Ứng dụng AI và Big Data nâng cao hiệu quả vận hành lưới điện

Ông Ngô Tấn Cư, Tổng giám đốc, Tổng công ty Điện lực miền Trung cho biết, các đơn vị của Tổng công ty vừa ghi dấu ấn tại Hội thi sáng tạo kỹ thuật thành phố Đà Nẵng lần thứ 18 với 13 giải pháp khoa học công nghệ đoạt giải. Đây là kết quả từ quá trình đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và ứng dụng công nghệ vào hoạt động sản xuất kinh doanh của đơn vị trong thời gian qua. Nhiều sáng kiến đã phát huy hiệu quả trong thực tiễn, góp phần nâng cao năng suất lao động, tiết kiệm điện, tối ưu vận hành hệ thống điện và bảo đảm an toàn lưới điện.

Lãnh đạo thành phố Đà Nẵng trao Bằng khen cho hai nhóm tác giả đoạt giải Nhất tại Hội thi sáng tạo kỹ thuật lần thứ 18 năm 2026. Ảnh: Trần Tĩnh - TTXVN

Nổi bật trong số các công trình đoạt giải là giải pháp “Thiết bị giám sát điều khiển điện mặt trời NEXATUS” do nhóm tác giả Thái Thành Nam và cộng sự thuộc Trung tâm sản xuất thiết bị đo điện tử Điện lực miền Trung nghiên cứu, phát triển. Giải pháp đã đoạt giải nhất cấp thành phố và giải khuyến khích tại Hội thi Sáng tạo kỹ thuật toàn quốc. Công trình góp phần nâng cao hiệu quả giám sát, điều khiển hệ thống điện mặt trời, phục vụ yêu cầu chuyển dịch năng lượng và phát triển lưới điện thông minh.

Hai giải pháp đoạt giải nhì gồm “Nghiên cứu, chế tạo bộ giám sát và cảnh báo online phía hạ áp các trạm biến áp phân phối” của Trung tâm Sản xuất thiết bị đo điện tử Điện lực miền Trung và “Phân tích Big Data đo đếm từ xa và thuật toán cảnh báo đa tầng nhận diện điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ chưa đăng ký” của Tổng công ty điện lực miền Trung phối hợp với Công ty Điện lực Đà Nẵng thực hiện.

Đặc biệt, công trình “Nghiên cứu chế tạo bộ giám sát và cảnh báo online phía hạ áp các trạm biến áp phân phối” không chỉ đạt giải nhì cấp thành phố; đồng thời, đoạt giải mhì Giải thưởng Sáng tạo khoa học và công nghệ Việt Nam năm 2025 cấp quốc gia. Công trình được đánh giá cao nhờ khả năng giám sát vận hành, cảnh báo sớm sự cố trên lưới điện phân phối, góp phần nâng cao độ tin cậy cung cấp điện.

Kỹ sư Thái Thành Nam, Trung tâm Sản xuất thiết bị đo điện tử Điện lực miền Trung cho biết: Trong quá trình công tác nhóm đã tập trung nghiên cứu để tìm ra những cách làm sáng tạo nhằm giảm áp lực trong công việc; đồng thời, luôn xác định áp dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực để nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh, đáp ứng yêu cầu phát triển hệ thống điện hiện đại, thông minh và bền vững.

Bên cạnh những giải pháp đạt giải trong các cuộc thi sáng tạo, Tổng công ty điện lực miền Trung còn có nhiều giải pháp khác tập trung vào các lĩnh vực chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, tự động hóa và khai thác dữ liệu phục vụ quản lý vận hành lưới điện như: ứng dụng AI chẩn đoán sớm sự cố máy biến áp, xây dựng hệ thống điều chỉnh điện áp thông minh, khai thác dữ liệu SCADA nâng cao chất lượng giám sát vận hành lưới điện…

Lãnh đạo thành phố Đà Nẵng trao Bằng khen cho các tập thể, cá nhân có thành tích tiêu biểu trong hoạt động sáng tạo khoa học và công nghệ. Ảnh: Trần Tĩnh - TTXVN

Những giải pháp này không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh mà còn bảo đảm an toàn lưới điện, hướng tới thực hiện các mục tiêu của Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, cũng như Nghị quyết số 70 của Trung ương về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng Hồ Quang Bửu khẳng định, thành phố sẽ tiếp tục quan tâm, hỗ trợ và tạo điều kiện để các hoạt động nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo ngày càng phát triển mạnh mẽ, đóng góp thiết thực cho phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Hội thi Sáng tạo kỹ thuật thành phố Đà Nẵng lần thứ 18 ghi nhận nhiều công trình có giá trị thực tiễn cao trong các lĩnh vực chuyển đổi số, tự động hóa, trí tuệ nhân tạo và năng lượng. Đà Nẵng tiếp tục được đánh giá là một trong những địa phương có phong trào sáng tạo khoa học kỹ thuật sôi nổi, hiệu quả của cả nước.