Vụ thu hồi sữa công thức chứa độc tố tại Mỹ Thị trường trong nước an toàn, tiếp tục siết chặt giám sát

Sự việc bắt nguồn từ thông báo ngày 02-5-2026 của FDA về việc Công ty Sữa A2 (A2 Milk Company) tự nguyện thu hồi 03 lô sữa công thức dành cho trẻ sơ sinh từ 0-12 tháng tuổi nhãn hiệu a2 Platinum Premium USA (dạng bột có bổ sung Sắt). Nguyên nhân được xác định là do phát hiện sản phẩm có chứa cereulide - một loại độc tố bền nhiệt nguy hiểm do vi khuẩn Bacillus cereus sinh ra. Ba lô sản phẩm bị ảnh hưởng gồm: lô 2210269454 (HSD 15/7/2026), lô 2210324609 (HSD 21/1/2027) và lô 2210321712 (HSD 15/1/2027), tất cả đều đóng trong hộp thiếc 31.7 ounce.

Nhận định đây là sự cố an toàn thực phẩm mang tính chất nghiêm trọng đối với đối tượng trẻ sơ sinh, ngày 04-5-2026, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã "phát lệnh" hành động khẩn cấp bằng hai Công văn số 749/ATTP-SP và 750/ATTP-SP.

Theo đó, Cục đã đề nghị Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) yêu cầu các sàn thương mại điện tử, các website kinh doanh phối hợp gỡ bỏ thông tin và ngừng kinh doanh các lô sữa trên nếu có lưu hành tại Việt Nam. Đồng thời, hệ thống quốc gia gồm Sở Y tế, Sở An toàn thực phẩm và Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm (ATVSTP) các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương được lệnh khẩn trương rà soát toàn bộ hồ sơ tự công bố, tăng cường kiểm tra bóc tách thị trường và lên kế hoạch lấy mẫu giám sát chủ động.

Ninh Bình là một trong những địa phương đi đầu trong việc phản hồi kết quả rà soát thị trường. Theo Văn bản số 480/BC-ATTP ngày 16-5-2026 của Chi cục ATTP tỉnh Ninh Bình, qua công tác tra soát dữ liệu, đơn vị này khẳng định không tiếp nhận bất kỳ hồ sơ tự công bố hoặc cấp Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm nào đối với dòng sữa công thức a2 Platinum Premium USA thuộc diện cảnh báo từ FDA.

Đáng chú ý, trên địa bàn có Công ty TNHH Giải pháp kinh doanh và thương mại dịch vụ Sống Lành (địa chỉ cũ tại thành phố Phủ Lý, Hà Nam; nay tọa lạc tại phường Phù Vân, tỉnh Ninh Bình) đang sở hữu 06 Giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm và thực hiện tự công bố đối với 08 sản phẩm sữa, thực phẩm bổ sung mang nhãn hiệu “a2”. Do các sản phẩm này trùng nhãn hiệu “a2” với lô hàng bị cảnh báo, Chi cục ATTP tỉnh Ninh Bình đã lập tức lập đoàn làm việc trực tiếp với doanh nghiệp vào ngày 15-5-2026.

Kết quả đối chiếu chứng từ, sổ sách kế toán và kiểm thực tế cho thấy, cơ quan chức năng chưa phát hiện đơn vị này nhập khẩu hay kinh doanh dòng sản phẩm sữa công thức dành cho trẻ sơ sinh nhãn hiệu a2 Platinum Premium USA (dạng bột bổ sung sắt) do Công ty Sữa A2 sản xuất thuộc diện bị thu hồi.

Liên quan đến sự việc trên, ngày 20-5-2026, Công ty TNHH Giải pháp kinh doanh và thương mại dịch vụ Sống Lành đã có văn bản chính thức số 2005-2026/CV-PL gửi cơ quan quản lý báo cáo chi tiết về dòng đời sản phẩm.

Doanh nghiệp khẳng định, sau khi tổng rà soát toàn bộ dữ liệu kho vận, hồ sơ nhập khẩu và toàn bộ chuỗi phân phối, công ty hoàn toàn không nhập khẩu, kinh doanh hay lưu thông 03 lô sữa bị lỗi từ Mỹ tại thị trường Việt Nam. Thực chất, các sản phẩm mang nhãn hiệu "a2" do đơn vị này phân phối là dòng sản phẩm hoàn toàn khác, được sản xuất chuyên biệt dành riêng cho thị trường Úc và New Zealand. Các mặt hàng này đều được đi theo con đường nhập khẩu chính ngạch, có đầy đủ hồ sơ pháp lý, hồ sơ truy xuất nguồn gốc và kiểm soát mã lô rõ ràng.

Để củng cố niềm tin cho các "bà mẹ bỉm sữa", ngay khi tiếp nhận thông tin từ Bộ Y tế, doanh nghiệp đã chủ động gửi 08 mẫu sản phẩm sữa công thức đang lưu hành ngoài thị trường đến Viện Kiểm nghiệm An toàn vệ sinh thực phẩm Quốc gia (Bộ Y tế). Kết quả phiếu kiểm nghiệm cho thấy, tất cả các mẫu đều an toàn, không phát hiện vi khuẩn Bacillus cereus cũng như độc tố cereulide. Doanh nghiệp cũng cam kết minh bạch thông tin, chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật và sẵn sàng phối hợp cùng cơ quan chức năng bảo vệ thị trường sạch.

Dù kết quả rà soát bước đầu cho thấy nguồn cung chính ngạch tại Việt Nam hoàn toàn an toàn, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) vẫn đưa ra khuyến cáo không được chủ quan. Hiện nay, ngoài con đường nhập khẩu chính thống, các sản phẩm dành cho trẻ em thường len lỏi vào thị trường nội địa qua đường "xách tay" hoặc thông qua các gian hàng cá nhân trên không gian mạng.

Vì vậy, Cục An toàn thực phẩm đề nghị Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số cùng các cơ quan hữu trách tại các địa phương tiếp tục duy trì hoạt động rà soát, kiểm tra, tăng cường rà quét trên các sàn thương mại điện tử. Công tác tuyên truyền cũng cần được đẩy mạnh để người tiêu dùng nắm rõ thông tin, tuyệt đối không mua, không sử dụng các lô sữa mang mã số độc hại nêu trên.

Đảm bảo an toàn thực phẩm, nhất là nguồn dinh dưỡng cho trẻ nhỏ chính là bảo vệ tương lai giống nòi. Sự vào cuộc nhanh chóng, đồng bộ của cơ quan quản lý và sự minh bạch từ phía doanh nghiệp trong vụ việc lần này chính là tấm lá chắn cần thiết giúp người tiêu dùng yên tâm, đồng thời duy trì sự ổn định, lành mạnh cho thị trường sữa trong nước.