Việt Nam - Đức nghiên cứu phương án hợp tác chuyển giao công nghệ đường sắt tốc độ cao

Đoàn công tác Bộ Xây dựng Việt Nam làm việc với các cơ quan chức năng và doanh nghiệp của Đức. Ảnh: Bnews/vnanet.vn phát

Chiều 23/9, Bộ Xây dựng thông tin nội dung buổi làm việc mới đây giữa đoàn công tác Bộ Xây dựng Việt Nam do Thứ trưởng Bùi Xuân Dũng làm trưởng đoàn với các cơ quan chức năng và doanh nghiệp của Đức nhằm trao đổi kinh nghiệm, thúc đẩy hợp tác và chuyển giao công nghệ phục vụ triển khai Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam.

Tại buổi làm việc, Thứ trưởng Bùi Xuân Dũng cho biết Việt Nam đánh giá cao thế mạnh của Đức về khoa học - công nghệ, tiêu chuẩn kỹ thuật, quản lý an toàn, công nghiệp đường sắt, tài chính xuất khẩu và đào tạo nguồn nhân lực; đồng thời mong muốn thiết lập kênh trao đổi thực chất, lâu dài giữa các cơ quan quản lý nhà nước và cộng đồng doanh nghiệp hai nước trong lĩnh vực đường sắt.

"Cùng với chất lượng, an toàn, hiệu quả đầu tư và khả năng đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật của Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam, chuyển giao công nghệ phải được coi là một trong những yêu cầu tiên quyết khi Việt Nam xem xét hợp tác với các doanh nghiệp, đối tác nước ngoài trong lĩnh vực đường sắt tốc độ cao", Thứ trưởng Bùi Xuân Dũng nhấn mạnh.

Việt Nam đang ở giai đoạn đặc biệt quan trọng trong quá trình chuẩn bị Báo cáo nghiên cứu khả thi của dự án. Do đó, việc nghiên cứu, lựa chọn công nghệ hiện đại, đồng bộ, an toàn, hiệu quả và phù hợp với điều kiện Việt Nam; kiểm soát chi phí vòng đời; tổ chức quản lý dự án; đào tạo nguồn nhân lực và xây dựng năng lực vận hành, bảo trì độc lập có ý nghĩa quyết định đối với hiệu quả lâu dài của dự án.

Thứ trưởng Bùi Xuân Dũng đề nghị các doanh nghiệp Đức, trong đó có Siemens Mobility, Tập đoàn Đường sắt Đức (DB) và các doanh nghiệp thuộc Hiệp hội Công nghiệp đường sắt Đức nghiên cứu các phương án hợp tác thực chất với Việt Nam, không chỉ dừng ở cung cấp sản phẩm, thiết bị và dịch vụ mà hướng tới chuyển giao công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực, phát triển doanh nghiệp và chuỗi cung ứng trong nước; từng bước hình thành năng lực sản xuất, vận hành, bảo trì và làm chủ công nghệ đường sắt tại Việt Nam.

Bởi, phạm vi chuyển giao công nghệ khả thi, đào tạo nhân lực, phát triển nhà cung cấp cũng như xây dựng các cơ sở sản xuất và bảo trì tại Việt Nam cũng là những nội dung Việt Nam xác định cần tiếp tục nghiên cứu sâu trong giai đoạn chuẩn bị dự án này.

Đối với Bộ Giao thông vận tải Liên bang Đức, phía Việt Nam đề nghị chia sẻ kinh nghiệm về quy hoạch mạng lưới đường sắt tốc độ cao; mô hình đầu tư, tổ chức thực hiện dự án; phân định trách nhiệm giữa cơ quan quản lý nhà nước, cơ quan an toàn, chủ sở hữu và đơn vị quản lý kết cấu hạ tầng; kiểm soát tổng mức đầu tư, tiến độ, chất lượng và rủi ro của các dự án lớn.

Cũng tại buổi làm việc, hai bên đã trao đổi về hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn, đánh giá và chứng nhận an toàn độc lập cũng như tổ chức quản lý an toàn trong khai thác.

