Xây dựng chỉ số hạnh phúc - thước đo phát triển ở vùng cao Si Ma Cai

Trên hành trình phát triển, tỉnh Lào Cai đang từng bước hiện thực hóa quan điểm xuyên suốt: lấy con người làm trung tâm, lấy hạnh phúc của Nhân dân làm mục tiêu và cũng là thước đo của sự phát triển bền vững. Không còn dừng lại ở những chỉ số kinh tế đơn thuần, những chuyển động từ cơ sở cho thấy một cách tiếp cận mới - nơi người dân vừa là chủ thể, vừa là người thụ hưởng thành quả phát triển.

Ở xã vùng cao Si Ma Cai, những đổi thay không chỉ thể hiện qua những con số, mà còn được cảm nhận rõ trong từng nếp nhà, từng ánh mắt, nụ cười của người dân.

Bức tranh vùng biên Si Ma Cai.

Bình yên trong mỗi nếp nhà

Về thôn Hang Rồng, xã Si Ma Cai, không khó để cảm nhận nhịp sống bình yên đang hiện hữu. Sau một ngày lao động, tiếng nói cười rộn ràng vang lên từ những mái nhà.

Đường thôn sạch sẽ hơn, những mái nhà khang trang hơn - đó là những đổi thay có thể nhìn thấy. Sự bình yên ấy, với nhiều người, chính là biểu hiện rõ nhất của một cuộc sống đang dần ổn định.

Thôn Hang Rồng có 154 hộ dân, trong đó, chỉ 1 số ít hộ sản xuất nông nghiệp, còn lại là công chức, hộ kinh doanh buôn bán nhỏ. Các phong trào trong thôn mỗi khi phát động đều nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình từ phía người dân.

Diện mạo khang trang ở thôn Hang Rồng, xã Si Ma Cai.

Theo ông Đỗ Trí Đức, trưởng thôn Hang Rồng, toàn thôn chỉ còn 2 hộ nghèo. 100% hộ gia đình trong thôn đạt danh hiệu gia đình văn hóa; thôn không có tệ nạn ma túy, cờ bạc.

Những con số trên không chỉ phản ánh kết quả phát triển, mà còn cho thấy sự đồng thuận và nỗ lực từ chính người dân.

Đặc biệt, cảm nhận rõ nét khi đến với Hang Rồng, chính là sự hài lòng của người dân với chính quyền mới. Chia sẻ với chúng tôi, ông Nguyễn Trân Trọng, người dân trong thôn cho biết: Khi triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, bà con cũng có những băn khoăn nhất định. Nhưng chỉ sau một thời gian ngắn, mọi việc đã đi vào nền nếp. Người dân khi đến làm thủ tục hành chính được hướng dẫn tận tình, chu đáo, không còn tâm lý e ngại như trước.

“Từ những việc nhỏ như thái độ tiếp dân, cách hướng dẫn hồ sơ, đến sự chủ động của cán bộ cơ sở - tất cả đang góp phần tạo dựng niềm tin nơi người dân”, ông Trọng cho biết.

Người dân hài lòng với tinh thần phục vụ của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Hạnh phúc - đích đến của mọi chính sách

Không riêng Hang Rồng, những chuyển biến tích cực đang lan tỏa tới toàn bộ 35 thôn, bản của xã Si Ma Cai.

Từ một địa bàn còn nhiều khó khăn, đến nay, xã Si Ma Cai đã đạt 15/19 tiêu chí xây dựng nông thôn mới; trên 91% hộ đạt danh hiệu gia đình văn hóa; hơn 97% trẻ em dưới một tuổi được tiêm chủng đầy đủ.

Đáng chú ý, trong năm 2025, tỷ lệ hộ nghèo của xã giảm tới 11,62% - kết quả không dễ đạt được đối với xã vùng cao còn nhiều thách thức. Phía sau những con số ấy, điều đáng ghi nhận hơn chính là sự thay đổi trong chất lượng sống và cảm nhận của người dân.

