Từ bước ngoặt lịch sử đến xây dựng Thanh Hóa thành tỉnh kiểu mẫu

“Khu di tích lịch sử cách mạng trụ sở làm việc của Tỉnh ủy Thanh Hóa giai đoạn 1967-1973” tại làng Viên Nội, xã Thiệu Trung, từng là trung tâm chỉ đạo của Tỉnh ủy trong những năm tháng chiến tranh chống Mỹ.

1. Dưới chế độ cai trị hà khắc của thực dân Pháp, đời sống của đại bộ phận người dân nước Việt Nam nói chung, Thanh Hóa nói riêng những năm cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX rơi vào cảnh lầm than. Nhiều phong trào yêu nước liên tiếp diễn ra nhưng đều lần lượt thất bại.

Trong bối cảnh đó, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời ngày 3/2/1930 là một tất yếu lịch sử, chấm dứt khủng hoảng về đường lối cứu nước, mở ra con đường cách mạng đúng đắn là giải phóng dân tộc theo phương hướng cách mạng vô sản.

Ngay sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời, các chi bộ Cộng sản đầu tiên ở tỉnh Thanh Hóa cũng được thành lập. Trước yêu cầu cấp bách của nhiệm vụ cách mạng lúc bấy giờ, ngày 29/7/1930, dưới sự chỉ đạo của Xứ ủy Bắc Kỳ, Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa được thành lập trên cơ sở hợp nhất 3 chi bộ cộng sản gồm: Chi bộ Hàm Hạ (Đông Sơn), Chi bộ Thiệu Hóa và Chi bộ Thọ Xuân. Đồng chí Lê Thế Long, Bí thư Chi bộ Hàm Hạ, được bầu giữ chức Bí thư Tỉnh ủy.

Ngay sau khi thành lập, Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa đã đề ra một số nhiệm vụ quan trọng trước mắt, đó là: Xây dựng Đảng, xây dựng tổ chức Nông hội đỏ, Công hội đỏ, cơ quan ấn loát, phát hành tờ báo “Tiến lên”. Đồng thời, chuẩn bị lực lượng để tiến hành tổng khởi nghĩa khi thời cơ đến.

2. Sự ra đời của Đảng bộ tỉnh là mốc son chói lọi, đánh dấu sự trưởng thành về chính trị của phong trào cách mạng Thanh Hóa. Bởi, từ đây, giai cấp công - nông và Nhân dân lao động trong tỉnh đã có chính Đảng tiên phong dẫn đường. Dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh, phong trào cách mạng phát triển mạnh mẽ, lan tỏa sâu rộng. Các tổ chức Công hội đỏ, Nông hội đỏ được thành lập; Nhân dân vùng lên đấu tranh chống áp bức, bóc lột, giành quyền sống, quyền làm người.

Ngay trong những ngày đầu tiến hành cuộc kháng chiến chống Pháp trường kỳ, Thanh Hóa đã vinh dự được đón Bác Hồ về thăm, được Người giao nhiệm vụ “Tỉnh Thanh Hóa phải trở nên một tỉnh kiểu mẫu”. Đó là sự định hướng, thôi thúc Đảng bộ, chính quyền, quân và dân cả tỉnh không ngừng tiến bước. Trong những năm tháng đầy gian khó ấy, với quyết tâm tất cả cho sự nghiệp “kháng chiến kiến quốc” thắng lợi, dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh, toàn quân, toàn dân vừa sản xuất, vừa chiến đấu, xây dựng Thanh Hóa trở thành hậu phương lớn. Tính từ đầu năm 1951, khi bộ đội ta mở chiến dịch Trung du cho tới chiến dịch Điện Biên Phủ, Thanh Hóa đã huy động và vận chuyển đáp ứng tới 70% nhu cầu vật chất cần thiết cho các chiến dịch. Tính riêng về lực lượng, Thanh Hóa đã động viên được 56.792 thanh niên tòng quân, bổ sung cho các chiến trường.

Sau khi chiến thắng quân Pháp xâm lược, miền Bắc được hoàn toàn giải phóng, tháng 6/1957 Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm và làm việc ở Thanh Hóa lần thứ 2. Người khẳng định: “Bây giờ tiếng Việt Nam đến đâu, tiếng Điện Biên Phủ đến đó. Tiếng Điện Biên Phủ đến đâu, đồng bào Thanh Hóa cũng có một phần vinh dự đến đó”. Không phụ sự tin tưởng, gửi gắm, kỳ vọng của Trung ương Đảng và của Bác Hồ, trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Đảng bộ tỉnh đã lãnh đạo quân và dân Thanh Hóa ra sức chiến đấu, lao động sản xuất với tinh thần, quyết tâm cao nhất, vừa là tiền tuyến, vừa là hậu phương lớn của cả nước, là “kho người”, “kho của” cung cấp cho sự nghiệp cách mạng của đất nước.

Năm 1975, sau niềm vui giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa đã lãnh đạo Nhân dân khẩn trương khắc phục hậu quả chiến tranh, ổn định đời sống, tích cực chi viện cho các chiến trường biên giới Tây Nam, phía Bắc, bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ quốc gia.

Các phong trào lao động sáng tạo, thi đua yêu nước được phát động sâu rộng; nhiều công trình hạ tầng thiết yếu được xây dựng... đã góp phần thay đổi diện mạo quê hương, đặt nền móng vững chắc cho sự phát triển lâu dài. Các phong trào thủy lợi hóa, khai hoang, phục hóa, trồng cây lương thực, hoa màu... đã ghi dấu ấn lịch sử trong giai đoạn tái thiết quê hương sau chiến tranh.

Thời gian không ngừng trôi, Thanh Hóa luôn khẳng định đây là vùng đất “căn bản”, là “hậu cứ”, “điểm tựa”, “phên dậu” trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước, giữ nước của dân tộc.

3. Năm 1986, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng Cộng sản Việt Nam đã tạo ra bước ngoặt vô cùng to lớn, đó chính là sự thay đổi tư duy. Sau 40 năm thực hiện công cuộc đổi mới, từ một tỉnh nghèo, Đảng bộ, chính quyền, quân và dân Thanh Hóa đã bền bỉ vượt mọi khó khăn thách thức, phát huy nội lực, khơi dậy những tiềm năng, lợi thế, tranh thủ thu hút đầu tư từ bên ngoài, đẩy mạnh sự nghiệp CNH, HĐH, đạt được những thành tựu to lớn, toàn diện trên tất cả các lĩnh vực.

Nổi bật nhất là giai đoạn 2020-2025. Tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh ước đạt bình quân 10,24%. So với năm 2020, quy mô GRDP năm 2025 ước đạt 357.760 tỷ đồng, gấp 1,9 lần; đứng thứ 8 cả nước, cao nhất trong các tỉnh vùng Bắc Trung bộ. GRDP bình quân đầu người năm 2025 đạt 3.505 USD, cho thấy chất lượng tăng trưởng được cải thiện rõ rệt.

Về thăm Khu di tích nhà thờ họ Vương, xã Thiệu Tiến - nơi diễn ra hội nghị thành lập Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của huyện Thiệu Hóa, một trong 3 Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của tỉnh Thanh Hóa - và lắng nghe chuyện của những chiến sĩ cách mạng trung kiên, chúng tôi mới thấy đây không chỉ là “địa chỉ đỏ”, đây còn là nơi khơi nguồn để mỗi cán bộ, đảng viên, Nhân dân nỗ lực xây dựng quê hương phát triển.

Sau khi tổ chức thành công Đại hội đại biểu Đảng bộ xã lần thứ nhất, nhiệm kỳ 2025-2030, cấp ủy, chính quyền xã Thiệu Tiến đã khẩn trương bắt tay vào việc cụ thể hóa các chương trình hành động thực hiện nghị quyết. Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp, 6 tháng đầu năm, tốc độ tăng trưởng tổng giá trị sản phẩm của xã đạt 11%, tạo nền tảng để hoàn thành các mục tiêu phát triển của năm 2026.

Nằm cách Thiệu Tiến không xa, “Khu di tích lịch sử cách mạng trụ sở làm việc của Tỉnh ủy Thanh Hóa giai đoạn 1967-1973” tại làng Viên Nội, xã Thiệu Trung là một địa chỉ đỏ mang nhiều ý nghĩa đặc biệt.

Trong suốt thời gian cơ quan Tỉnh ủy đóng và làm việc tại đây, Nhân dân địa phương đã hết lòng quan tâm, giúp đỡ cả về vật chất và tinh thần, đồng thời ra sức đề cao cảnh giác phòng gian, bảo mật, trực chiến, canh phòng nghiêm ngặt, luôn sẵn sàng chiến đấu, bảo vệ an toàn tuyệt đối cho cơ quan lãnh đạo đầu não của tỉnh. Tại trụ sở làm việc tạm thời này đã diễn ra các sự kiện lịch sử trọng đại, như: Lễ truy điệu Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ VII...

Trải qua thăng trầm của lịch sử, được sự lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh ủy, Thiệu Trung luôn là lá cờ đầu trong XDNTM. “Năm 2012, Thiệu Trung là một trong 3 xã đầu tiên của tỉnh Thanh Hóa đạt chuẩn NTM; năm 2021 đạt chuẩn NTM nâng cao; năm 2023 đạt NTM kiểu mẫu. Đến nay, sau 1 năm thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, các cơ quan, đơn vị cùng toàn thể cán bộ, công chức, viên chức đã phát huy tốt cơ sở vật chất và đội ngũ nhân lực, khắc phục khó khăn, triển khai đồng bộ các giải pháp nâng cao toàn diện chất lượng cuộc sống của Nhân dân, phấn đấu xây dựng Thiệu Hóa thành đơn vị hành chính phường trước năm 2030, trở thành xã phát triển trong nhóm đầu của tỉnh”, ông Trần Ngọc Tùng, Phó Chủ tịch UBND xã Thiệu Trung cho biết.

96 năm qua, Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa đã chứng minh bản lĩnh vững vàng trước mọi bước ngoặt của lịch sử. Với một đội ngũ hơn 240 nghìn đảng viên và nền tảng quyết sách đúng đắn qua 20 kỳ đại hội, Đảng bộ tỉnh chắc chắn sẽ tiếp tục lãnh đạo Nhân dân vượt qua mọi thách thức, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, hiện thực hóa khát vọng trở thành tỉnh kiểu mẫu, cực tăng trưởng mới ở phía Bắc của Tổ quốc.