Xã Phù Đổng (Hà Nội): Điểm sáng xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu gắn với phát triển du lịch di sản và kinh tế xanh

Diện mạo mới của vùng đất di sản Thánh Gióng

Cột mốc ngày 1/7/2025 ghi dấu bước ngoặt lịch sử đối với xã Phù Đổng. Thực hiện Nghị quyết số 1656/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã thuộc thành phố Hà Nội, xã Phù Đổng hoàn thành việc mở rộng địa giới hành chính trên cơ sở hợp nhất các địa bàn lân cận.

Không chỉ còn là vùng đất gắn liền với Di tích quốc gia đặc biệt Đền Phù Đổng và Lễ hội Gióng truyền thống, Phù Đổng nay đã vươn mình trở thành một đại đơn vị hành chính với quy mô gần 110.000 dân, đóng vai trò là hạt nhân đô thị hóa sinh thái phía Đông Thủ đô.

Trải qua hơn một năm vận hành mô hình chính quyền mới, Phù Đổng không chỉ giữ vững danh hiệu xã Nông thôn mới (NTM) kiểu mẫu mà còn trở thành điểm sáng toàn thành phố trong việc chủ động chuyển đổi cơ cấu kinh tế, gắn kết xây dựng nông thôn mới với phát triển đô thị xanh, bền vững.

Để quản lý một địa bàn rộng lớn sau hợp nhất, bài toán đầu tiên mà Đảng ủy, UBND xã Phù Đổng phải giải quyết là tinh gọn hệ thống tự quản cộng đồng. Thông qua “Đề án sắp xếp thôn trên địa bàn xã Phù Đổng”, địa phương đã thực hiện sắp xếp, cắt giảm từ 56 thôn xuống còn 31 thôn (giảm 25 thôn và 55 đầu mối tự quản).

Nông dân xã Phù Đổng, TP Hà Nội ra quân tham gia chương trình ra quân vệ sinh môi trường xây dựng nông thôn mới. Ảnh : UBND xã Phù

Quá trình sáp nhập được triển khai minh bạch, phát huy cao độ tinh thần dân chủ và tôn trọng các giá trị văn hóa, phong tục lịch sử của từng cụm dân cư. Việc cắt giảm hàng trăm nhân sự hoạt động không chuyên trách không những giảm áp lực ngân sách mà còn giúp nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị của chính quyền địa phương hai cấp. Bộ máy tinh gọn đã tạo đà bứt phá cho việc giải quyết các dự án trọng điểm trên địa bàn, đặc biệt là công tác giải phóng mặt bằng và nâng cấp hạ tầng giao thông kết nối liên xã, liên quận.

Hướng tới tiêu chuẩn NTM giai đoạn 2026–2030

Bám sát Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026–2030 do UBND TP. Hà Nội ban hành, xã Phù Đổng đã tập trung nguồn lực đầu tư đồng bộ cho hạ tầng kỹ thuật và môi trường sống.

Cụ thể, với tiêu chí xanh hóa giao thông và cảnh quan để đạt tiêu chí tối thiểu 50%, các tuyến đường giao thông liên xã, liên thôn được trồng cây xanh bóng mát và hoa trang trí. Xã Phù Đổng phát động phong trào "Tuyến đường nở hoa", tận dụng lợi thế nguồn giống hoa giấy tại địa phương để biến các trục đường chính thành những dải cảnh quan rực rỡ sắc màu.

UBND xã đẩy mạnh tiến độ xây dựng hệ thống thu gom và xử lý nước thải sinh hoạt tập trung tại các khu dân cư ven sông Đuống, phấn đấu tỷ lệ nước thải sinh hoạt được xử lý đạt chuẩn trước khi xả thải ra môi trường vượt mức 50%.

Bên cạnh đó, loạt dự án nâng cấp trường học chuẩn quốc gia, trạm y tế, thiết chế văn hóa thể thao tại các thôn sau sáp nhập đã và đang đồng loạt được khởi công, đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa ngày càng cao của người dân.

Bứt phá từ làng nghề OCOP và Du lịch sinh thái

Kinh tế xã Phù Đổng hiện nay là minh chứng rõ nét cho sự chuyển đổi thành công từ sản xuất nông nghiệp truyền thống sang kinh tế nông nghiệp đô thị đa giá trị.

Làng nghề hoa giấy Phù Đổng tiếp tục khẳng định vị thế "thủ phủ" hoa cảnh lớn bậc nhất miền Bắc. Không dừng lại ở các dòng hoa cây cảnh công trình, các nghệ nhân tại Phù Đổng đã phát triển mạnh dòng hoa giấy bonsai nghệ thuật, hoa ghép nhiều màu có giá trị kinh tế cao.

Học sinh mẫu giáo thăm trại nuôi đà điểu tại khu sinh thái trên địa xã Phù Đổng. Ảnh UBND xã Phù Đổng

Nhằm ứng phó với những biến động của thị trường và thời tiết bất lợi, xã đã phối hợp với các Sở, ngành Hà Nội tổ chức tập huấn chuyển đổi số, hỗ trợ hộ trồng hoa đưa sản phẩm lên các sàn thương mại điện tử, ứng dụng kênh bán hàng qua livestream trực tiếp từ vườn, giúp mở rộng đầu ra cho thương hiệu hoa giấy OCOP Phù Đổng.

Tận dụng tổng đàn bò sữa chất lượng cao, các chủ thể OCOP trên địa bàn xã đã đẩy mạnh đầu tư công nghệ chế biến sâu. Các sản phẩm sữa tươi thanh trùng, sữa chua ăn, sữa chua uống Phù Đổng đạt chứng nhận OCOP 3–4 sao không chỉ có mặt tại các chuỗi cửa hàng thực phẩm sạch Thủ đô mà còn được đưa vào chương trình sữa học đường, tạo nguồn thu nhập ổn định cho hàng trăm hộ chăn nuôi.

Phù Đổng đã kết nối thành công Di tích quốc gia đặc biệt Đền Phù Đổng với mô hình du lịch trải nghiệm Phù Đổng Green Park (sản phẩm dịch vụ du lịch đạt chuẩn OCOP 4 sao). Khách du lịch đến đây không chỉ được dâng hương, tìm hiểu lịch sử hào hùng của Thánh Gióng mà còn được hòa mình vào không gian sinh thái xanh, tham gia các hoạt động nông nghiệp trải nghiệm và thưởng thức ẩm thực địa phương.

Theo đồ án quy hoạch tổng thể phát triển Thủ đô đến năm 2030, tầm nhìn 2050, xã Phù Đổng được định hướng trở thành vùng đô thị sinh thái mở rộng, gắn kết với dải công viên cây xanh và không gian văn hóa ven sông Đuống.

Cùng với việc chuẩn bị các điều kiện hạ tầng cho lộ trình thành lập quận/phường trong tương lai, việc duy trì và nâng cao chất lượng các tiêu chí NTM kiểu mẫu chính là nền tảng vững chắc nhất. Trong thời gian tới, địa phương tiếp tục thu hút đầu tư vào các cụm công nghiệp sạch, phát triển logistics nông sản và xây dựng mô hình "Làng thông minh" ứng dụng công nghệ thông tin trong quản trị cộng đồng.