Xây dựng những miền quê thịnh vượng

Trong giai đoạn mới, xây dựng nông thôn mới được triển khai theo hướng thực chất hơn, lấy nâng cao thu nhập, cải thiện chất lượng cuộc sống và phát huy lợi thế từng vùng làm trọng tâm.

Diện mạo nông thôn mới xã Tân Cương ngày càng khang trang, hiện đại

Từ những miền quê khởi sắc

Những ngày đầu tháng 8, về Tân Cương, dễ cảm nhận không khí sản xuất rộn ràng trên những nương chè. Giữa màu xanh trải dài theo triền đồi, người dân tất bật chăm sóc, thu hái, hướng tới Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026.

Đằng sau sắc xanh ấy là cả một quá trình xây dựng nông thôn mới được triển khai qua nhiều năm. Sau sáp nhập 3 xã Tân Cương, Thịnh Đức và Bình Sơn, không gian phát triển của địa phương được mở rộng, tạo điều kiện kết nối các vùng sản xuất, hoàn thiện hạ tầng và phát huy tốt hơn lợi thế cây chè.

Cây chè tiếp tục được xác định là cây trồng mũi nhọn, gắn với hợp tác xã, sản phẩm OCOP, ứng dụng công nghệ và phát triển du lịch sinh thái, trải nghiệm văn hóa trà. Đến nay, thu nhập bình quân đầu người của xã đã đạt trên 60 triệu đồng/năm, tỷ lệ hộ nghèo đa chiều còn dưới 1%. Từ một sản phẩm nông nghiệp, chè đang mở ra nhiều giá trị mới khi được kết nối với du lịch, dịch vụ và thương mại. 

Còn ở Cẩm Giàng, những đổi thay lại bắt đầu từ những công trình gần với cuộc sống. Tuyến đường nội đồng vào xóm Pá Ội, thôn Thủy Bình, sau nhiều năm xuống cấp đã được đầu tư hơn 430 triệu đồng để bê tông hóa. Người dân tự nguyện hiến đất, góp ngày công để công trình sớm hoàn thành.

Con đường mới giúp việc đi lại, vận chuyển nông sản thuận lợi hơn, đồng thời cho thấy vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng nông thôn mới. Cùng với hạ tầng, Cẩm Giàng chú trọng phát triển sản phẩm OCOP gắn với lợi thế bản địa.

Những sản phẩm trà, trà thảo dược hay đàn tính truyền thống đang được hoàn thiện về chất lượng, mẫu mã, câu chuyện sản phẩm và từng bước mở rộng thị trường.

Khơi thông nguồn lực, tạo sức bật mới

Đằng sau những chuyển biến ở cơ sở là sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành trong việc cụ thể hóa chủ trương, tháo gỡ những điểm nghẽn về nguồn lực và cách thức tổ chức thực hiện. 

Từ hoàn thiện hạ tầng thiết yếu, phát triển vùng sản xuất, củng cố hợp tác xã đến hỗ trợ sinh kế, các chương trình được triển khai theo hướng phát huy lợi thế từng địa bàn, hạn chế đầu tư dàn trải. Với những vùng còn khó khăn, việc ưu tiên nguồn lực cho giao thông, hạ tầng phục vụ sản xuất và các mô hình tạo sinh kế được xem là yếu tố quan trọng để rút ngắn khoảng cách phát triển.

Người dân tham gia làm đường, xây dựng nông thôn mới tại tuyến đường nội đồng vào khu Pá Ội, thôn Thủy Bình, xã Cẩm Giàng.

Ông Nguyễn Thành Nam, Chi cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn tỉnh Thái Nguyên, cho rằng phát triển kinh tế hợp tác, hợp tác xã và OCOP cần gắn với tổ chức sản xuất theo chuỗi giá trị, phát huy lợi thế từng địa phương, qua đó nâng cao giá trị sản phẩm và tạo thêm việc làm, thu nhập cho người dân.

Cùng với tổ chức sản xuất, tỉnh từng bước hoàn thiện cơ chế, chính sách cho giai đoạn mới. Trong đó, Nghị quyết số 22/2026/NQ-HĐND quy định nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ ngân sách thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia; Nghị quyết số 59/2026/NQ-HĐND quy định việc lồng ghép nguồn vốn giữa các chương trình; Quyết định số 104/2026/QĐ-UBND quy định cụ thể các tiêu chí xã nông thôn mới, đồng thời ban hành Bộ tiêu chí xã nông thôn mới hiện đại và thôn nông thôn mới giai đoạn 2026-2030.

Đến hết tháng 7-2026, tổng nguồn vốn các chương trình mục tiêu quốc gia được chuyển nguồn, kéo dài sang năm 2026 là hơn 695,5 tỷ đồng. Đây là nguồn lực quan trọng để tiếp tục hoàn thiện hạ tầng, hỗ trợ sinh kế và tạo động lực phát triển cho những địa bàn còn khó khăn. Theo kế hoạch, hết năm 2026, Thái Nguyên phấn đấu có 15 xã đạt chuẩn nông thôn mới.

Với các xã phía Bắc còn nhiều khó khăn, yêu cầu đặt ra càng lớn. Điều kiện kinh tế - xã hội còn hạn chế, nhu cầu đầu tư hạ tầng cao, trong khi nguồn lực cần được ưu tiên và sử dụng hiệu quả. Bởi vậy, xây dựng nông thôn mới ở những địa bàn này không chỉ được đo bằng số tiêu chí hoàn thành, mà phải được nhìn từ những thay đổi cụ thể trong đời sống.

Một tuyến đường hoàn thiện phải giúp người dân đi lại, vận chuyển hàng hóa thuận lợi hơn; một mô hình sản xuất phải tạo thêm thu nhập; một sản phẩm địa phương phải tìm được thị trường. Khi những thay đổi ấy hiện diện trong cuộc sống hằng ngày, nông thôn mới mới thực sự có sức sống.