Vững vàng trụ cột an sinh…

Người tham gia BHXH, BHYT, BHTN không ngừng tăng, góp phần củng cố và phát triển hệ thống an sinh xã hội bền vững. Ảnh: BHXH Việt Nam

Từ nỗ lực thích ứng nhanh với yêu cầu thực tiễn…

Theo Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn, năm 2025 là một năm đặc biệt cả về bối cảnh lẫn yêu cầu nhiệm vụ đối với hệ thống BHXH Việt Nam. Đây là năm đánh dấu sự thay đổi mang tính chiến lược trong mô hình tổ chức, quản lý và vận hành, khi BHXH Việt Nam chính thức trở thành đơn vị đặc thù trực thuộc Bộ Tài chính từ ngày 01/3/2025. Việc vận hành theo mô hình mới mang ý nghĩa quan trọng, lần đầu tiên chính sách tài khóa và chính sách an sinh xã hội được triển khai trong một chỉnh thể thống nhất, đồng bộ và liên thông.

Cùng với đó, việc thực hiện sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã đặt ra yêu cầu rất cao đối với công tác thực thi chính sách. Toàn hệ thống phải bảo đảm tính liên tục, thông suốt, không để gián đoạn quyền lợi của người dân, người lao động trong quá trình chuyển đổi mô hình tổ chức; đồng thời tập trung triển khai hiệu quả các luật mới có hiệu lực như Luật BHXH năm 2024, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm y tế (BHYT) với nhiều điểm đổi mới căn bản.

Trước yêu cầu đó, toàn hệ thống BHXH đã vào cuộc đồng bộ, quyết liệt, chủ động thích ứng với những thay đổi của thực tiễn. Dù chịu tác động từ thị trường lao động, hoạt động sản xuất - kinh doanh của doanh nghiệp cũng như những ảnh hưởng bất lợi của thiên tai, bão lũ, hệ thống BHXH vẫn nỗ lực triển khai hiệu quả các nhiệm vụ trọng tâm, đặc biệt là các chỉ tiêu về công tác thu và phát triển người tham gia; qua đó khẳng định vai trò “điểm tựa” của chính sách an sinh xã hội trong mọi hoàn cảnh.

Với cách làm linh hoạt, sát thực tiễn từng địa bàn, toàn hệ thống vừa đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người lao động tiếp tục tham gia BHXH, BHYT, phát triển thêm người tham gia mới, vừa tăng cường phân tích, rà soát dòng tiền của doanh nghiệp để áp dụng các biện pháp thu kịp thời đối với BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) bắt buộc. Qua đó, góp phần hạn chế tình trạng chậm đóng, trốn đóng, bảo đảm quyền lợi an sinh chính đáng của người lao động.

“Lưới” an sinh mở rộng bền vững

Kết thúc năm 2025, độ bao phủ BHXH, BHYT, BHTN tiếp tục được mở rộng, hoàn thành các chỉ tiêu Chính phủ giao. Tỷ lệ tham gia BHXH toàn quốc đạt 45,1% lực lượng lao động trong độ tuổi; trong đó, BHXH bắt buộc chiếm 38,6%, BHXH tự nguyện chiếm 6,5%. BHTN bao phủ 35,07% lực lượng lao động trong độ tuổi. Độ bao phủ BHYT đạt trên 95,16% dân số. Tổng số thu BHXH, BHYT, BHTN vượt gần 6% so với chỉ tiêu Thủ tướng Chính phủ giao, tăng 11,61% so với năm 2024.

Công tác giải quyết, chi trả các chế độ, chính sách BHXH, BHYT, BHTN luôn được đặt ở vị trí trung tâm. Năm 2025, toàn Hệ thống ước đã giải quyết cho 186.119 người hưởng mới lương hưu và trợ cấp BHXH hằng tháng, nâng tổng số người hưởng các chế độ này lên hơn 3,5 triệu người; giải quyết cho 1.044.016 người hưởng các chế độ BHXH một lần, trong đó số người hưởng BHXH một lần giảm 26,15% so với năm trước. Cùng với đó, có 9.098.537 lượt người hưởng chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức, phục hồi sức khỏe; tiếp nhận 759.198 quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp và 14.184 quyết định hưởng hỗ trợ học nghề.

Trong lĩnh vực BHYT, số lượt khám, chữa bệnh đạt 195,5 triệu lượt, tăng hơn 6,5% so với năm 2024; chi phí khám, chữa bệnh BHYT đề nghị thanh toán khoảng 161.628 tỷ đồng, tăng 14,3% so với cùng kỳ năm trước.

