5 năm Chuyển đổi số ngành Ngân hàng: Từ 'kết nối' đến kỷ nguyên dữ liệu và AI

Những nấc thang của chuyển đổi số ngân hàng

Ngày 11/8/2026, tại Hà Nội, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) tổ chức Họp báo công bố sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026. Sự kiện năm nay có ý nghĩa đặc biệt khi đây là năm thứ 5 liên tiếp NHNN tổ chức chuỗi sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng, đồng thời là mốc nhìn lại 5 năm triển khai Kế hoạch chuyển đổi số ngành Ngân hàng theo Quyết định số 810/QĐ-NHNN và tiếp tục thực hiện Chiến lược chuyển đổi số đến năm 2030 theo Quyết định số 3579 của NHNN.

Nhìn lại hành trình 5 năm, có thể thấy chủ đề của sự kiện qua từng năm cũng phản ánh khá rõ những bước chuyển của ngành Ngân hàng: Từ tạo dựng nền tảng, tăng cường kết nối, khai thác dữ liệu dân cư đến mở rộng hệ sinh thái và bước vào giai đoạn khai thác sức mạnh của dữ liệu, AI. Dấu mốc đầu tiên được xác lập vào năm 2022. Tại buổi họp báo ngày 28/7/2022, NHNN công bố tổ chức sự kiện “Ngày chuyển đổi số ngành Ngân hàng” năm 2022. Đây cũng là thời điểm ngành Ngân hàng xác định ngày 11/5 hằng năm là Ngày chuyển đổi số ngành Ngân hàng - ngày Thống đốc NHNN, Trưởng ban Chỉ đạo Chuyển đổi số ngành Ngân hàng ký ban hành Quyết định số 810/QĐ-NHNN về Kế hoạch chuyển đổi số ngành Ngân hàng đến năm 2025, định hướng đến năm 2030.

Sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng các năm vinh dự đón lãnh đạo Đảng, Nhà nước tới tham dự

Quyết định 810 được xem là cột mốc xác lập rõ định hướng và kế hoạch triển khai chuyển đổi số của ngành Ngân hàng trong xu thế số hóa mạnh mẽ. Việc lựa chọn một ngày chuyển đổi số riêng của ngành vì thế nhằm lan tỏa tinh thần, chuyển đổi nhận thức của các tổ chức, cá nhân trong và ngoài ngành về vai trò, ý nghĩa và lợi ích của chuyển đổi số trong hoạt động ngân hàng.

Với chủ đề “Tăng cường kết nối, thúc đẩy chuyển đổi số ngân hàng”, sự kiện năm 2022 đặt trọng tâm vào kết nối và ứng dụng công nghệ, tạo tiền đề cho hành trình chuyển đổi số những năm tiếp theo.

Một năm sau, trọng tâm đã chuyển mạnh sang dữ liệu. Sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2023 được tổ chức với thông điệp “Ứng dụng dữ liệu dân cư trong hoạt động ngân hàng - động lực thúc đẩy chuyển đổi số”. Đây là giai đoạn ngành Ngân hàng tập trung triển khai các nhiệm vụ, giải pháp ứng dụng dữ liệu dân cư để làm sạch, chuẩn hóa cũng như thu thập, mở rộng cơ sở dữ liệu khách hàng. Việc khai thác dữ liệu dân cư không chỉ phục vụ quá trình định danh, xác thực khách hàng mà còn tạo nền tảng để đẩy nhanh số hóa dịch vụ ngân hàng, góp phần vào tiến trình chuyển đổi số quốc gia.

Từ nền tảng dữ liệu, đến năm 2024, phạm vi chuyển đổi số tiếp tục được mở rộng. Sự kiện năm này mang chủ đề “Mở rộng kết nối và phát triển hệ sinh thái số”, thể hiện quyết tâm tiếp tục triển khai hiệu quả các nhiệm vụ tại Kế hoạch chuyển đổi số ngành Ngân hàng đến năm 2025, định hướng đến năm 2030. Điểm mới của năm 2024 là Hội thảo chuyên đề “Chuyển đổi số ngành Ngân hàng: Mở rộng kết nối và phát triển hệ sinh thái số” lần đầu tiên được tổ chức, với sự tham gia của các chuyên gia tài chính, công nghệ trong nước và quốc tế đến từ Google, IBM, Fidelity, SAP…

Cùng với đó là 16 gian trưng bày giới thiệu các sản phẩm, dịch vụ công nghệ mới của ngân hàng, công ty trung gian thanh toán và doanh nghiệp công nghệ. Qua đó, chuyển đổi số không còn chỉ được nhìn nhận từ những hệ thống công nghệ phía sau hoạt động ngân hàng mà được thể hiện trực quan thông qua những sản phẩm, dịch vụ và trải nghiệm số dành cho khách hàng.

Nếu năm 2024 nhấn mạnh “mở rộng kết nối”, đến năm 2025, yêu cầu được nâng lên một nấc mới với chủ đề “Hệ sinh thái số thông minh trong kỷ nguyên mới”. Sự kiện ngày 29/5/2025 tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm của công nghệ trong quá trình phát triển kinh tế số, xã hội số tại Việt Nam, đồng thời thể hiện quyết tâm của ngành Ngân hàng trong thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Sự kiện 2026 trở lại: Dữ liệu dẫn lối, AI đồng hành

Phát biểu tại Họp báo công bố sự kiện năm 2026, ông Nguyễn Xuân Hải, Quyền Tổng biên tập Thời báo Ngân hàng cho biết, chuyển đổi số, phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Nghị quyết số 57/NQ-TW của Bộ Chính trị đã xác định đây là một trong những đột phá chiến lược, tạo nền tảng để đưa đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

Theo ông Nguyễn Xuân Hải, với vai trò huyết mạch của nền kinh tế, ngành Ngân hàng luôn đi tiên phong trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia. Những thành tựu đạt được không chỉ thay đổi hoạt động nội bộ của ngành mà còn mang lại những lợi ích thiết thực cho người dân, doanh nghiệp và nền kinh tế.

