An Giang: Miếu Bà Núi Sam sau sáp nhập, điểm sáng văn hóa tâm linh vùng Bảy Núi

Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Ảnh: Doãn Long

Dấu ấn lịch sử – văn hóa đặc sắc

Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam tọa lạc tại phường Vĩnh Tế, tỉnh An Giang, từ lâu đã trở thành một trong những trung tâm tín ngưỡng lớn nhất khu vực Nam Bộ. Trải qua hàng trăm năm hình thành và phát triển, nơi đây không chỉ là địa điểm sinh hoạt tâm linh quan trọng mà còn là dấu ấn lịch sử gắn liền với quá trình khai phá vùng đất Bảy Núi.

Theo nhiều tài liệu dân gian và truyền thuyết lưu truyền trong Nhân dân, tượng Bà Chúa Xứ được phát hiện trên đỉnh Núi Sam vào đầu thế kỷ XIX. Người dân trong vùng khi ấy nhiều lần tìm cách đưa tượng xuống núi nhưng không thành. Sau đó, theo lời báo mộng, chín cô gái đồng trinh đã khiêng tượng xuống chân núi một cách nhẹ nhàng. Từ đó, người dân tin rằng đây là vị thần linh thiêng, bảo hộ cho vùng đất này.

Ban đầu, miếu thờ chỉ là một ngôi miếu nhỏ dựng bằng tre, lá đơn sơ. Đến năm 1870, người dân cùng các bậc hương chức đã chung tay xây dựng lại ngôi miếu khang trang hơn để thờ phụng. Qua nhiều lần trùng tu, mở rộng, đến nay Miếu Bà Chúa Xứ Núi Sam đã trở thành công trình kiến trúc bề thế, mang đậm nét văn hóa truyền thống Nam Bộ, kết hợp với phong cách kiến trúc Á Đông đặc sắc.

Đặc biệt, Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam đã được ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại vào ngày 04/12/2024, khẳng định giá trị nổi bật của tín ngưỡng dân gian Việt Nam trên trường quốc tế.

Miếu Bà Chúa Xứ núi Sam. Ảnh: Doãn Long

Chuyển biến tích cực sau khi kiện toàn quản lý

Mỗi năm, khu vực Chùa Bà Núi Sam đón hàng triệu lượt du khách trong và ngoài nước đến tham quan, hành hương, đặc biệt trong dịp Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ diễn ra từ ngày 23 đến 27 tháng 4 âm lịch. Tuy nhiên, trước thời điểm sáp nhập và tăng cường quản lý, khu vực này từng tồn tại một số vấn đề về an ninh trật tự.

Do lượng khách hành hương đông, hoạt động buôn bán tự phát, chèo kéo khách, mê tín dị đoan và một số hành vi gây mất mỹ quan, trật tự công cộng đã xảy ra. Những hạn chế này phần nào ảnh hưởng đến hình ảnh văn hóa, tín ngưỡng thiêng liêng của Chùa Bà, cũng như trải nghiệm của du khách khi đến tham quan, lễ bái.

Trước tình hình đó, sau khi sáp nhập và kiện toàn công tác quản lý địa bàn, các cấp chính quyền phường Vĩnh Tế đã nhanh chóng triển khai nhiều biện pháp đồng bộ nhằm ổn định tình hình. Ủy ban nhân dân, Đảng ủy, lực lượng công an cùng Ban Quản lý Miếu Bà đã phối hợp chặt chẽ trong công tác quản lý, giám sát và đảm bảo an ninh trật tự tại khu vực.

Các lực lượng chức năng thường xuyên tổ chức tuần tra, kiểm soát, kiên quyết xử lý các hành vi gây mất trật tự công cộng; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân và tiểu thương nâng cao ý thức văn minh trong hoạt động kinh doanh, phục vụ khách hành hương.

Nhà khách Bưu điện Núi Sam. Ảnh: Doãn Long

Hoàn thiện dịch vụ, nâng tầm trải nghiệm du khách

Bên cạnh công tác quản lý, việc nâng cao chất lượng dịch vụ cũng được chú trọng. Trong đó, dịch vụ ăn uống tại Nhà khách Bưu điện Núi Sam là một điểm nhấn tích cực. Các món ăn được chế biến phù hợp khẩu vị, đa dạng, giá cả hợp lý, đáp ứng nhu cầu của nhiều đối tượng du khách, từ bình dân đến gia đình.

Với chất lượng dịch vụ ngày càng được cải thiện, Nhà khách Bưu điện Núi Sam không chỉ là nơi dừng chân lý tưởng mà còn góp phần hoàn thiện hệ sinh thái du lịch tâm linh tại phường Vĩnh Tế, tỉnh An Giang.

Khẳng định vai trò của văn hóa trong phát triển

Những kết quả đạt được đã khẳng định vai trò quan trọng của sự phối hợp giữa chính quyền, lực lượng công an và cộng đồng trong việc giữ gìn, phát huy các giá trị văn hóa tín ngưỡng truyền thống.

Việc xây dựng môi trường du lịch văn minh, an toàn không chỉ nâng cao trải nghiệm cho du khách mà còn góp phần bảo tồn giá trị thiêng liêng của di tích, hướng tới phát triển bền vững.

Chùa Bà Núi Sam hôm nay không chỉ là điểm đến tâm linh nổi tiếng mà còn đang trở thành điểm sáng văn hóa – du lịch của tỉnh An Giang, góp phần lan tỏa hình ảnh vùng đất Bảy Núi giàu bản sắc đến với bạn bè trong và ngoài nước.

Doãn Lòng Châu