa lĩnh vực vận tải tải trọng lớn phục vụ cả quân sự lẫn công nghiệp.

Phương tiện được giới thiệu vào cuối năm 2025 áp dụng khái niệm thiết kế mô-đun, cho phép tăng hoặc giảm số lượng bánh xe tùy theo yêu cầu tải trọng. Theo nhóm nghiên cứu, cấu trúc này có thể vận chuyển hiệu quả nhiều loại hàng hóa cỡ lớn, từ tên lửa đạn đạo liên lục địa, các tầng tên lửa, máy biến áp cho tới các cấu kiện tua-bin gió.

Báo cáo của Đại học Thanh Hoa nêu rõ: “Bằng cách mở rộng hoặc thu gọn số mô-đun bánh xe – được thiết kế như những khối lắp ghép – khả năng chịu tải của nguyên mẫu có thể được điều chỉnh linh hoạt theo nhu cầu vận chuyển”.

Khác với các phương tiện hạng nặng truyền thống vốn sử dụng trục cố định và liên kết cứng, nguyên mẫu chạy điện này vượt qua những giới hạn cơ học thông thường. Mỗi bánh xe đều hoạt động độc lập, đảm nhiệm riêng biệt các chức năng dẫn động, phanh, đánh lái và treo.

Toàn bộ hệ thống được điều phối bởi một bộ điều khiển điện tử thông minh, cho phép phương tiện di chuyển chéo hoặc ngang theo kiểu “con cua”, như South China Morning Post đưa tin.

Ông Dương Điện Cách (Yang Diange), thuộc Khoa Phương tiện và Cơ động của Đại học Thanh Hoa, mô tả phương tiện này là “lần đầu tiên trên thế giới” khi tích hợp hoàn chỉnh hệ dẫn động điện với điều khiển thông minh ở quy mô hạng nặng.

Vận hành hoàn toàn bằng điện, phương tiện không tạo khói xả, phát nhiệt rất thấp và gần như không gây tiếng ồn – những yếu tố giúp tăng đáng kể khả năng tàng hình và sống sót trong các nhiệm vụ then chốt.

Xe có thể thực hiện “đánh lái trung tâm”, tức xoay quanh chính trục của mình để giảm tối đa bán kính quay. Hệ thống điều khiển mô-men xoắn và hướng lái riêng cho từng bánh giúp phương tiện leo dốc theo quỹ đạo zíc-zắc và tiếp cận những khu vực mà xe truyền thống không thể tới.

Các lốp dẫn động điện cũng giúp hạn chế hiện tượng lắc ngang và chồm dọc, nâng cao độ ổn định khi chạy trên đường quanh co hoặc ở tốc độ cao.

Về độ tin cậy, nguyên mẫu đã loại bỏ nhiều bộ phận cơ khí phức tạp như hộp số hay cơ cấu liên kết lái, từ đó giảm các điểm dễ hỏng hóc. Mỗi bánh xe được trang bị một động cơ riêng, nên ngay cả khi một bánh gặp sự cố, các bánh còn lại vẫn có thể duy trì hoạt động.

Theo các nhà phát triển, điều này khiến phương tiện đặc biệt phù hợp cho các nhiệm vụ quân sự, môi trường khắc nghiệt, cũng như một số ứng dụng vận tải đô thị đặc thù.

Giới chuyên gia đánh giá cao bước tiến này, cho rằng nó có thể định hình lại tương lai của các phương tiện chuyên dụng và ngành kỹ thuật xe hạng nặng. Công nghệ này hiện đã được đưa vào lộ trình phát triển công nghệ xe năng lượng mới mới nhất của Trung Quốc, do Hiệp hội Kỹ sư Ô tô Trung Quốc công bố vào tháng 10/2025.

Trong thời gian tới, các phiên bản phát triển từ nền tảng này được kỳ vọng sẽ đảm nhiệm vận chuyển mặt đất cho thiết bị hàng không – vũ trụ và nhiều loại tải trọng siêu lớn khác, cho thấy tiềm năng sử dụng kép rõ rệt giữa quốc phòng và các ngành công nghiệp dân sự.

Theo IE

Huyền Chi