Vì sao 5 tảng đá lớn ở Gia Lai xếp chồng cao 30 mét như 'tượng ông Phật'?
Có 5 tảng đá lớn ở Gia Lai xếp chồng lên nhau, cao khoảng 30 mét, người dân địa phương gọi là 'tượng ông Phật'. Nhưng vì sao những khối đá này không đổ và chúng có thể được hình thành thế nào?
Tóm tắt nhanh:
· Cụm 5 tảng đá chồng lên nhau ở Gia Lai cao khoảng 30 mét.
· Người dân thấy cấu trúc đá giống “tượng ông Phật”.
· Hiện tượng này có thể do phong hóa và xói mòn kéo dài hàng nghìn năm (chi tiết bên dưới).
· Trên thế giới cũng có những cấu trúc “đá cân bằng” tương tự.
Cụm đá “tượng ông Phật” giữa núi rừng Gia Lai
Ở núi Chư Glap (xã Ia Hrú, Gia Lai), có một cụm đá lớn gồm nhiều tảng chồng lên nhau, cao khoảng 30 mét. Người dân địa phương thấy cấu trúc này giống hình người ngồi thiền, lưng "tựa" vào núi, nhìn hướng xuống thung lũng, nên gọi là “tượng ông Phật”, theo Tiền Phong.
Khu vực này nằm sâu trong núi, đường đi khó khăn nên ít người biết tới. Hiện chưa có lời giải chính thức về nguồn gốc của cấu trúc đá này nhưng qua quan sát thì thấy đá rất lớn, không có dấu hiệu do con người tạo thành. Có những phần đá trông khá chênh vênh, nhưng những khối đá vẫn đứng vững.

Ảnh: Tiền Lê/ TPO.
Vì sao đá có thể “chồng” lên nhau?
Những cấu trúc đá xếp chồng lên nhau - đôi khi trông rất chênh vênh mà không đổ - thường được gọi là "đá cân bằng".
Các nhà khoa học giải thích, những cấu trúc như vậy thường liên quan đến quá trình phong hóa (đá bị phá hủy, biến đổi do tác động của thời tiết, gió, nước, sinh vật) và xói mòn kéo dài hàng nghìn đến hàng chục nghìn năm, theo trang NBC News.

Ảnh: Tiền Lê/ TPO.
Cũng có trường hợp, đá ban đầu có thể là một khối lớn, sau đó bị nứt vỡ, có phần bị xói mòn nhanh hơn, những phần còn lại dần trông như các khối đá riêng biệt, đôi khi có hình dạng rất kỳ lạ, kiểu như "thách thức trọng lực", theo bài đăng của Công viên Quốc gia Arches (bang Utah, Mỹ).
Bên cạnh đó, cũng có những cấu trúc đá trông có vẻ chênh vênh nhưng vẫn đứng ổn định do sự phân bố trọng lượng hợp lý một cách tự nhiên và do ma sát giữa các bề mặt đá.
Ngoài ra, địa hình Gia Lai có yếu tố núi lửa cổ, cũng có thể góp phần tạo ra các cấu trúc đá “xếp tầng” như trên qua thời gian dài.

Ảnh: Tiền Lê/ TPO.
Nhiều nơi trên thế giới cũng có đá cân bằng
Trên thế giới, nhiều nơi cũng có những khối đá khiến người nhìn cảm thấy “không tuân theo các định luật vật lý”.
Chẳng hạn, Balanced Rock (Đá Cân Bằng) ở Công viên quốc gia Arches (Mỹ) là một tảng đá lớn nằm chênh vênh trên cái "đế" nhỏ, nổi tiếng vì trông rất… mất cân đối. Theo Fox Weather, ở đây có 2 loại đá khác nhau, và phần đá bên dưới bị bào mòn nhanh hơn phần trên nên tạo ra hình dạng như vậy.

Đá Cân Bằng ở Công viên Quốc gia Arches (Utah, Mỹ). Ảnh: Josh Brasted/ Getty Images.
Nên hiểu thế nào về các khối đá ở Gia Lai?
Với cụm đá ở Gia Lai, các giải thích hiện tại chủ yếu dựa trên những nguyên lý địa chất chung chứ chưa có nghiên cứu cụ thể. Việc người dân gọi cấu trúc đá là “tượng ông Phật” phản ánh cách con người gắn ý nghĩa tinh thần, văn hóa vào những cảnh quan đặc biệt.

Ảnh: Tiền Lê/ TPO.
Theo ông Phạm Khắc Tiệp - Phó Bí thư Đảng ủy xã Ia Hrú, tỉnh Gia Lai, xã đang làm báo cáo gửi Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch tỉnh Gia Lai để xin ý kiến đối với "kỳ quan" đặc biệt này.











