Xây 'thế trận lòng dân' trong phòng thủ quân khu

Phóng viên (PV): Thưa đồng chí Tư lệnh, trước những biến động nhanh chóng của tình hình thế giới, khu vực và trong bối cảnh cả nước thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, Quân khu 4 xác định những yêu cầu mới nào trong xây dựng khu vực phòng thủ và phòng thủ quân khu hiện nay?

Trung tướng Hà Thọ Bình: Đảng ủy, Bộ tư lệnh Quân khu 4 đã quán triệt sâu sắc quan điểm của Đảng về bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới, nhất là tư duy chiến lược “bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa”, giữ nước từ khi nước chưa nguy; đồng thời xác định rõ xây dựng khu vực phòng thủ hiện nay phải đặt trong bối cảnh mới của việc thực hiện chính quyền địa phương hai cấp và tổ chức lại cơ quan quân sự địa phương theo hướng tinh, gọn, mạnh.

Trung tướng Hà Thọ Bình.

Đây không chỉ là điều chỉnh về tổ chức bộ máy mà còn là yêu cầu đổi mới tư duy lãnh đạo, quản trị quốc phòng địa phương và vận hành cơ chế khu vực phòng thủ phù hợp với điều kiện mới. Yêu cầu trước hết là tinh gọn bộ máy nhưng tuyệt đối không làm suy giảm năng lực lãnh đạo, chỉ huy, quản lý và xử trí tình huống quốc phòng, an ninh trên địa bàn.

Địa bàn Quân khu 4 rộng, có nhiều khu vực trọng điểm về quốc phòng, an ninh; nếu chuẩn bị không kỹ về tổ chức, con người, cơ chế phối hợp và hệ thống chỉ huy sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng nắm, quản lý và bảo vệ địa bàn. Quán triệt tinh thần đó, Quân khu đã chủ động triển khai điều chỉnh tổ chức LLVT theo hướng tinh, gọn, mạnh; hoàn thành sáp nhập Bộ CHQS tỉnh Quảng Bình với Bộ CHQS tỉnh Quảng Trị; giải thể 85 Ban CHQS cấp huyện, tiếp nhận 5 ban chỉ huy Bộ đội Biên phòng; kiện toàn các ban CHQS xã đúng kế hoạch, bảo đảm chất lượng. Điều quan trọng là trong quá trình sắp xếp, Quân khu luôn giữ vững trạng thái sẵn sàng chiến đấu, không để khoảng trống trong lãnh đạo, chỉ huy và quản lý quốc phòng địa phương.

Yêu cầu thứ hai là nâng cao chất lượng quản trị quốc phòng địa phương trong điều kiện phân cấp, phân quyền mạnh hơn cho cấp tỉnh và cấp xã. Theo mô hình mới, cấp xã không chỉ là đơn vị hành chính cơ sở mà còn là nền tảng trực tiếp của “thế trận lòng dân”, nơi quản lý dân cư, xây dựng dân quân tự vệ, dự bị động viên và triển khai nhiệm vụ phòng thủ dân sự. Vì vậy, xây dựng khu vực phòng thủ hiện nay phải hướng mạnh về cơ sở, giữ ổn định từ địa bàn dân cư, không để phát sinh điểm nóng hoặc bị động, bất ngờ trước mọi tình huống. Yêu cầu thứ ba là phải chuẩn bị đồng thời cho các tình huống quốc phòng, an ninh và phòng thủ dân sự. Với đặc điểm thường xuyên chịu tác động của thiên tai, bão lũ, khu vực phòng thủ Quân khu 4 không chỉ phục vụ nhiệm vụ quân sự mà còn phải đủ năng lực bảo vệ nhân dân, duy trì ổn định xã hội trong mọi tình huống.

Lãnh đạo Quân khu 4 thăm, động viên nhân dân, giáo viên, học sinh trên địa bàn TP Huế bị bão lũ, năm 2025.

PV: Thực tiễn cho thấy “thế trận lòng dân” chỉ thực sự vững chắc khi gắn chặt với đời sống của nhân dân và hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở. Vậy thời gian qua, Đảng ủy, Bộ tư lệnh Quân khu 4 đã có những chủ trương, giải pháp trọng tâm nào để củng cố niềm tin của nhân dân, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc và xây dựng nền tảng vững chắc cho khu vực phòng thủ trên địa bàn?

Trung tướng Hà Thọ Bình: Trước hết, Đảng ủy, Bộ tư lệnh Quân khu 4 tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quán triệt và triển khai nghiêm túc Nghị quyết 49 của Quân ủy Trung ương, Nghị quyết 488 của Đảng ủy Quân khu về tăng cường, đổi mới công tác dân vận trong tình hình mới; Kết luận 47 của Thường vụ Đảng ủy Quân khu về tiếp tục thực hiện hiệu quả Quy chế công tác dân vận và Phong trào thi đua “Dân vận khéo”, xây dựng “Đơn vị dân vận tốt”.

LLVT Quân khu đã triển khai xây dựng và tổ chức thực hiện Đề án 2036 “Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác dân vận của LLVT Quân khu 4 ở vùng đặc thù trên địa bàn Quân khu giai đoạn 2023-2030 và những năm tiếp theo”; Cụ thể, giai đoạn 2023-2025, các cơ quan, đơn vị đã xây dựng được 161 mô hình “Dân vận khéo”, với tổng kinh phí hơn 27 tỷ đồng. Quan điểm xuyên suốt của chúng tôi là xây dựng “thế trận lòng dân” phải bằng hành động cụ thể, hiệu quả thực chất và hướng mạnh về cơ sở.

