Âm thanh và thực vật tương tác tại Tháng 11 Kỹ thuật số

Vào ngày 23, 24, 25.10, tại Galerie Quynh (118 Nguyễn Văn Thủ, phường Tân Định, TP.HCM), đã diễn ra sự kiện trình diễn âm thanh – ánh sáng Orymi. Orymi là một sắp đặt tương tác với thực vật của hai nghệ sĩ Pháp Baptiste Pierre và Leslie Morrier, trong đó các tín hiệu điện sinh học của cây được chuyển hóa thành âm thanh. Các cảm biến gắn trên cây ghi nhận những biến đổi trong tín hiệu điện sinh học, từ đó tạo ra những chất liệu âm thanh khác nhau theo thời gian thực. Hệ thống có thể kết nối tối đa 17 cây, cùng tạo nên một “dàn nhạc” thực vật độc đáo.

Các nghệ sĩ trình diễn tại Galerie Quynh. 

Công chúng có thể trực tiếp tham gia vào quá trình trải nghiệm tác phẩm. Khi chạm vào cây, người xem tác động đến quá trình tạo âm thanh, qua đó khám phá cách thực vật tương tác với công nghệ. Orymi mở ra một cách tiếp cận khác với thế giới thực vật, nơi cây cối không chỉ là đối tượng quan sát mà còn trở thành một phần của quá trình sáng tạo âm nhạc.

Khách mời tương tác với cây và âm thanh. 

Baptiste Pierre là nghệ sĩ hoạt động dưới nghệ danh Ctrl Alt Supp, anh  là nhà soạn nhạc điện tử, hoạt động từ năm 1999. Được đào tạo về âm nhạc cổ điển, Leslie Morrier quan tâm đến âm nhạc tối giản, tính lặp lại, âm thanh thu từ môi trường và yếu tố tự sự trong sáng tác. Leslie Morrier hoạt động với tư cách nhà soạn nhạc cho hình ảnh và nghệ sĩ thiết kế âm thanh.

Hệ thống hình ảnh video tương tác do nghệ sĩ Nguyễn Hoàng Giang (Vietnam Media Lab) thiết kế giúp mở rộng trải nghiệm nghe - nhìn, cho phép hình ảnh và âm thanh phản hồi theo chuyển động của công chúng. Anh được biết đến với tên @giang.it, hiện đang sinh sống và làm việc tại Việt Nam. Các sáng tác nghệ thuật của anh thuộc lĩnh vực đa phương tiện, đặc biệt chú trọng đến việc khám phá những tác động xã hội và văn hóa của các công nghệ mới.

Bên cạnh hoạt động nghệ thuật của mình, Giang còn quản lý và điều hành Vietnam Media Lab - một sáng kiến hướng tới việc phát triển nghệ thuật và thiết kế kĩ thuật số tại Việt Nam.

Ba nghệ sĩ Pháp và Việt Nam tại sự kiện Orymi. 

Ngoài ra, xuyên suốt sự kiện, công chúng có thể khám phá một số tác phẩm của hai nghệ sĩ  Nadège David và Christine Nguyễn được trưng bày tại không gian tầng trệt của Galerie Quynh.

Tại tầng lửng, Góc sáng tạo mang đến các hoạt động sáng tạo dành cho khách tham quan, kết hợp khu vực nghỉ chân với chiếu tre và kệ trưng bày các ấn phẩm nghệ thuật. Được bố trí như một không gian mở, thoải mái, nơi đây mời công chúng dừng chân, tìm đọc các ấn phẩm và tiếp tục khám phá những chủ đề của sự kiện, đặc biệt là thế giới thực vật, trước hoặc sau khi trải nghiệm trình diễn ở tầng trên.

Khách tham quan trải nghiệm tại sự kiện. 

Cũng trong tối 24.10, tại Nhà hát Bến Thành, hai nghệ sĩ Baptiste Pierre và Leslie Morrier tiếp tục gặp gỡ công chúng với Encore & Encor, dự án âm nhạc techno trực tiếp được bộ đôi thành lập năm 2025. Khác với một DJ set, nơi nghệ sĩ lựa chọn và kết hợp những bản nhạc đã có, Encore & Encor xây dựng âm nhạc ngay trong quá trình biểu diễn. Hai nghệ sĩ sử dụng các thiết bị điện tử để tạo ra, xử lý và phát triển âm thanh trực tiếp trên sân khấu.

Phát biểu tại sự kiện khai mạc tại Galerie Quynh tối 23.10, ông Gilles Guillot, Tùy viên hợp tác và Hoạt động văn hóa, Giám đốc đặc trách Viện Pháp tại Việt Nam, cho biết: “Orymi là một tác phẩm sắp đặt âm thanh và thị giác đầy cuốn hút. Đây cũng là sự kiện mở màn lý tưởng cho Tháng 11 Kỹ thuật số, chuỗi hoạt động kéo dài một tháng do Viện Pháp tổ chức, diễn ra đến hết tháng 11.

Vậy Tháng 11 Kỹ thuật số thực chất là gì? Đây là lời mời rộng mở để công chúng khám phá những hình thức kể chuyện mới trong môi trường số, nơi công nghệ trở thành phương tiện trực tiếp mở rộng trí tưởng tượng của con người. Thông qua chuỗi hoạt động phong phú, bao gồm triển lãm, trình diễn nghệ thuật, hòa nhạc, hội thảo và các buổi thực hành tương tác, chúng tôi mong muốn cùng công chúng tìm hiểu sâu hơn về sự đa dạng và sức sống của các nền văn hóa số.

Chúng tôi vô cùng trân trọng những nỗ lực không ngừng của Galerie Quynh trong việc quảng bá nghệ thuật đương đại Việt Nam và quốc tế, cũng như sự tận tâm bền bỉ trong việc xây dựng những cầu nối văn hóa”.

Khách mời trải nghiệm tại Galerie Quynh ngày 23.10. 

Ra mắt năm 2017 theo sáng kiến của Viện Pháp và mạng lưới văn hóa Pháp ở nước ngoài, Tháng 11 Kỹ thuật số là sự kiện quốc tế dành cho văn hóa số. Được tổ chức vào tháng 11 hằng năm, sự kiện diễn ra tại các Viện Pháp, các cơ sở Liên minh Pháp ngữ, các trung tâm văn hóa song phương, cùng các bộ phận văn hóa của Đại sứ quán và Tổng lãnh sự quán Pháp trên toàn thế giới.

Lần đầu tiên được tổ chức tại Việt Nam trong năm 2026, sự kiện mời công chúng khám phá những hình thức kể chuyện số mới, nơi công nghệ mở rộng trí tưởng tượng của con người. Chương trình đa ngành này khám phá những ranh giới không ngừng chuyển dịch giữa thực và ảo, truyền thống và đổi mới, văn bản và hình ảnh, thế giới sống và thế giới số, đồng thời làm nổi bật sức sống của sáng tạo đương đại Pháp và Việt Nam.

Trâm Anh - Ảnh: Viện Pháp