Thực hiện chủ trương sắp xếp, tinh gọn bộ máy, BHXH Việt Nam đã bố trí đầy đủ nguồn lực để giải quyết kịp thời chế độ theo các nghị định của Chính phủ. Theo đó, cơ quan BHXH đã giải quyết cho 1.074 trường hợp nghỉ hưu theo Nghị định số 177/2024/NĐ-CP với tổng số tiền lương hưu chi trả 8,6 tỷ đồng; giải quyết cho 78.854 trường hợp nghỉ theo Nghị định số 178/2024/NĐ-CP với tổng số tiền chi trả 579,3 tỷ đồng.

Theo ông Phan Văn Mến - Trưởng ban Quản lý thu và phát triển người tham gia (BHXH Việt Nam), những kết quả đạt được trong năm 2025 đã tạo nền tảng quan trọng để hoàn thành các chỉ tiêu của giai đoạn 2021-2025; đồng thời cho thấy “lưới” an sinh xã hội ngày càng được mở rộng cả về chiều rộng lẫn chiều sâu, không chỉ tăng số người tham gia mà còn góp phần củng cố tính bền vững, ổn định của các quỹ bảo hiểm.

Bứt phá trong cải cách hành chính và chuyển đổi số

Công tác cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số tiếp tục là điểm sáng của BHXH Việt Nam trong năm 2025. Các dịch vụ công trực tuyến, ứng dụng VssID, hoạt động kết nối, chia sẻ dữ liệu với các Bộ, ngành được đẩy mạnh, tạo thuận lợi tối đa cho người dân và doanh nghiệp. Toàn Hệ thống đã tiếp nhận 123,7 triệu hồ sơ giải quyết thủ tục hành chính; trong đó có 113,57 triệu hồ sơ giao dịch điện tử, chiếm 91,81% tổng số hồ sơ tiếp nhận, tăng 6,2% so với năm 2024.

Cùng với đó, BHXH Việt Nam triển khai rà soát, tái cấu trúc các phần mềm nghiệp vụ theo hướng thiết kế lại quy trình, chuẩn hóa dữ liệu đầu vào, mẫu biểu và thành phần hồ sơ. Việc này không chỉ dừng ở cắt giảm thủ tục, mà hướng tới thực hiện đúng mục tiêu Chính phủ đề ra là giảm tối thiểu 30% thời gian giải quyết và 30% chi phí tuân thủ cho tổ chức, cá nhân.

Trong triển khai Đề án 06, BHXH Việt Nam đã xác thực hơn 100,2 triệu thông tin công dân, đạt 99,59% số người đang tham gia và thụ hưởng BHXH, BHYT, BHTN. Nhờ đó, hoạt động khám, chữa bệnh BHYT bằng căn cước công dân đã được áp dụng tại 100% cơ sở y tế trên toàn quốc. Đồng thời, chương trình Sổ sức khỏe điện tử đã ghi nhận 544 triệu lượt dữ liệu y tế gửi lên nền tảng, tạo tiền đề quan trọng cho quản lý sức khỏe suốt đời của người dân.

Những nỗ lực trong cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số không chỉ thể hiện sự đổi mới trong tư duy quản trị, nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện chính sách, mà còn góp phần cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp và người dân.

Theo ông Phan Văn Mến, việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa cơ quan BHXH với các cơ quan thuế, lao động, dân cư, kế hoạch và đầu tư… đã giúp ngành BHXH có cái nhìn toàn diện hơn về bức tranh lao động - việc làm, từ đó xây dựng các giải pháp thu và phát triển người tham gia phù hợp, hiệu quả. Các dịch vụ công trực tuyến, giao dịch điện tử tiếp tục được hoàn thiện, mở rộng, tạo thuận lợi tối đa cho người dân và doanh nghiệp trong việc tiếp cận, tham gia và thụ hưởng chính sách.

Kiên định mục tiêu “lấy người dân, doanh nghiệp làm chủ thể, trung tâm phục vụ”, những kết quả đạt được trong năm 2025 sẽ là nền tảng quan trọng để BHXH Việt Nam tiếp tục đổi mới mạnh mẽ hơn trong năm 2026 và các năm tiếp theo, góp phần xây dựng hệ thống an sinh xã hội hiện đại, bền vững trong giai đoạn mới./.

KIM AN