5 món ăn Tết dễ gây rối loạn tiêu hóa nhiều người vẫn ăn mỗi ngày

Tết Nguyên đán là dịp sum vầy, cũng là thời điểm nhiều gia đình "thả ga" thưởng thức các món ăn truyền thống. Tuy nhiên, thống kê y tế cho thấy đây cũng là giai đoạn gia tăng mạnh các ca rối loạn tiêu hóa, đau bụng, đầy hơi, thậm chí ngộ độc thực phẩm. Theo các chuyên gia, nguyên nhân không chỉ nằm ở thói quen ăn uống quá mức mà còn do một số món ăn đặc trưng ngày Tết tiềm ẩn nguy cơ cao đối với hệ tiêu hóa.

Vì sao rối loạn tiêu hóa dễ bùng phát trong dịp Tết?

Ngày Tết thường kéo theo sự thay đổi lớn trong thói quen sinh hoạt. Nhiều người ăn uống thất thường, thức khuya, uống rượu bia và tiêu thụ nhiều món ăn giàu đạm, đường, chất béo – những yếu tố dễ gây rối loạn tiêu hóa.

Bên cạnh đó, nhu cầu tiêu thụ thực phẩm tăng mạnh, thực phẩm thường được chế biến sẵn hoặc bảo quản lâu ngày, khiến nguy cơ nhiễm khuẩn và ngộ độc thực phẩm tăng cao.

Ngoài ra, các bữa ăn lớn, giàu chất béo và đồ uống có cồn trong dịp lễ dễ làm tăng trào ngược axit, đầy hơi, khó tiêu và đau dạ dày.

Mâm cỗ ngày Tết với nhiều món giàu đạm, mỡ có thể khiến hệ tiêu hóa quá tải. Hình minh họa

Những món ăn truyền thống dễ gây rối loạn tiêu hóa

1. Bánh chưng, bánh tét – "thủ phạm" gây đầy bụng, khó tiêu

Bánh chưng, bánh tét là món ăn không thể thiếu trong ngày Tết, nhưng lại chứa lượng lớn tinh bột từ gạo nếp và chất béo từ thịt mỡ. Các chuyên gia dinh dưỡng cho biết gạo nếp có tính dẻo, khó tiêu hơn gạo tẻ, nếu ăn nhiều dễ gây đầy hơi, chướng bụng.

Ngoài ra, nhiều gia đình có thói quen chiên lại bánh chưng khiến lượng chất béo tăng cao, làm hệ tiêu hóa phải hoạt động quá tải, đặc biệt ở người cao tuổi hoặc người có bệnh dạ dày.

2. Giò chả, thịt kho, nem rán – món nhiều mỡ dễ gây rối loạn tiêu hóa

Các món thịt chế biến sẵn như giò chả, thịt kho, nem rán thường chứa lượng chất béo bão hòa cao. Theo các nghiên cứu dinh dưỡng, thực phẩm nhiều dầu mỡ có thể gây khó tiêu, buồn nôn và làm tăng nguy cơ đầy bụng, đặc biệt khi ăn vào buổi tối.

Ngoài ra, nếu quy trình chế biến hoặc bảo quản không đảm bảo, những thực phẩm này có thể trở thành môi trường thuận lợi cho vi khuẩn phát triển.

3. Dưa hành, dưa món – lợi khuẩn có thể thành "con dao hai lưỡi"

Dưa hành, dưa món giúp chống ngấy và bổ sung lợi khuẩn, tuy nhiên nếu muối không đúng cách hoặc ăn quá nhiều, thực phẩm lên men có thể gây kích ứng dạ dày, làm tăng tình trạng tiêu chảy hoặc đau bụng.

Một số chuyên gia cũng cảnh báo các món muối chua chứa lượng muối cao, có thể gây kích thích niêm mạc dạ dày và làm nặng thêm bệnh tiêu hóa.

4. Mứt Tết, bánh kẹo ngọt – nguyên nhân gây đầy hơi, rối loạn đường ruột

Mứt, bánh kẹo và nước ngọt thường được tiêu thụ nhiều trong dịp Tết. Những thực phẩm giàu đường có thể làm tăng lên men trong ruột, gây đầy hơi, chướng bụng. Đồng thời, lượng đường cao cũng khiến hệ tiêu hóa hoạt động kém hiệu quả, đặc biệt ở người lớn tuổi hoặc người mắc bệnh chuyển hóa.

5. Rượu bia – tác nhân khiến hệ tiêu hóa quá tải

Rượu bia thường xuất hiện trong các buổi tiệc Tết và là nguyên nhân phổ biến gây viêm dạ dày, buồn nôn và tiêu chảy. Các chuyên gia cảnh báo việc lạm dụng đồ uống có cồn có thể làm tổn thương niêm mạc dạ dày và làm trầm trọng các bệnh tiêu hóa sẵn có.

Bánh chưng, giò chả, mứt Tết là các món ăn dễ gây đầy bụng nếu ăn quá nhiều. Hình minh họa

Những thói quen ngày Tết khiến nguy cơ bệnh tiêu hóa tăng cao

Không chỉ món ăn, thói quen sinh hoạt trong dịp Tết cũng góp phần làm gia tăng nguy cơ bệnh tiêu hóa. Các bác sĩ cho biết nhiều gia đình có thói quen tích trữ và hâm lại thức ăn nhiều lần, điều này làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn thực phẩm.

Ngoài ra, việc ăn quá no, ăn khuya hoặc nằm ngay sau khi ăn cũng khiến hệ tiêu hóa hoạt động kém hiệu quả, làm tăng nguy cơ trào ngược axit và khó tiêu.

Ai dễ bị rối loạn tiêu hóa nhất trong dịp Tết?

Các nhóm đối tượng dễ gặp rối loạn tiêu hóa bao gồm:

Người cao tuổi.
Người mắc bệnh dạ dày, đại tràng.
Người có bệnh mạn tính như tiểu đường, rối loạn mỡ máu.
Trẻ nhỏ có hệ tiêu hóa chưa hoàn thiện.
Theo chuyên gia y tế, những đối tượng này cần đặc biệt chú ý chế độ ăn uống trong dịp lễ.

Cách ăn Tết hạn chế rối loạn tiêu hóa

Để bảo vệ hệ tiêu hóa trong dịp Tết, người dân nên:

Ăn uống điều độ, tránh ăn quá no.
Tăng cường rau xanh, trái cây tươi.
Hạn chế đồ chiên rán, nhiều mỡ và thực phẩm ngọt.
Giảm rượu bia và nước ngọt có gas.
Bảo quản thực phẩm đúng cách, tránh dùng đồ để lâu.
Duy trì vận động nhẹ sau bữa ăn.

Ẩm thực truyền thống là nét đẹp văn hóa ngày Tết, nhưng việc ăn uống thiếu kiểm soát có thể khiến hệ tiêu hóa "quá tải". Việc lựa chọn thực phẩm phù hợp, ăn uống khoa học và duy trì thói quen sinh hoạt lành mạnh sẽ giúp mọi người tận hưởng trọn vẹn không khí sum vầy mà vẫn đảm bảo sức khỏe.

Dùng thuốc điều trị đau bụng do rối loạn tiêu hóa như thế nào?

Bs. Hoàng Ngọc Hùng