UZI - Súng tiểu liên bắn nhanh làm nên biểu tượng vũ khí Israel

Trong thế giới súng bộ binh cỡ nhỏ, hiếm có cái tên nào đạt được mức độ nhận diện toàn cầu như Uzi. Được thiết kế vào cuối thập niên 1940 bởi kỹ sư Uziel Gal và chính thức đưa vào trang bị trong quân đội Israel từ năm 1954, UZI nhanh chóng trở thành biểu tượng của ngành công nghiệp quốc phòng nước này.

UZI thuộc nhóm súng tiểu liên, tức là vũ khí cá nhân bắn đạn súng ngắn nhưng có khả năng bắn tự động hoàn toàn.

Cỡ đạn tiêu chuẩn của UZI là 9 x 19 mm Parabellum, loại đạn được sử dụng rộng rãi trên thế giới.

Thiết kế của UZI nổi bật ở cấu trúc khóa nòng lùi tự do với thoi đẩy đạn bao trùm phần đuôi nòng, giúp rút ngắn chiều dài tổng thể mà vẫn giữ được chiều dài nòng đủ để đảm bảo độ chính xác.

Phiên bản UZI tiêu chuẩn có chiều dài khoảng 65 cm khi mở báng và khoảng 47 cm khi gập báng kim loại. Nòng súng dài khoảng 26 cm.

Trọng lượng khi không lắp đạn khoảng 3,5 kg. Tốc độ bắn lý thuyết đạt khoảng 600 phát mỗi phút.

Tầm bắn hiệu quả khoảng 100 m đến 200 m tùy điều kiện tác chiến. Súng sử dụng hộp tiếp đạn rời với sức chứa phổ biến 25 viên hoặc 32 viên.

Thiết kế đơn giản và độ bền cao giúp UZI hoạt động tin cậy trong môi trường khắc nghiệt như sa mạc.

Việc đặt hộp tiếp đạn trong tay cầm cũng là một đặc điểm đáng chú ý, cho phép người sử dụng thay đạn nhanh trong điều kiện tầm nhìn hạn chế. Cơ cấu an toàn của súng gồm khóa an toàn tay, khóa bóp cò và cơ chế an toàn tự động khi chưa lắp hoàn chỉnh.

Nhờ những ưu điểm này, UZI nhanh chóng được xuất khẩu sang hơn 90 quốc gia. Nhiều lực lượng quân đội và cảnh sát tại châu Âu, châu Phi, châu Á và cả Mỹ từng sử dụng hoặc sản xuất theo giấy phép.

Trong môi trường tác chiến cự ly gần như bảo vệ yếu nhân, chống khủng bố hay chiến đấu đô thị, UZI tỏ ra đặc biệt hiệu quả nhờ khả năng bắn nhanh và kích thước gọn nhẹ.

Theo thời gian, dòng UZI được phát triển thành nhiều biến thể như Mini UZI và Micro UZI. Mini UZI có chiều dài khoảng 60 cm khi mở báng và trọng lượng khoảng 3 kg, tốc độ bắn tăng lên khoảng 950 phát mỗi phút.

Micro UZI còn nhỏ gọn hơn, dài khoảng 48 cm khi mở báng và nặng khoảng 2,5 kg, tốc độ bắn có thể đạt 1.200 phát mỗi phút. Tuy nhiên, tốc độ bắn cao cũng khiến việc kiểm soát độ giật trở nên khó khăn hơn nếu không có huấn luyện tốt.

Về mặt chiến lược, sự phổ biến của UZI phản ánh nhu cầu lớn đối với vũ khí tự động cá nhân trong nửa sau thế kỷ 20.

Trong bối cảnh xung đột cường độ thấp, chống nổi dậy và bảo vệ nội địa, súng tiểu liên 9 mm mang lại sự cân bằng giữa hỏa lực, tính cơ động và chi phí sản xuất.

Dù ngày nay nhiều lực lượng đã chuyển sang sử dụng súng trường tiến công cỡ nhỏ gọn hơn, UZI vẫn giữ vị trí đặc biệt trong lịch sử vũ khí.

Nó không chỉ là một sản phẩm kỹ thuật thành công, mà còn trở thành biểu tượng văn hóa, xuất hiện trong phim ảnh, trò chơi điện tử và truyền thông toàn cầu.

Hơn 70 năm sau khi ra đời, UZI vẫn được nhắc tới như một trong những súng tiểu liên bắn nhanh nổi tiếng nhất thế giới.

Thiết kế thực dụng, độ tin cậy cao và khả năng thích ứng với nhiều nhiệm vụ khác nhau đã giúp khẩu súng này ghi dấu ấn sâu đậm trong lịch sử quân sự hiện đại.

Việt Hùng