Xăng E10 trước giờ G: Gỡ khó hạ tầng, nguồn cung và cơ chế giá

Bộ Công Thương đang trình Chính phủ ban hành nghị quyết nhằm tháo gỡ các nút thắt về hạ tầng phối trộn, cơ chế giá và nguồn cung ethanol, tạo điều kiện triển khai đồng loạt xăng sinh học E10 trên phạm vi cả nước từ ngày 1/6/2026.

Theo dự thảo nghị quyết, từ ngày 1/6/2026, mặt hàng xăng E10RON95-III sẽ được xác định để công bố giá cơ sở, phục vụ công tác điều hành giá xăng dầu.

Bộ Công Thương cho biết việc thúc đẩy sử dụng xăng E10 nhằm thực hiện mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính, thúc đẩy chuyển đổi xanh và giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Tuy nhiên, quá trình triển khai hiện vẫn đối mặt nhiều khó khăn về hạ tầng kỹ thuật, nguồn cung ethanol và cơ chế chính sách.

Một trong những đề xuất đáng chú ý là cho phép thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu được thuê dịch vụ thử nghiệm chất lượng từ các đơn vị đủ điều kiện, thay vì bắt buộc phải đầu tư phòng thử nghiệm riêng như quy định hiện hành.

Theo phản ánh từ doanh nghiệp, chi phí đầu tư một phòng thử nghiệm có thể lên tới 20-30 tỉ đồng, gây áp lực lớn về vốn và ảnh hưởng tiến độ đầu tư các trạm phối trộn xăng E10.

Bộ Công Thương nhận định nếu tháo gỡ được điều kiện này, công suất phối trộn xăng E10 có thể tăng thêm khoảng 300.000 m³ mỗi tháng, nâng tổng công suất toàn hệ thống lên khoảng 1 triệu m³/tháng, đủ khả năng đáp ứng nhu cầu thị trường.

Hiện cả nước có 12/26 thương nhân đầu mối đã đầu tư trạm phối trộn E5 và E10. Trong đó, Petrolimex, PVOil và Saigon Petro là ba doanh nghiệp đã được cấp phép phối trộn E10 với tổng công suất khoảng 700.000 m³/tháng.

Về nguồn cung ethanol E100, Bộ Công Thương cho biết nhu cầu phối trộn xăng sinh học trên toàn quốc vào khoảng 92.000-100.000 m³ ethanol mỗi tháng, trong khi sản lượng trong nước mới đạt khoảng 25.000 m³/tháng.

Điều này đồng nghĩa Việt Nam sẽ phải nhập khẩu khoảng 75.000 m³ ethanol mỗi tháng trong ít nhất một năm đầu triển khai E10 trên diện rộng.

Tính đến cuối tháng 3/2026, PVOil đã ký hợp đồng mua 19.000 m³ ethanol, Petrolimex ký khoảng 40.000 m³. Tuy nhiên, nguồn cung vẫn còn thiếu khoảng 10.000-15.000 m³ cho giai đoạn đầu triển khai đồng loạt.

Để hỗ trợ thị trường xăng sinh học, dự thảo cũng giao Bộ Tài chính nghiên cứu điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế bảo vệ môi trường đối với xăng E5, E10 nhằm tạo chênh lệch giá hấp dẫn hơn so với xăng khoáng truyền thống.

Ngoài ra, Bộ Công Thương sẽ phối hợp với Bộ Tài chính xây dựng cơ chế xác định giá cơ sở đối với xăng E10, bao gồm giá ethanol nhiên liệu, chi phí vận chuyển, phối trộn và lợi nhuận định mức.

Theo Bộ Công Thương, bên cạnh hạ tầng và nguồn cung, việc triển khai E10 hiện vẫn gặp rào cản từ tâm lý người tiêu dùng do còn thiếu thông tin về hiệu quả kỹ thuật và độ an toàn của nhiên liệu sinh học.

Dự kiến, giai đoạn đến hết tháng 5/2026 sẽ khuyến khích các doanh nghiệp đã sẵn sàng mở rộng phân phối E10. Từ ngày 1/6/2026, xăng E5 và E10 sẽ được triển khai đồng loạt trên phạm vi toàn quốc.

Thủy Thanh (tổng hợp)

Nguồn Lào Cai: https://baolaocai.vn/xang-e10-truoc-gio-g-go-kho-ha-tang-nguon-cung-va-co-che-gia-post900144.html