8 "bài toán" lớn và khát vọng tăng trưởng hai con số
Từ tài nguyên, cửa khẩu, nông nghiệp, du lịch đến dữ liệu và nguồn nhân lực, tỉnh lựa chọn 8 "bài toán" lớn nhằm xác định đúng "điểm nghẽn", tìm lời giải khả thi, tạo ra sản phẩm ứng dụng và đo đếm bằng hiệu quả thực tế, qua đó, góp phần hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số giai đoạn 2026 - 2030.
Trong giai đoạn phát triển mới, muốn biến tài nguyên thành giá trị, cửa khẩu thành động lực giao thương, nông nghiệp thành chuỗi giá trị và du lịch thành ngành kinh tế có sức cạnh tranh, tỉnh cần một phương thức phát triển dựa nhiều hơn vào tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Từ yêu cầu đó, 8 "bài toán" lớn đã bao quát từ mô hình phát triển tổng thể đến các lĩnh vực kinh tế chủ lực và những nền tảng cho phát triển lâu dài.
Mỗi "bài toán" được giao cơ quan chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, địa phương và đơn vị liên quan để từng bước chuyển hóa từ ý tưởng thành nhiệm vụ, giải pháp và sản phẩm cụ thể.
Ở tầm tổng thể, tỉnh xây dựng mô hình phát triển dựa trên khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, hướng tới trở thành cực tăng trưởng, trung tâm kết nối giao thương kinh tế quốc tế, phát triển xanh, hài hòa, bản sắc và hạnh phúc.
Trên nền tảng đó, những lợi thế nổi bật của tỉnh được đặt trước những yêu cầu phát triển mới. Công nghiệp hướng tới khai thác, tinh chế nguyên liệu phục vụ công nghệ chiến lược, nâng cao giá trị gia tăng.
Nông nghiệp không chỉ tăng sản lượng mà hướng đến công nghệ cao, công nghệ sinh học, tự động hóa, trí tuệ nhân tạo và chế biến sâu dược liệu, quế, chè cùng các cây trồng chủ lực.
Du lịch được định hướng phát triển theo mô hình văn hóa, nghỉ dưỡng thông minh kết hợp chăm sóc sức khỏe, gắn với hệ sinh thái và bản sắc riêng.
Đặc biệt, vấn đề phát triển hành lang kinh tế xuyên Á dọc lưu vực sông Hồng, gắn với hệ sinh thái cửa khẩu thông minh, logistics và kinh tế số, được đặt ra như hướng mở rộng không gian tăng trưởng.
Với vị trí "cửa ngõ" giao thương quốc tế, Lào Cai có lợi thế kết nối thị trường, song lợi thế ấy chỉ thực sự trở thành sức mạnh khi được hỗ trợ bởi hạ tầng số, dữ liệu và phương thức điều hành hiện đại, giúp giảm chi phí logistics, rút ngắn thời gian lưu thông hàng hóa và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Để các "bài toán" không dừng ở nghiên cứu, tỉnh chú trọng tham vấn chuyên gia, nhà khoa học và thành viên Hội đồng Tư vấn khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh. Từ thực tiễn địa phương, nhiều hướng nghiên cứu được gợi mở, từ nông nghiệp, du lịch thông minh, logistics cửa khẩu đến công nghiệp, môi trường, đô thị, y tế, giáo dục và công nghệ thông tin - truyền thông.
Nếu các "bài toán" trên hướng tới những động lực tăng trưởng thì xây dựng hệ sinh thái nền tảng số, dữ liệu và đổi mới sáng tạo; phát triển nguồn nhân lực khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; xây dựng, chuẩn hóa dữ liệu số toàn diện lại tạo nền móng cho quá trình phát triển lâu dài.
Đồng chí Trần Ngọc Luận - Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh cho biết: “Điểm cốt lõi của việc xác định 8 "bài toán" là đưa khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo đến gần hơn với những vấn đề thực tiễn của địa phương. Sở đang phối hợp kết nối các cơ quan chủ trì với chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp và các đơn vị công nghệ để lựa chọn giải pháp phù hợp, bảo đảm sản phẩm sau khi hoàn thành có khả năng vận hành và ứng dụng thực tế”.
Khi "bài toán" được xác định đúng, công nghệ trở thành công cụ; hiệu quả phát triển mới là đích đến. Vì vậy, tỉnh yêu cầu mỗi nhiệm vụ phải được cụ thể hóa bằng kế hoạch khả thi theo tinh thần “6 rõ”: rõ việc, rõ người, rõ thời gian, rõ phương pháp, rõ nguồn lực và rõ sản phẩm đầu ra. Cơ quan chủ trì phải xác định cụ thể mục tiêu, nhiệm vụ, quy mô, hạ tầng, phần mềm, dữ liệu, nhân lực, nguồn lực tài chính và tiến độ, đồng thời lượng hóa kết quả theo từng giai đoạn, huy động sự tham gia của chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp và đơn vị tư vấn.
Theo đồng chí Giàng Quốc Hưng - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, trước yêu cầu phát triển nhanh và bền vững, tỉnh cần có cách tiếp cận mới, tư duy mới và những giải pháp dựa trên nền tảng khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo để khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế. Những ý kiến của chuyên gia, nhà khoa học là cơ sở quan trọng để tỉnh lựa chọn hướng đi phù hợp, đưa các "bài toán" lớn từ ý tưởng thành chương trình, nhiệm vụ và sản phẩm cụ thể.
Từ 8 "bài toán" lớn, điều Lào Cai hướng tới là giải quyết được những vấn đề đang đặt ra trong thực tiễn. Khi công nghệ giúp người dân sản xuất hiệu quả hơn, doanh nghiệp giảm chi phí, hàng hóa lưu thông thuận lợi hơn và công tác quản lý được thực hiện nhanh, chính xác hơn, giá trị của khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo sẽ được thể hiện rõ nhất.
Những kết quả ấy sẽ tạo thêm dư địa cho tăng trưởng, nâng sức cạnh tranh và góp phần đưa khát vọng tăng trưởng hai con số của Lào Cai từng bước trở thành hiện thực.