Nhịp sống bình yên ở thôn Hòa Bình, xã Si Ma Cai.

Anh Giàng Seo Dơ, công chức Phòng Văn hóa - Xã hội xã Si Ma Cai cho biết, qua quá trình bám cơ sở, điều dễ nhận thấy nhất là sự hài lòng của bà con. Dù vẫn còn những khó khăn nhất định, nhưng nhìn chung đời sống đã có nhiều cải thiện.

Xã Si Ma Cai được sáp nhập từ các xã, thị trấn thuộc huyện Si Ma Cai (cũ), gồm thị trấn Si Ma Cai và các xã Cán Cấu, Sán Chải, Quan Hồ Thẩn, Nàn Sán; tỷ lệ đồng bào dân tộc thiểu số chiếm trên 95% tổng dân số.

Năm 2025, mặc dù gặp không ít khó khăn, song tình hình kinh tế - xã hội trên địa bàn vẫn duy trì ổn định và phát triển, các chỉ tiêu chủ yếu tăng so với cùng kỳ.

Trong tổng số 80 chỉ tiêu kế hoạch tỉnh giao, có 78 chỉ tiêu đạt và vượt kế hoạch, đạt 97,5%. “Đây là nỗ lực lớn của cấp ủy, chính quyền địa phương trong công tác chỉ đạo, điều hành, tạo sự đồng thuận, thống nhất cao trong các tầng lớp Nhân dân” - ông Hoàng Văn Dương, Bí thư Đảng ủy xã Si Ma Cai nhấn mạnh.

Tỷ lệ hộ nghèo trong năm 2025 giảm 11,62%, hiện toàn xã Si Ma Cai còn 18,51% hộ nghèo.

Riêng về xây dựng chỉ số hạnh phúc, ông Hoàng Văn Dương cho biết: Với xã Si Ma Cai nói riêng và các xã trên địa bàn tỉnh Lào Cai (cũ), đây là một chỉ số mới. Tuy nhiên, trong tất cả các mục tiêu phát triển, đích đến cuối cùng vẫn là mang tới hạnh phúc cho Nhân dân, không chỉ về đời sống vật chất mà cả tinh thần.

Xã Si Ma Cai đặt mục tiêu trong năm 2026 nâng chỉ số hạnh phúc của người dân lên mức 70%. “Đây không chỉ là chỉ tiêu mang tính định lượng, mà còn là định hướng phát triển mang tính nhân văn sâu sắc” - ông Hoàng Văn Dương nhấn mạnh.

Để đạt được mục tiêu này, địa phương sẽ triển khai đồng bộ nhiều giải pháp: từ hỗ trợ sinh kế, nâng cao thu nhập, đến cải thiện chất lượng dịch vụ công và xây dựng môi trường sống an toàn, văn minh.

Đáng chú ý, việc xây dựng các mô hình “thôn hạnh phúc”, “làng hạnh phúc” đang được triển khai như một cách tiếp cận mới - lấy sự tham gia của người dân làm trung tâm. Khi mỗi người dân cảm thấy hài lòng với cuộc sống của mình, thì những chỉ số phát triển mới thực sự có ý nghĩa.

Xã Si Ma Cai đặt mục tiêu trong năm 2026 nâng chỉ số hạnh phúc của người dân lên mức 70%.

Từ những đổi thay dù nhỏ ở cơ sở, có thể thấy rõ một hướng đi đang dần hình thành: phát triển không chỉ để tăng trưởng, mà còn để nâng cao chất lượng sống, nuôi dưỡng niềm tin và hạnh phúc của người dân. Đó cũng chính là nền tảng vững chắc để Lào Cai hướng tới mục tiêu nâng chỉ số hạnh phúc toàn tỉnh lên 69% trong năm 2026 - con số không chỉ mang ý nghĩa thống kê, mà còn là thước đo của hành trình phát triển vì con người.

Thu Hường - Nguyễn Đình Hiếu