Lãnh đạo Quân khu 4 tặng quà các lực lượng tham gia giúp dân khắc phục hậu quả mưa lũ tại TP Huế, năm 2025.

Các cơ quan, đơn vị LLVT Quân khu 4 đã phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị-xã hội địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tích cực tham gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, củng cố hệ thống chính trị ở cơ sở, nhất là tuyến biên giới, vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tôn giáo và các địa bàn trọng điểm.

Chỉ tính riêng năm 2025, LLVT Quân khu đã huy động gần 119.000 ngày công tham gia xây dựng nông thôn mới; làm mới, sửa chữa hơn 365km đường giao thông, gần 932km kênh mương; sửa chữa, xây mới 797 căn nhà; hỗ trợ hơn 27 tỷ đồng giống và vốn sản xuất; giúp hơn 1.038 hộ dân xóa đói, giảm nghèo. Thực hiện Phong trào “Chung tay xóa nhà tạm, nhà dột nát” năm 2025, LLVT Quân khu đã phối hợp các lực lượng triển khai xây mới và sửa chữa 37.400 nhà, trong đó LLVT Quân khu trực tiếp hỗ trợ xây dựng được 554 căn nhà, với tổng số tiền hơn 37 tỷ đồng và 125.468 ngày công, được Thủ tướng Chính phủ tặng bằng khen.

Trung tướng Hà Thọ Bình, Tư lệnh Quân khu 4 thăm hỏi, trao hỗ trợ người dân tại phường Thuận An, TP Huế. Ảnh: HOÀNG TRUNG

LLVT Quân khu luôn là lực lượng nòng cốt, đi đầu trong phòng, chống và khắc phục hậu quả thiên tai, góp phần giảm thiểu thiệt hại, bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân. Cùng với đó, Quân khu đặc biệt quan tâm công tác dân tộc, tôn giáo và tuyên truyền đặc biệt; bồi dưỡng kiến thức quốc phòng, an ninh cho hàng trăm nghìn lượt chức sắc, chức việc, già làng, trưởng bản; xây dựng hơn 70 mô hình “Dân vận khéo” hoạt động hiệu quả với nguồn lực hơn 5 tỷ đồng; chủ động nắm chắc tình hình, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, giữ vững ổn định chính trị, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn. Những việc làm đó đã góp phần củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước, Quân đội; tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng “thế trận lòng dân” ngày càng vững chắc.

PV: Trong bối cảnh hiện nay, LLVT Quân khu 4 đang phải đối mặt với những thách thức lớn nào trong việc xây dựng “thế trận lòng dân” và Quân khu đã có những giải pháp, định hướng chiến lược gì để giải quyết những thách thức đó?

Trung tướng Hà Thọ Bình: Thách thức lớn nhất trước hết là tính chất đa dạng, đan xen và nhạy cảm của địa bàn. Biên giới, miền núi, đồng bằng, ven biển; vùng đồng bào dân tộc, tôn giáo và khu vực kinh tế trọng điểm cùng tồn tại, đòi hỏi công tác quản lý, phối hợp và xử trí tình huống phải rất chủ động, chặt chẽ. Bên cạnh đó là những tác động ngày càng lớn của thiên tai và biến đổi khí hậu. Miền Trung thường xuyên đối mặt với bão, lũ, sạt lở, cháy rừng và thời tiết cực đoan.

Vì vậy, xây dựng "thế trận lòng dân" trong khu vực phòng thủ và phòng thủ quân khu hiện nay phải gắn chặt với xây dựng năng lực phòng thủ dân sự và khả năng huy động lực lượng tại chỗ. Những năm qua, LLVT Quân khu luôn hoàn thành tốt nhiệm vụ “chiến đấu trong thời bình”, kịp thời cơ động lực lượng, phương tiện phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, cứu hộ, cứu nạn, thực sự là chỗ dựa tin cậy của cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương. Hình ảnh cán bộ, chiến sĩ giúp dân chống bão lũ, dựng lại nhà cửa, khám, chữa bệnh, hỗ trợ sản xuất đã trở thành việc làm thường xuyên và là nét đẹp của Bộ đội Cụ Hồ trên địa bàn Quân khu.

Lãnh đạo Quân khu 4 cùng lãnh đạo địa phương thăm, kiểm tra khắc phục hậu quả bão lũ tại TP Huế, năm 2025.

Chúng tôi xác định “thế trận lòng dân” là nền tảng cốt lõi của nền quốc phòng toàn dân và là nhân tố quyết định sức mạnh bền vững của khu vực phòng thủ. Cùng đó, Quân khu tập trung xây dựng nền quốc phòng toàn dân và thế trận quốc phòng toàn dân ngày càng vững chắc; xây dựng lực lượng dân quân tự vệ rộng khắp, hoàn thành các chốt chiến đấu dân quân thường trực góp phần nâng cao năng lực bảo vệ chủ quyền và giữ vững an ninh trên các địa bàn trọng điểm. Đồng thời, công tác Đảng, công tác chính trị được triển khai toàn diện, đi vào chiều sâu; chủ động đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, không để xảy ra “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”.

Đặc biệt để góp phần xây dựng thế trận phòng thủ từ sớm, từ xa, Quân khu luôn coi trọng công tác đối ngoại quốc phòng với nước bạn Lào, nhằm tạo lập “thế trận lòng dân” hai bên biên giới vững chắc, hỗ trợ, giúp đỡ lẫn nhau kịp thời, hiệu quả trong mọi tình huống.

Phóng viên: Trân trọng cảm ơn đồng chí!