Xôi cốm, thức quà của mùa Thu

Xôi cốm không cầu kỳ về nguyên liệu. Thành phần chính thường gồm cốm xanh, hạt sen, đậu xanh, dừa nạo và một chút đường. Cốm được trộn cùng những hạt nếp đã đồ chín, sau đó kết hợp với hạt sen hoặc đậu xanh để tạo nên món xôi có vị dẻo, thơm và ngọt nhẹ.

Điểm hấp dẫn của xôi cốm nằm ở sự hài hòa giữa các nguyên liệu. Hạt cốm giữ được màu xanh và mùi thơm đặc trưng, khi ăn có độ dẻo mềm nhưng không quá nát. Hạt sen bùi, đậu xanh thơm, dừa nạo tạo thêm độ béo và chút ngọt. Một số nơi còn thêm nước cốt dừa hoặc điều chỉnh lượng đường tùy khẩu vị.

Những nguyên liệu để làm món xôi cốm.

Để có một mẻ xôi ngon, khâu lựa chọn và sơ chế cốm khá quan trọng. Cốm cần giữ được độ tươi, thơm và không quá khô. Khi đồ, người làm phải chú ý lượng nước và thời gian để hạt nếp vừa chín tới, không bị nhão. Các nguyên liệu đi kèm cũng được chế biến riêng rồi mới trộn nhẹ với cốm để giữ được hình dáng và hương vị.

Không giống những món xôi thường xuất hiện trong bữa sáng hay mâm cỗ, xôi cốm thường được nhắc đến như một thức quà theo mùa. Món ăn không quá nặng vị, màu sắc bắt mắt và có thể dùng vào nhiều thời điểm trong ngày. Một gói xôi nhỏ được gói trong lá chuối, khi mở ra có thể cảm nhận mùi thơm đặc trưng của cốm hòa cùng vị bùi của hạt sen, đậu xanh.

Với những người đã quen thuộc với hương vị này từ nhiều năm, xôi cốm còn gắn với những ký ức giản dị của mùa Thu. Bà Hoàng Thị Xuân, phường Thục Phán chia sẻ: Ngày trước, cứ đến mùa cốm là nhà tôi lại mua về làm xôi. Không cần cho nhiều đường hay nguyên liệu cầu kỳ, chỉ cần cốm thơm, hạt sen bùi là đã có một món quà ngon. Giờ nhiều cách làm mới, nhưng tôi vẫn thích vị xôi cốm truyền thống.

Còn với người trẻ, xôi cốm vừa là món ăn quen thuộc, vừa mang đến trải nghiệm về một thức quà truyền thống. Bạn Đoàn Thu Phương, phường Thục Phán cho biết: Ban đầu mình mua xôi cốm chủ yếu vì thấy đẹp, hợp không khí mùa Thu nên định chụp ảnh "sống ảo". Nhưng ăn thử rồi mới thấy xôi thơm, dẻo, hạt sen bùi, vị ngọt vừa phải nên khá cuốn. Sau đó cứ đến mùa cốm là mình lại muốn mua ăn.

Xôi cốm ngọt bùi, dẻo thơm, quyện cùng vị béo của dừa và cái bùi thanh của hạt sen, gói trọn hương vị dịu dàng của mùa Thu.

Xôi cốm cũng gắn với văn hóa ẩm thực mùa Thu, đặc biệt ở miền Bắc. Cốm vốn được làm từ những bông lúa non, trải qua nhiều công đoạn rang, giã, sàng để tạo thành những hạt cốm xanh mỏng. Bởi vậy, mỗi khi cốm vào mùa, các món ăn từ cốm cũng trở thành một phần quen thuộc của đời sống ẩm thực.

Sự thay đổi trong cách thưởng thức cũng giúp món ăn truyền thống tiếp cận gần hơn với người trẻ. Những phần xôi được đóng hộp nhỏ, trình bày đẹp mắt, thuận tiện mang theo khiến xôi cốm không chỉ xuất hiện trong những bữa ăn gia đình mà còn trở thành món quà được nhiều người lựa chọn để thưởng thức hoặc biếu tặng khi vào mùa.

Với nhiều người, thưởng thức xôi cốm không đơn thuần là ăn một món xôi. Đó còn là cách cảm nhận một mùa trong năm qua màu xanh của cốm, mùi thơm của lúa non và vị bùi, ngọt nhẹ của những nguyên liệu dân dã. Giữa những món ăn ngày càng đa dạng, một gói xôi cốm giản dị vẫn đủ sức gợi về những ngày Thu dịu dàng và nét ẩm thực truyền thống của miền Bắc.