Đoàn công tác Bộ Xây dựng đã khảo sát thực tế tại Nhà ga Trung tâm Berlin (Berlin Hauptbahnhof). Ảnh: Bnews/vnanet.vn phát

Với Bộ Kinh tế và Năng lượng Liên bang Đức, phía Việt Nam quan tâm đến các mô hình huy động tài chính, tín dụng xuất khẩu, bảo lãnh rủi ro, tài chính xanh cũng như khả năng kết hợp giữa giải pháp công nghệ, nguồn vốn và dịch vụ đối với các dự án đường sắt quy mô lớn.

Đối với Tập đoàn Đường sắt Đức (DB), phía Việt Nam đề nghị trao đổi kinh nghiệm về quản lý, vận hành và bảo trì hệ thống đường sắt tốc độ cao; quản lý tài sản kết cấu hạ tầng theo vòng đời; tổ chức vận tải và quản lý nhà ga.

Cũng như với Siemens Mobility, phía Việt Nam quan tâm đến các giải pháp tổng thể về đoàn tàu, điện khí hóa, thông tin - tín hiệu, điều khiển chạy tàu, viễn thông, khu depot (cơ sở bảo dưỡng, sửa chữa), bảo trì và các chỉ tiêu liên quan đến độ tin cậy, an toàn và chi phí vòng đời.

Trên nền tảng quan hệ tốt đẹp giữa Việt Nam và Đức cùng thế mạnh của Đức trong lĩnh vực đường sắt, Thứ trưởng Bùi Xuân Dũng đánh giá hai bên còn nhiều dư địa để xây dựng các chương trình hợp tác thiết thực, qua đó đóng góp vào quá trình phát triển hệ thống đường sắt hiện đại, đồng bộ và bền vững tại Việt Nam.

Phía Việt Nam cũng đề nghị hai bên tiếp tục duy trì các đầu mối phối hợp, tổ chức các phiên trao đổi chuyên sâu về công nghệ, tiêu chuẩn kỹ thuật, mô hình quản lý - vận hành, đào tạo nhân lực và chuyển giao công nghệ.

Dịp này, Đoàn công tác Bộ Xây dựng đã khảo sát thực tế tại Nhà ga Trung tâm Berlin (Berlin Hauptbahnhof), tìm hiểu mô hình tổ chức vận hành, khai thác nhà ga và kết nối giữa đường sắt tốc độ cao, đường sắt liên vùng, đường sắt đô thị với các phương thức vận tải công cộng khác.

Phía Việt Nam tập trung tìm hiểu cách thức tổ chức luồng hành khách, bố trí không gian giao thông nhiều tầng, kết nối thuận tiện giữa các loại hình vận tải; đồng thời khảo sát mô hình kết hợp chức năng giao thông với dịch vụ thương mại, tiện ích công cộng và phát triển đô thị xung quanh đầu mối vận tải.

Những kinh nghiệm này có giá trị tham khảo đối với việc quy hoạch hệ thống ga của Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam cũng như định hướng phát triển đô thị theo mô hình TOD - phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng tại Việt Nam.

Berlin Hauptbahnhof là một trong những đầu mối giao thông quan trọng của hệ thống đường sắt Đức, được tổ chức theo mô hình nhà ga đa tầng, kết nối nhiều loại hình vận tải và tích hợp các chức năng thương mại, dịch vụ trong cùng một không gian. Mô hình này góp phần nâng cao khả năng chuyển tuyến, tạo thuận tiện cho hành khách và phát huy vai trò của nhà ga như một trung tâm kết nối giao thông và phát triển đô thị.

Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam là dự án trọng điểm quốc gia đã được Quốc hội Việt Nam thông qua chủ trương đầu tư. Tuyến có chiều dài khoảng 1.541 km, đường đôi khổ 1.435 mm, tốc độ thiết kế 350 km/giờ, gồm 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa, dự kiến cơ bản hoàn thành vào năm 2035.