Web phim lậu liên tục đổi tên miền, ĐBQH đề nghị siết trách nhiệm nền tảng số

Kiến nghị trên được đại biểu Quốc hội Nguyễn Trung Kiên, Phó Giám đốc Học viện An ninh Nhân dân (Bộ Công an) đưa ra khi góp ý vào dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ tại phiên thảo luận sáng 3/11.

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Trung Kiên, Phó Giám đốc Học viện An ninh Nhân dân.

Đề cập tình trạng vi phạm bản quyền trên môi trường số, đại biểu nhận định thời gian qua, các hành vi xâm phạm quyền tác giả tại Việt Nam diễn biến phức tạp.

Nhiều website phim lậu, dịch vụ truyền trực tuyến trái phép thực hiện hành vi sao chép, khai thác các tác phẩm âm nhạc, văn học trên nền tảng số, gây thiệt hại cho các chủ thể quyền.

Phó Giám đốc Học viện An ninh Nhân dân cho hay, trong năm 2026, cơ quan chức năng khởi tố nhiều vụ án hình sự liên quan đến hành vi xâm phạm quyền tác giả. Điều này thể hiện quyết tâm trong phát hiện, đấu tranh và xử lý vi phạm, nhằm bảo đảm môi trường sở hữu trí tuệ lành mạnh.

“Tuy nhiên, tình trạng tái diễn vi phạm vẫn còn phổ biến. Nhiều nội dung vừa bị gỡ bỏ khỏi nền tảng này đã xuất hiện trên nền tảng khác, website vi phạm bị chặn tiếp tục hoạt động dưới tên miền mới”, ông Kiên nêu thực tế.

Trước tình trạng này, đại biểu Nguyễn Trung Kiên đề nghị hoàn thiện quy định về trách nhiệm pháp lý của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian và đơn vị quản lý nền tảng số, nhất là trong phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Theo hướng góp ý của đại biểu, cần bổ sung vào dự thảo Luật quy định doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian, chủ quản nền tảng số phải thiết lập cơ chế tiếp nhận, xác minh và xử lý thông báo về hành vi xâm phạm quyền tác giả; kịp thời gỡ bỏ hoặc chặn truy cập nội dung vi phạm; bảo vệ và cung cấp chứng cứ điện tử theo yêu cầu của cơ quan chức năng.

Liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ đối với sản phẩm có sử dụng trí tuệ nhân tạo, đại biểu Nguyễn Trung Kiên cho rằng, sự phát triển nhanh chóng của công nghệ này, cũng như khả năng xuất hiện siêu trí tuệ trong tương lai đặt ra yêu cầu phải làm rõ các nguyên tắc bảo hộ ngay trong luật.

Theo đại biểu, việc quy định rõ các nguyên tắc cơ bản sẽ góp phần bảo đảm tính minh bạch, thống nhất và ổn định trong quá trình thực hiện.

Từ đó, ông Nguyễn Trung Kiên đề xuất hoàn thiện dự thảo luật theo ba nguyên tắc.

Thứ nhất, nền tảng trí tuệ nhân tạo không phải là chủ thể của quyền sở hữu trí tuệ.

Thứ hai, sản phẩm do người sử dụng trí tuệ nhân tạo tạo ra được bảo hộ tương ứng với phạm vi, mức độ đóng góp sáng tạo của cá nhân đó.

Thứ ba, chủ thể nền tảng trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm tuân thủ pháp luật về sở hữu trí tuệ.

“Đối với các tác phẩm, nội dung mà trí tuệ nhân tạo sử dụng dữ liệu nguồn từ tài liệu đã thu thập thì phải dẫn nguồn”, đại biểu nêu quan điểm.