Một trong những minh chứng rõ nét nhất là sự phát triển mạnh mẽ của thanh toán không dùng tiền mặt. Đến nay, hầu hết dịch vụ ngân hàng đã được thực hiện trên kênh số, nhiều ngân hàng có tới 95% giao dịch thực hiện trên kênh số. Riêng 6 tháng đầu năm 2026, tổng khối lượng giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt đạt hơn 15 tỷ giao dịch, với tổng giá trị trên 190 triệu tỷ đồng, tăng 34,28% về số lượng và 12,24% về giá trị so với cùng kỳ năm 2025. Giá trị giao dịch bình quân lên tới 1,05 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng 40 tỷ USD/ngày.

Sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng 2026 đã quay trở lại

Phía sau những con số này là sự thay đổi trong chính cấu trúc của dịch vụ ngân hàng số. Thay vì những dịch vụ riêng lẻ, các ngân hàng đang từng bước kiến tạo một hệ sinh thái số thông minh, kết nối đa ngành. Hệ thống ngân hàng ngày càng tích hợp sâu rộng với viễn thông, thương mại điện tử, dịch vụ hành chính công... Thông qua một ứng dụng ngân hàng trên điện thoại thông minh, người dân, doanh nghiệp có thể thực hiện nhiều nhu cầu từ thanh toán hóa đơn, nộp thuế đến vay vốn tín dụng.

“Sự kết nối liền mạch này không chỉ là tối ưu hóa trải nghiệm người dùng mà còn cắt giảm đáng kể chi phí và thời gian giao dịch của toàn xã hội”, ông Nguyễn Xuân Hải khẳng định. Trên nền tảng những kết quả đã đạt được, sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026 trở lại với chủ đề “Ngân hàng thông minh trong kỷ nguyên dữ liệu và AI”, cùng thông điệp xuyên suốt “Dữ liệu dẫn lối, AI đồng hành, Ngân hàng kiến tạo hệ sinh thái số”.

Theo ông Lê Anh Dũng, Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán, NHNN, việc lựa chọn chủ đề không chỉ nhằm định vị ngành Ngân hàng Việt Nam trong một giai đoạn phát triển được định hình và dẫn dắt bởi dữ liệu, AI, mà còn cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 57/NQ-TW của Bộ Chính trị và các định hướng chuyển đổi số quốc gia của Chính phủ. Trong đó, phát triển trí tuệ nhân tạo và kinh tế dữ liệu là những ưu tiên lớn. Thông điệp “Ngân hàng kiến tạo hệ sinh thái số” cũng chuyển tải khát vọng của ngành trong phục vụ người dân và doanh nghiệp, hướng tới xây dựng hệ sinh thái tài chính mở, bao trùm, lấy công nghệ làm đòn bẩy, người dân và doanh nghiệp làm trọng tâm để thấu cảm, đồng hành và phục vụ.

Đáng chú ý, hệ sinh thái ấy không dừng lại ở kết nối trong nước mà còn hướng đến liên thông xuyên biên giới để tạo ra những giá trị mới. Nếu nhìn lại toàn bộ hành trình 5 năm, sự thay đổi trong chủ đề của chuỗi sự kiện cũng chính là một lát cắt cho thấy chuyển đổi số ngành Ngân hàng đã tiến thêm nhiều bước. Từ mục tiêu ban đầu là “tăng cường kết nối”, ngành Ngân hàng tiến tới khai thác dữ liệu dân cư, mở rộng hệ sinh thái số, xây dựng hệ sinh thái thông minh và nay là khai thác dữ liệu, AI để tạo nên một thế hệ dịch vụ ngân hàng mới.

Công nghệ ngày càng hiện đại, nhưng mục tiêu cuối cùng của hành trình này vẫn không thay đổi. “Thông qua sự kiện này, thông điệp lớn nhất mà ngành Ngân hàng muốn khẳng định, đó là chuyển đổi số không chỉ là câu chuyện công nghệ, mà trước hết là phục vụ vì con người. Dữ liệu và AI cuối cùng chỉ là phương tiện, mục tiêu cuối cùng vẫn là mang lại những tiện ích, trải nghiệm vượt trội cho khách hàng và mang lại những giá trị thiết thực cho xã hội”, ông Lê Anh Dũng khẳng định.

Sau 5 năm, sự trở lại của sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2026 vì vậy không đơn thuần là sự tiếp nối của một sự kiện thường niên. Đây còn là dịp nhìn lại một chặng đường chuyển đổi từ kết nối đến dữ liệu, từ số hóa dịch vụ đến kiến tạo hệ sinh thái, đồng thời mở ra giai đoạn phát triển mới, nơi dữ liệu và AI trở thành những động lực quan trọng để hướng tới một hệ sinh thái ngân hàng số ngày càng thông minh, kết nối và lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm.