Từ hôm nay, 1-4: Chính thức áp dụng nhiều quy định mới nổi bật về AI
Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2025 lần đầu tiên luật hóa vấn đề sở hữu trí tuệ gắn với trí tuệ nhân tạo, cho phép sử dụng dữ liệu sở hữu trí tuệ đã công bố để nghiên cứu, thử nghiệm, huấn luyện AI…
Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2025 có hiệu lực từ 1-4 đã bổ sung quy định về phát sinh, xác lập quyền sở hữu trí tuệ (SHTT) với đối tượng được tạo ra có sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo.
Luật giao Chính phủ quy định chi tiết việc xác lập quyền trong trường hợp đối tượng sở hữu trí tuệ được tạo ra có sử dụng AI đồng thời khẳng định nguyên tắc cốt lõi “tác giả, nhà sáng chế phải là con người, AI không được công nhận là chủ thể quyền”.
Luật cũng cho phép tổ chức, cá nhân sử dụng dữ liệu sở hữu trí tuệ đã công bố để nghiên cứu, thử nghiệm, huấn luyện AI, nhưng phải bảo đảm không gây ảnh hưởng bất hợp lý đến quyền và lợi ích hợp pháp của chủ sở hữu.
Một điểm đáng chú ý là Luật sửa đổi theo hướng cân bằng hơn giữa bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ và lợi ích công cộng. Việc khai thác, bảo vệ quyền không được xâm phạm lợi ích của Nhà nước, xã hội và các chủ thể khác. Đồng thời, luật bổ sung cơ chế xử lý xung đột giữa các quyền trên cùng một đối tượng, cho phép tòa án chấm dứt quyền phát sinh sau nếu gây cản trở quyền đã được xác lập trước.
Luật cho phép quyền sở hữu trí tuệ được sử dụng để góp vốn, thế chấp, đầu tư và thực hiện các giao dịch thương mại; đồng thời yêu cầu chủ sở hữu phải thiết lập cơ chế quản trị nội bộ đối với loại tài sản này. Nhà nước cũng khuyến khích khai thác quyền sở hữu trí tuệ nhằm huy động nguồn lực cho sản xuất, kinh doanh.
Cũng có hiệu lực từ 1-4, Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ đã bổ sung quy định về Nhà nước mua và phổ biến công nghệ.
Theo đó, Nhà nước mua quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng công nghệ để phổ biến nhằm các mục đích quốc phòng, an ninh; Hoạt động giáo dục, y tế, bảo vệ môi trường, phòng, chống thiên tai, dịch bệnh.
Việc mua công nghệ phải bảo đảm các yêu cầu như công nghệ có giá trị sử dụng, phù hợp năng lực triển khai, quyền sở hữu trí tuệ rõ ràng và sử dụng ngân sách minh bạch, hiệu quả.
Nhà nước phổ biến công nghệ bằng một hoặc nhiều hình thức gồm miễn phí, ưu đãi hoặc cấp quyền sử dụng có điều kiện; thúc đẩy hợp tác cùng phát triển công nghệ để nâng cao năng lực của tổ chức, doanh nghiệp Việt Nam.
Bên cạnh đó, Luật còn bổ sung một số chính sách đối với hoạt động chuyển giao công nghệ, đó là ưu tiên chuyển giao công nghệ chiến lược, công nghệ xanh và công nghệ phục vụ các dự án quan trọng quốc gia;
Đẩy mạnh chuyển giao công nghệ chiến lược, đặc biệt là lan tỏa công nghệ từ doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài sang doanh nghiệp trong nước;
Khuyến khích tổ chức, cá nhân nước ngoài thực hiện chuyển giao công nghệ cho tổ chức, cá nhân Việt Nam, nhằm nâng cao năng lực tiếp thu, làm chủ và đổi mới công nghệ trong nước...
Ưu tiên áp dụng các chính sách ưu đãi về đầu tư, thuế, đất đai, tín dụng và các biện pháp khuyến khích khác đối với dự án đầu tư nước ngoài có nội dung chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực, phát triển năng lực nghiên cứu, thiết kế, chế tạo hoặc ứng dụng công nghệ tại Việt Nam.












