Vĩnh Long: Khi pháp luật đến gần hơn với đời sống người dân

Những câu chuyện pháp luật không còn khô khan

Ở các trung tâm tư vấn pháp luật trực thuộc Hội Luật gia tỉnh Vĩnh Long, trong quý I vừa qua đã tiếp nhận và hỗ trợ hàng chục trường hợp người dân, phần lớn liên quan đến đất đai, thừa kế và các vướng mắc dân sự.

Có những người lớn tuổi, không rành giấy tờ, đi lại khó khăn, được luật gia hỗ trợ miễn phí ngay tại địa phương. Có những vụ việc tưởng như bế tắc, nhưng sau hòa giải tại cơ sở hoặc tại tòa án, các bên tìm được tiếng nói chung, giữ lại được tình làng nghĩa xóm.

Trong quý I, các trung tâm tư vấn pháp luật đã thực hiện 35 vụ tư vấn, chủ yếu liên quan đến đất đai, chế độ chính sách, quyền lợi của người dân nghèo, người cao tuổi và đồng bào dân tộc thiểu số.

Hội Luật gia Vĩnh Long tổ chức nhiều buổi tập huấn cho cán bộ, hội viên.

Không ít trường hợp là những người dân ở vùng sâu, vùng xa, khi xảy ra tranh chấp đất đai hoặc vướng mắc thủ tục hành chính đã được luật gia hỗ trợ miễn phí, giải thích rõ ràng từng quy định pháp luật, giúp họ hiểu và tự bảo vệ quyền lợi của mình.

Ngoài ra, Hội còn tham gia: 04 vụ tư vấn giải quyết khiếu nại tại cơ sở, 09 vụ hòa giải tại Tòa án, 06 vụ bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho công dân…

Những con số tưởng chừng khô khan, nhưng thực chất là hàng chục vụ việc được tháo gỡ, nhiều mâu thuẫn gia đình và xã hội được giải quyết êm thấm, tránh kéo dài, tránh phát sinh khiếu kiện phức tạp.

Pháp luật đi vào từng khu dân cư

Không chỉ dừng ở tư vấn, công tác phổ biến giáo dục pháp luật tiếp tục được triển khai với các buổi tuyên truyền trực tiếp tại cơ sở, thu hút hơn 180 lượt người dân tham dự.

Điều đáng chú ý là nhiều nội dung được chuyển tải theo cách dễ hiểu hơn, thay vì nặng tính văn bản. Pháp luật không còn là những điều khoản xa vời, mà trở thành những câu chuyện gắn với đất đai, hôn nhân, thừa kế – những điều người dân gặp hằng ngày.

Song song đó, Hội còn phối hợp với các đơn vị chức năng trong các chương trình liên quan đến phạm nhân chuẩn bị chấp hành xong án phạt tù, giúp họ có thêm kiến thức pháp luật trước khi tái hòa nhập cộng đồng.

Đặc biệt, các hoạt động phổ biến pháp luật không còn bó hẹp trong hội trường, mà đã dần "đi xuống" cơ sở.

Các buổi tuyên truyền được tổ chức tại địa bàn dân cư, gắn với từng nhóm đối tượng cụ thể. Người dân được nghe, được hỏi và được giải thích trực tiếp những vấn đề mình quan tâm, thay vì tiếp cận một chiều như trước đây.

Song song đó, Hội cũng phối hợp với nhiều cơ quan, đơn vị trong các chương trình giám sát, phản biện xã hội, góp ý các chính sách phát triển kinh tế – xã hội của tỉnh, trong đó có các nội dung liên quan đến quy hoạch và đời sống dân sinh.

Giữ ổn định để đi vào chiều sâu

Một trong những điểm đáng chú ý trong quý I là việc bộ máy tổ chức tiếp tục được củng cố sau hợp nhất 3 địa phương trước đây. Toàn Hội hiện có hơn 5.400 hội viên, trong đó gần 4.000 người đã được cấp thẻ hội viên, tạo nên một lực lượng khá lớn tham gia vào công tác pháp lý tại cơ sở.

Luật gia Nguyễn Văn Cơ, Chủ tịch Hội Luật gia tỉnh Vĩnh Long.

Hệ thống chi hội trực thuộc và các trung tâm tư vấn pháp luật vẫn duy trì hoạt động ổn định, không để xảy ra gián đoạn. Đây là điều quan trọng trong bối cảnh chuyển đổi tổ chức, bởi chính sự ổn định này giúp người dân tiếp tục được tiếp cận dịch vụ pháp lý khi cần thiết.

Song song đó, Hội cũng được giao thêm biên chế chuyên trách, tạo điều kiện để nâng cao chất lượng điều hành và triển khai nhiệm vụ.

Bên cạnh hoạt động chuyên môn, năm 2026 cũng là thời điểm Hội tiếp tục hoàn thiện cơ chế tổ chức sau hợp nhất. Việc sắp xếp chi hội cơ sở tuy còn chậm ở một số nơi, nhưng đang từng bước được khắc phục.

Cơ sở vật chất của Hội ở các khu vực trước đây cơ bản được giữ nguyên, đảm bảo không làm gián đoạn hoạt động. Đây là nền tảng quan trọng để tiếp tục duy trì vai trò của Hội trong công tác pháp lý tại địa phương.

Nhìn lại kết quả quý I, Chủ tịch Hội Luật gia tỉnh Vĩnh Long Nguyễn Văn Cơ cho rằng, điều quan trọng nhất không nằm ở số lượng hoạt động, mà là mức độ hiệu quả và sự lan tỏa đến người dân.

Ông nhấn mạnh: "Sau khi tổ chức Hội được sắp xếp lại, yêu cầu đặt ra là phải làm sao để hoạt động không chỉ ổn định mà còn phải đi vào chiều sâu, gần dân hơn. Mỗi vụ việc tư vấn thành công, mỗi cuộc hòa giải hiệu quả đều góp phần giảm bớt áp lực cho xã hội và giữ gìn sự ổn định từ cơ sở".

Ông cũng cho biết thêm, trong thời gian tới, Hội sẽ tập trung củng cố hệ thống chi hội cơ sở; nâng cao chất lượng đội ngũ hội viên; mở rộng hoạt động tư vấn pháp luật miễn phí và chuẩn bị tốt cho Đại hội nhiệm kỳ 2026–2031

Bước sang quý II/2026, định hướng của Hội không đơn thuần là mở rộng hoạt động, mà là nâng chất lượng. Theo đó, các trung tâm tư vấn pháp luật sẽ tiếp tục được củng cố và phát triển. Công tác phổ biến pháp luật sẽ đi sâu hơn vào từng nhóm đối tượng. Hoạt động hòa giải cơ sở và tham gia giải quyết khiếu nại sẽ được tăng cường để hạn chế phát sinh tranh chấp kéo dài.

Quan trọng hơn, Hội tiếp tục đặt mục tiêu đưa pháp luật đến gần hơn với đời sống người dân, không chỉ qua văn bản hay hội nghị, mà bằng những tình huống rất cụ thể trong cuộc sống hằng ngày…