Ưu tiên phát triển các dự án năng lượng tái tạo

Năm 2026 là năm đầu triển khai Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2026 - 2030 với mục tiêu tăng trưởng ở mức hai con số, đặt ra yêu cầu rất lớn đối với bảo đảm cung ứng điện, nhất là phát triển các nguồn điện nền và năng lượng sạch trong nước, trong khi đó thị trường năng lượng quốc tế tiếp tục diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nhiều rủi ro, tác động trực tiếp đến an ninh năng lượng quốc gia, nếu không kịp thời có các giải pháp đồng bộ, quyết liệt và hiệu quả, nguy cơ mất cân đối cung - cầu điện có thể xảy ra, đặc biệt, trong giai đoạn 2026 - 2028.

Do đó, việc triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp quản lý nhu cầu và sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả trên phạm vi toàn quốc có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần giảm phụ tải đỉnh, nâng cao hiệu quả vận hành hệ thống điện, giảm áp lực đầu tư nguồn điện mới. Đồng thời, phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ kết hợp hệ thống lưu trữ năng lượng phù hợp sẽ bổ sung nguồn điện tại chỗ, tăng cường tính linh hoạt của hệ thống điện, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Các giải pháp này phải được tổ chức thực hiện quyết liệt ngay từ năm 2026, gắn với trách nhiệm cụ thể của từng bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp.

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có 97 dự án nguồn điện năng lượng tái tạo đang hoạt động với tổng công suất 3.887,89 MW, chiếm 47,17% tổng công suất nguồn điện trên địa bàn tỉnh. Trong đó, về năng lượng tái tạo, thủy điện có 58 dự án với công suất 2.325,31 MW; điện gió có 11 dự án với công suất 404,2 MW; điện mặt trời tập trung có 28 dự án với công suất 1.158,38 MW.

Thực tế hiện nay cho thấy, tỉnh đang đẩy mạnh phát triển năng lượng tái tạo, hướng tới trở thành trung tâm năng lượng khu vực Tây Nguyên theo Quy hoạch điện VIII. Chính vì thế, tỉnh đã và đang tập trung khai thác điện gió (dự kiến 2,4 GW), thủy điện (58 dự án, 2.325 MW) và điện mặt trời, với mục tiêu tăng tốc giai đoạn 2026 - 2030 dựa trên các thế mạnh tự nhiên sẵn có. Theo đó, tỉnh đã quy hoạch 18 khu vực điện gió, dự kiến công suất đến năm 2030 đạt 665,4 MW cho 10 khu vực đầu tiên.

Quy hoạch điện VIII phân bổ cho Lâm Đồng 2,4 GW công suất điện gió. Đối với thủy điện, tỉnh tiếp tục duy trì và nâng cao hiệu quả 58 dự án thủy điện với tổng công suất hơn 2.325 MW, là nguồn năng lượng nền tảng. Ngoài ra, tỉnh còn phát triển các dự án điện mặt trời tập trung bên cạnh các dự án thủy điện hiện hữu. Mục tiêu của tỉnh đến giai đoạn 2030 - 2035 tiếp tục tháo gỡ khó khăn về thủ tục để tăng tốc các dự án năng lượng, bảo đảm an ninh năng lượng.

Điều đáng nói ở đây là nhiệm kỳ 2025 - 2030, tỉnh đặt ra nhiều nhiệm vụ trọng tâm, dự án trọng điểm và dự án thu hút đầu tư. Trong đó, dự án trọng điểm, thuộc dự án đầu tư từ nguồn vốn ngân sách nhà nước và đối tác công tư liên quan đến phát triển năng lượng trong đó có các dự án Nhà máy điện BOT Sơn Mỹ I, Sơn Mỹ II và dự án Thu hút đầu tư bao gồm các dự án năng lượng tái tạo, nhất là điện gió ngoài khơi.

Để đạt được các mục tiêu đề ra, tỉnh sẽ tiếp tục đẩy mạnh phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu thụ, ưu tiên lắp đặt tại cơ quan công sở, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và hộ gia đình. Khuyến khích lắp đặt kết hợp hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) nhằm giảm phụ tải giờ cao điểm và tăng khả năng tự chủ nguồn điện tại chỗ. Huy động tối đa các nguồn điện tại chỗ, nguồn điện dự phòng của các cơ quan, doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh khi hệ thống điện có nguy cơ thiếu hụt công suất, đồng thời tăng cường sử dụng năng lượng tại chỗ nhằm giảm áp lực cung ứng điện từ hệ thống quốc gia.

Để phát huy tiềm năng về năng lượng của địa phương, một trong các giải pháp chủ yếu của tỉnh đó là: Đổi mới mạnh mẽ mô hình tăng trưởng với khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo là động lực chính để phát triển nhanh, bền vững. Bên cạnh đó, triển khai thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 70-NQ/TW, ngày 20/8/2025 của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Phấn đấu hình thành Trung tâm điện lực Sơn Mỹ trong nhiệm kỳ 2025 -2030. Duy trì phát triển ổn định, bền vững thủy điện trên cơ sở bảo đảm môi trường và sinh kế của người dân. Thu hút, tạo điều kiện thuận lợi phát triển các dự án điện theo quy hoạch, nhất là điện mặt trời, điện gió, điện rác, thủy điện tích năng; chuẩn bị tốt việc tham gia thí điểm phát triển điện gió ngoài khơi, gắn với sản xuất hydrogen, amoniac “xanh”…