3 điều cần tránh trong tuần mới giao dịch chứng khoán: Vay margin, bắt đáy vội và mua đuổi giá cao

3 tuần giảm điểm liên tiếp vẫn chưa thấy đáy

Tuần giao dịch vừa qua từ ngày 16-20.3 đánh dấu tuần thứ ba liên tiếp chỉ số VN-Index giảm điểm. Nhưng đáng nói là, dù đã giảm liên tiếp 3 tuần, nhưng thị trường vẫn chưa thấy đáy. Cho dù mức điểm kết phiên cuối tuần vừa qua ngày 20.3 VN-Index lùi xuống 1.647,81 điểm, thấp hơn gần 5 điểm so với phiên ngày 9.3 (1.652,79 điểm), nhưng cũng chưa đủ tín hiệu đáng tin cậy để khẳng định rằng VN-Index đã tạo đáy.

Đối với nhà đầu tư, việc dò đáy trong những phiên vừa qua là khá khó khăn, thậm chí thỉnh thoảng còn bị xen vào những phiên có tín hiệu giả về hồi phục, nhưng trên thực tế đó lại là những cái bẫy giảm giá được giăng ra rình rập những nhà đầu tư non kinh nghiệm.

VN-Index giảm 3 tuần liên tục nhưng thị trường vẫn chưa thấy đáy.

Thị trường chưa thấy đáy song xu hướng giảm ngắn hạn của VN-Index đã quá rõ ràng. Chỉ số đã bước vào những phiên giảm sâu, cụ thể là phiên đầu tuần ngày 9.3 giảm hơn 115 điểm và phiên cuối tuần ngày 20.3 giảm hơn 51 điểm. Nếu trong phiên ngày 9.3 khi chỉ số giảm sâu đột ngột, nhiều nhà đầu tư không cảm thấy quá lo lắng và quay ra bắt đáy, thì phiên giảm hơn 51 điểm ngày 20.3 lực bắt đáy đã gặp phải ý chí thoát hàng, nhưng thanh khoản cũng không quá “bùng nổ”. Thị trường chưa thực sự đi vào hoảng loạn.

Nhận định thực tế hơn là thị trường vẫn đang trong những phiên rũ bỏ, nhưng sẽ không còn quá lâu nữa để đi đến mức độ hoảng loạn. Bởi hiện nay, VN-Index đang ở mức điểm trong vùng phòng thủ đầy nhạy cảm. Chỉ cần một phiên giảm từ 2% trở lên nữa thôi, chỉ số sẽ áp sát và uy hiếp ngưỡng hỗ trợ 1.600 điểm. Ngưỡng hỗ trợ này cũng là ranh giới của một ngưỡng tâm lý từ cố sức chịu đựng đi đến hết kiên nhẫn với làn sóng bán tháo có thể được kích hoạt, dẫn tới sự hoảng loạn trên thị trường – yếu tố tiền đề để thị trường tạo đáy và hồi phục trở lại.

3 điều cần tránh trong bối cảnh thị trường hiện nay

Theo một số phân tích, phiên giảm hơn 51 điểm ngày 20.3 của chỉ số VN-Index đã có “triệu chứng” của một thị trường sắp bước vào hoảng loạn. Đó là khi số mã giảm giá đã hoàn toàn áp đảo số mã tăng; gần 50% cổ phiếu đã giảm giá trên 1% và hơn 100 mã cổ phiếu giảm giá trên 2%, khối ngoại và tự doanh đều bán ròng mạnh…

Nếu VN-Index thêm một phiên giảm sâu từ 2% trở lên vào đầu tuần giao dịch tới, một làn sóng call-margin (lệnh gọi ký quỹ) mới có thể được kích hoạt dẫn đến việc nhà đầu tư phải bán tháo cổ phiếu để trả nợ vay cho các công ty chứng khoán. Với kịch bản này, thị trường được kỳ vọng sẽ có một phản ứng hồi phục từ vùng hỗ trợ mạnh 1.600 điểm, hay được gọi là phiên hồi kỹ thuật, phần nào giúp giảm bớt tâm lý quá bi quan và hoảng loạn của nhà đầu tư.

Một điều nhà đầu tư không được phép quên, là những phiên hồi phục/phiên tăng là để bán ra chứ không phải để mua vào. Việc mua vào có thể canh trong những phiên có diễn biến rung lắc mạnh và cổ phiếu giảm giá sâu, nhưng chỉ nên mua vào thăm dò với tỷ trọng thấp.

Ba điều nhà đầu tư không được phép quên: Thứ nhất là tránh tâm lý FOMO (sợ vuột mất cơ hội) trong những phiên hồi phục hoặc trong những phiên “bẫy tăng giá”. Thứ hai là không nên sử dụng đòn bẩy tài chính (margin) trong lúc này, thay vào đó chỉ nên sử dụng vốn tự có để đầu tư nhằm hạn chế rủi ro nếu vốn bị chôn lâu, hoặc khi cổ phiếu giảm giá sâu tránh được call-margin. Thứ ba, việc xác định bắt đáy cần hết sức thận trọng vì trong bối cảnh thị trường hiện nay, trường hợp có thể xảy ra là đáy sau thấp hơn đáy trước nhà đầu tư dễ gặp rủi ro.

Ngoài ra, tại thời điểm hiện nay, việc chỉ nghe hay dựa vào các tư vấn từ các công ty chứng khoán là chưa đủ. Nhà đầu tư cần phải quan sát chặt diễn biến trên thị trường để rút ra các quy luật, hành vi, từ đó có thêm dữ kiện giúp cho việc ra quyết định đầu tư một cách chính xác và hiệu quả.

Tiền mặt vẫn là “vua” trong bối cảnh hiện nay. Nhưng với những nhà đầu tư có quỹ tiền mặt lớn, có thể mua thăm dò với tỷ trọng thấp những cổ phiếu tốt đã được chiết khấu giá sâu. Đây không phải là kịch bản áp dụng chung cho tất cả vì còn tùy thuộc vào khẩu vị đầu tư của mỗi người. Nhưng chí ít, nếu chỉ số VN-Index lùi về áp sát ngưỡng 1.600 điểm trong những phiên giao dịch tới, điều này đáng để nhà đầu tư xuống một ít tiền mua vào những cổ phiếu có triển vọng tăng giá mạnh khi thị trường hồi phục.

Thế Lâm