Uống cà phê thường xuyên có giúp giảm nguy cơ trầm cảm không?
Hai hợp chất là caffeine và phenol trong cà phê có thể làm tinh thần hưng phấn và vui vẻ, từ đó giảm nguy cơ mắc chứng trầm cảm. Cà phê được xem như một liều thuốc cho tinh thần.
Tác giả: Bob Arnot/ Huy Hoàng & NXB Dân trí
Thánh kinh cà phê
Cuốn sách hướng dẫn chúng ta cách lựa chọn những hạt cà phê chất lượng, một số kỹ thuật pha chế, các cách kết hợp cà phê với các loại thực phẩm được chọn lựa kỹ lưỡng, cũng như hàng loạt các công thức hấp dẫn. Ngoài ra, những hiểu lầm thường gặp nhất đối với cà phê cũng sẽ được tiết lộ cùng với cách tránh một số ít mối họa tiềm ẩn trong cà phê.
Uống cà phê thường xuyên có giúp giảm nguy cơ trầm cảm không?
Hai hợp chất là caffeine và phenol trong cà phê có thể làm tinh thần hưng phấn và vui vẻ, từ đó giảm nguy cơ mắc chứng trầm cảm. Cà phê được xem như một liều thuốc cho tinh thần.
Hai hợp chất là caffeine và phenol trong cà phê có thể giúp giảm chứng trầm cảm. Ảnh minh họa: L.C.
Chúng ta đều biết cà phê giúp tăng cường sự tỉnh táo, khả năng phản xạ và tập trung. Nhưng liệu loại thức uống này có thật sự khiến bạn hạnh phúc hơn? Quả đúng như vậy. Và còn ở nhiều cấp độ khác nhau nữa. Hiển nhiên rằng cảm giác được ấp đôi tay quanh một tách cà phê ấm và thưởng thức mùi thơm cùng hương vị ngon lành mới tuyệt làm sao.
Nhưng tham gia vào đó còn có cả hai thành phần linh hoạt nhất của cà phê, caffeine và phenol. Ắt hẳn đa số các bạn đều không xa lạ gì với trạng thái lâng lâng dễ chịu ấy, kết quả của việc tiêu thụ caffeine - khiến bạn thấy tràn đầy năng lượng, tâm trí minh mẫn và sẵn sàng hành động. Bấy nhiêu cũng đủ để phần lớn mọi người trở nên vui vẻ hơn lên, song còn nhiều điều hơn thế nữa.
Hàng loạt các nghiên cứu mang tính đột phá đã soi tỏ sự thật rằng cà phê ẩn chứa triển vọng lớn lao đối với một sức khỏe tinh thần dồi dào, bởi những người ưa thích loại thức uống này ít có xu hướng trầm cảm hay thực hiện các hành vi tự sát.
Trong một nghiên cứu lớn được thực hiện trên 50.739 phụ nữ, trường Sức khỏe Công cộng Harvard (Harvard School of Public Health - HSPH) đã nhận thấy vào năm 2013, tỷ lệ tiêu thụ cà phê chứa caffeine tăng lên đã làm giảm nguy cơ trầm cảm. Tác dụng này dường như có phụ thuộc vào liều lượng.
Michel Lucas, một nhà nghiên cứu về dinh dưỡng, kết luận rằng những phụ nữ uống bốn tách cà phê chứa caffeine trở lên mỗi ngày sẽ giảm được 20% khả năng mắc chứng trầm cảm so với những người uống một lượng rất nhỏ hoặc không uống. Trong nghiên cứu này, các loại cà phê tách caffeine, trà, nước ngọt có ga và sô cô la tỏ ra không hữu hiệu trong việc chống trầm cảm.
Ở một nghiên cứu khác tại HSPH, những người đàn ông và phụ nữ tiêu thụ nhiều tách cà phê trong ngày đã đạt được kết quả đáng kinh ngạc khi loại bỏ đến 50% ý muốn tự sát. Nghiên cứu đăng tải trên tạp chí Tâm lý Sinh học - The World Journal of Biological Psychiatry, nhận định caffeine là một “tác nhân bảo vệ”. Các nghiên cứu tại Australia, Phần Lan và Nhật Bản cũng tìm thấy mối liên hệ tương tự, đáng lưu ý giữa cà phê, caffeine với sự sụt giảm nguy cơ trầm cảm.
Nghiên cứu của chúng tôi, đồng thực hiện bởi Dr. David Nieman thuộc NCRC, một trong những chuyên gia sinh vận động hàng đầu về dinh dưỡng cho con người, đã phát hiện cà phê giàu phenol có khả năng cải thiện đáng kể tâm trạng chung của những người tham gia, ngay cả khi cơ thể họ hầu như không còn chứa caffeine nữa.
Nghiên cứu của chúng tôi là một thử nghiệm mù đôi và sử dụng giả dược đối chứng, thử nghiệm thường được sử dụng trong các phương pháp “tiêu chuẩn vàng” gold standard) giúp chứng minh xem các dược phẩm mới hoặc liệu pháp khác có hiệu quả hay không.
Mù đôi có nghĩa là cả đối tượng lẫn thầy thuốc đều không biết một chủ thể bất kỳ đang uống cà phê chứa caffeine và giàu hàm lượng CGA hay chỉ một giả dược, tức một loại cà phê ít CGA và đã tách caffeine. Đa số những lần được phỏng vấn, các đối tượng đều đưa ra phỏng đoán sai về những gì họ đã nạp vào.
Chúng tôi cũng áp dụng kỹ thuật chéo, trong đó mỗi đối tượng dùng một trong hai loại đồ uống trong vòng hai tuần, rồi khi trải qua giai đoạn “thanh lọc”, sẽ dùng thử loại kia vào hai tuần kế tiếp. Theo cách này, mỗi chủ thể đóng vai trò tự kiểm soát.
Chúng tôi lựa chọn khoảng thời gian hai tuần vì CGA có thể cải biến các vi khuẩn trong ruột già, cho phép chúng hấp thu và chuyển hóa nhiều CGA hơn, để sau hai tuần, cơ thể sẽ tận dụng được nhiều lợi ích hơn từ hợp chất có đặc tính kháng viêm cao này.