Xây dựng thị trường chứng khoán hiện đại, minh bạch

Quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán đạt 410 tỷ USD

Theo Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Vũ Thị Chân Phương, tính đến giữa tháng 5-2026, quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam đạt khoảng 410 tỷ USD; giá trị giao dịch bình quân trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP Hồ Chí Minh đạt khoảng 1,2 tỷ USD/phiên. Thị trường ghi nhận nhiều đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) gắn với niêm yết, đồng thời ngày càng thu hút sự quan tâm của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tìm hiểu và chuẩn bị niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Khách hàng giao dịch tại Công ty cổ phần Chứng khoán MB (MBS).

Bên cạnh đó, hệ thống công nghệ thông tin mới của thị trường chứng khoán đã được đưa vào vận hành từ tháng 5-2025, góp phần nâng cao năng lực vận hành và đáp ứng yêu cầu phát triển của thị trường. Chất lượng quản trị công ty, minh bạch thông tin, phát triển các tổ chức trung gian và đa dạng hóa sản phẩm đầu tư cũng tiếp tục được chú trọng. Nhiều đề án quan trọng như Đề án nâng hạng thị trường chứng khoán, Đề án phát triển ngành quỹ và Đề án phổ biến kiến thức, đào tạo nhà đầu tư đang được triển khai đồng bộ và hiệu quả.

Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nhấn mạnh, cùng với sự phát triển của thị trường, Việt Nam đã triển khai nhiều giải pháp cải cách quan trọng nhằm nâng cao khả năng tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài. Trong đó, nổi bật là việc áp dụng cơ chế giao dịch không yêu cầu ký quỹ trước khi đặt lệnh đối với nhà đầu tư tổ chức nước ngoài, cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính trong mở tài khoản đầu tư gián tiếp và tài khoản giao dịch chứng khoán, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho dòng vốn quốc tế tham gia thị trường.

Nâng cao độ mở của thị trường theo thông lệ quốc tế

Các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán cho rằng, Việt Nam đang sở hữu nhiều lợi thế để thu hút dòng vốn dài hạn nhờ nền tảng tăng trưởng kinh tế tích cực, vị trí ngày càng quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu và quyết tâm thúc đẩy các cải cách mang tính cấu trúc nhằm xây dựng một thị trường vốn hiện đại, minh bạch và hội nhập quốc tế.

Ông Chris Chiew, cố vấn cao cấp Công ty cổ phần Sàn giao dịch Tài sản mã hóa Thịnh Vượng Việt Nam (CAEX) nhìn nhận, thị trường vốn Việt Nam có dư địa tăng trưởng lớn. Vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam hiện ở mức khoảng 72% GDP, trong khi Chính phủ đặt mục tiêu 120% vào năm 2030. Do đó, cần có các sản phẩm đầu tư mới và sự tham gia rộng rãi hơn của nhà đầu tư.

Khách hàng giao dịch tại Công ty cổ phần Chứng khoán MB (MBS).

Các chuyên gia đánh giá cao quyết tâm cải cách của Chính phủ và cơ quan quản lý trong việc phát triển thị trường vốn trở thành kênh dẫn vốn trung hạn và dài hạn chủ yếu cho nền kinh tế. Đồng thời ghi nhận những nỗ lực cải cách nhằm nâng cao tính minh bạch, hiệu quả vận hành và khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài.

Để đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế, Viện Nghiên cứu Kinh tế - Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) kiến nghị, cần xây dựng và triển khai Đề án cải cách thị trường tài chính nhằm góp phần huy động, phân bổ và sử dụng nguồn tài lực hiệu quả; quyết tâm nâng hạng thị trường chứng khoán theo kế hoạch và nâng hệ số tín nhiệm quốc gia hướng tới mức “Đầu tư” trước năm 2030. Sớm vận hành trung tâm tài chính quốc tế (IFC) tại TP Hồ Chí Minh và Đà Nẵng, thị trường carbon, thị trường giao dịch tài sản mã hóa và thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh…

Chia sẻ về định hướng thời gian tới, Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Vũ Thị Chân Phương cho biết, cơ quan quản lý sẽ tiếp tục hoàn thiện khung khổ pháp lý, nâng cao độ mở của thị trường theo thông lệ quốc tế, phát triển các sản phẩm và dịch vụ tài chính hiện đại, đồng thời đẩy mạnh phát triển nhà đầu tư tổ chức và nâng cao chất lượng nhà đầu tư cá nhân. Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng sẽ tiếp tục duy trì cơ chế đối thoại thường xuyên với cộng đồng nhà đầu tư quốc tế thông qua các nhóm tư vấn, qua đó kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc phát sinh.

Đặc biệt, trong ngắn hạn, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tập trung triển khai các nhiệm vụ trọng tâm như xây dựng và đưa cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP) vào vận hành dự kiến trong quý I-2027; đề xuất sửa đổi Luật Chứng khoán và các văn bản hướng dẫn nhằm tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, nghiên cứu các giải pháp liên quan đến giới hạn sở hữu nước ngoài và tăng cường năng lực giám sát thị trường. Từ đó, góp phần nâng cao tính minh bạch, hiệu quả hoạt động và đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.