Trung tướng Nguyễn Đức Soát giải mã sức mạnh cốt lõi đưa Việt Nam đến những thắng lợi vẻ vang

Nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4-1975 / 30-4-2026), triển lãm ảnh “51 năm - Bản hùng ca thống nhất” được Báo Tiền Phong tổ chức tại Nhà triển lãm 45 Tràng Tiền (Hà Nội), đưa công chúng ngược dòng thời gian, chạm vào những khoảnh khắc lịch sử không thể nào quên. Sự kiện trưng bày nhiều hình ảnh, tư liệu quý, không chỉ tái hiện câu chuyện quá khứ mà còn khơi dậy niềm tự hào, lan tỏa cảm xúc về một thời hào hùng của dân tộc.

Trung tướng Nguyễn Đức Soát (bên trái) xem những bức ảnh trưng bày tại triển lãm.

Trong không gian lắng đọng của những bức ảnh tư liệu, Trung tướng Nguyễn Đức Soát đã từng làm chủ bầu trời với tiêm kích MiG-21, đã đưa người nghe ngược dòng thời gian để hiểu về sức mạnh cốt lõi làm nên những chiến thắng lịch sử của dân tộc.

Kể lại Chiến thắng “Điện Biên Phủ trên không” năm 1972, Trung tướng Nguyễn Đức Soát nhấn mạnh, đây không phải là một sự may mắn ngẫu nhiên. Đó là quả ngọt của một tầm nhìn chiến lược được chuẩn bị kỹ lưỡng từ 6 năm trước đó.

Theo ông, ngay từ năm 1966, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã sáng suốt chỉ đạo Quân chủng Phòng không - Không quân nghiên cứu cách đánh B-52. Sự chuẩn bị từ sớm này đã giúp quân dân ta giữ vững thế trận, không rơi vào thế bị động khi Mỹ tung “siêu pháo đài bay” vào Hà Nội nhằm tạo sức ép chính trị.

Một trong những khái niệm đắt giá được Trung tướng Nguyễn Đức Soát nhấn mạnh chính là “tâm thế thắng cuộc”. Ông phân tích: “Đây không chỉ đơn thuần là ý chí quyết tâm, mà là một sự định vị mục tiêu chiến lược rõ ràng: Phải đánh thắng cuộc tập kích để Mỹ không thể tiếp tục dùng vũ khí làm áp lực chính trị”.

Giao lưu với các nhân chứng và thế hệ trẻ, vị tướng già đưa người nghe ngược dòng thời gian để hiểu về sức mạnh cốt lõi làm nên những chiến thắng lịch sử của dân tộc.

Chính tâm thế chủ động này đã biến những giây phút hiểm nguy nhất thành sứ mệnh thiêng liêng, buộc đối phương phải ký kết Hiệp định Paris theo các điều khoản có lợi cho ta, tạo tiền đề vững chắc cho ngày đại thắng 30-4-1975.

Bản lĩnh của người lính Việt Nam còn được cụ thể hóa qua những trận đánh “nghẹt thở”. Trung tướng Nguyễn Đức Soát hồi tưởng về trận không chiến kinh điển ngày 12-10-1972: Biên đội 2 máy bay ta đối đầu với 12 máy bay địch. Thay vì sa vào trận đồ bao vây, bằng sự nhạy bén và linh tính nghề nghiệp, ông đã quyết đoán thực hiện cú đánh trực diện vào tốp máy bay phía sau, hạ gục mục tiêu chỉ trong chưa đầy một phút. Khoảnh khắc ấy không chỉ là một chiến công quân sự mà còn là lời khẳng định về sự nhạy bén chiến thuật trước sức mạnh khí tài hiện đại.

Tuy nhiên, diện mạo cuộc chiến không chỉ có khói lửa, mà còn ngời sáng bởi sự bình thản lạ kỳ của những người lính ngoài mặt trận, trong điều kiện khắc nghiệt. Ông nói, nhìn lại bức ảnh tư liệu “Phút nghỉ ngơi” (thường được biết đến với tên gọi khác là “Nụ cười chiến thắng bên Thành cổ Quảng Trị”) của nhà báo, nhiếp ảnh gia Đoàn Công Tính ghi lại khoảnh khắc đời thường, sâu lắng của người lính trong chiến tranh trưng bày tại triển lãm mang lại xúc động mạnh về tình đồng chí, đồng đội.

Vị tướng già bồi hồi liên tưởng tới sự bình thản lạ kỳ của những phi công trẻ: Đó là những nụ cười rạng rỡ, dù cái chết luôn cận kề giữa hai trận đánh. Ở đó còn là sự tự tin của những người lính, minh chứng cho một dân tộc yêu hòa bình nhưng không biết sợ hãi.

Trung tướng Nguyễn Đức Soát cũng bồi hồi nhớ lại ngày 1-5-1975, khi ông nhận giấy mời về dự lễ mừng chiến thắng tại Nhà hát Lớn Hà Nội. Đường phố Hà Nội lúc đó tràn ngập cờ hoa, bà con tràn ra đường, người cười người khóc. Đặc biệt là khoảnh khắc chứng kiến các lãnh đạo cấp cao của Đảng và Nhà nước tại Hội trường Ba Đình. Khi thấy các chiến sĩ trẻ, bác Tôn Đức Thắng, bác Phạm Văn Đồng đã xúc động rơi nước mắt.

“Suốt đời đi đánh giặc, lần đầu tiên tôi chứng kiến niềm vui lớn đến thế từ các vị lãnh đạo tiền bối”, ông chia sẻ.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại triển lãm ảnh “51 năm - Bản hùng ca thống nhất”.

Cuộc trò chuyện của Trung tướng Nguyễn Đức Soát tại triển lãm không chỉ là kể lại chuyện quá khứ, mà còn là sự truyền lửa. Những giá trị về sự chủ động, bản lĩnh tự cường và trí tuệ sáng tạo vẫn còn nguyên giá trị trong kỷ nguyên vươn mình của đất nước hôm nay.

“Chiến thắng của cha ông là bài học vô giá cho thế hệ trẻ: Để bảo vệ và xây dựng Tổ quốc, không chỉ cần lòng dũng cảm, mà cần một tầm nhìn xa và một tâm thế luôn làm chủ vận mệnh của chính mình”, Trung tướng Nguyễn Đức Soát nhấn mạnh.