Bảo mật trong kỷ nguyên AI - bài toán an ninh mạng toàn cầu

Đây là chủ đề chính của Hội thảo "Bảo mật trong kỷ nguyên AI - Chiến lược hình thành tương lai số" do Hiệp hội An ninh mạng quốc gia (NCA) tổ chức ngày 7/4 tại Hà Nội.

Toàn cảnh hội thảo.

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Phạm Tiến Dũng, Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Phó chủ tịch hiệp hội An ninh mạng quốc gia nhấn mạnh: Trí tuệ nhân tạo (AI) đang phát triển nhanh chóng và từng bước trở thành một hạ tầng số chiến lược của quốc gia, kéo theo yêu cầu ngày càng cao về bảo đảm an toàn, an ninh cho các hệ thống AI, cũng như việc ứng dụng AI trong hoạt động bảo vệ an ninh mạng.

AI không chỉ là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội mà còn đang làm thay đổi sâu sắc cục diện an ninh mạng toàn cầu. Các đối tượng tấn công đã bắt đầu khai thác AI để tự động hóa quy trình, mở rộng quy mô và gia tăng mức độ tinh vi của các chiến dịch tấn công, khiến ranh giới giữa tấn công và phòng thủ ngày càng phức tạp.

Trong khi đó, các phương pháp bảo mật truyền thống đang bộc lộ nhiều hạn chế trước các mối đe dọa thế hệ mới. Điều này đặt ra yêu cầu tiếp cận theo hướng song hành, trong đó AI cần được thiết kế và vận hành bảo đảm độ tin cậy, đồng thời được khai thác như một công cụ nâng cao năng lực phòng thủ không gian mạng.

Ông Phạm Tiến Dũng, Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Phó Chủ tịch Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia nhấn mạnh: Trí tuệ nhân tạo (AI) đang phát triển nhanh chóng và từng bước trở thành một hạ tầng số chiến lược của quốc gia

Việc xây dựng hệ sinh thái AI vì thế không chỉ dừng ở khía cạnh công nghệ, mà còn đòi hỏi đồng bộ từ quản trị dữ liệu, quản trị rủi ro đến thiết kế hệ thống ngay từ giai đoạn đầu và xuyên suốt quá trình vận hành.

"Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá trong kỷ nguyên số. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội đó, cần một nền tảng an ninh mạng vững chắc - nơi đổi mới sáng tạo đi cùng với an toàn, và phát triển luôn gắn liền với kiểm soát rủi ro", ông Dũng nhấn mạnh.

Đại tá, TS Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và Phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an nhận định: AI đang đặt ra nhiều thách thức chiến lược, từ bảo vệ chủ quyền dữ liệu, nguy cơ phụ thuộc công nghệ nước ngoài đến việc chính các hệ thống AI trở thành mục tiêu tấn công. "AI không chỉ là công cụ, mà đang định hình lại không gian an ninh mạng và an ninh quốc gia. Làm chủ và bảo đảm an toàn cho AI sẽ quyết định sự phát triển bền vững của mỗi quốc gia", ông nói.

Bà Ruma Balasubramanian, Chủ tịch Check Point khu vực châu Á - Thái Bình Dương và Nhật Bản

Bà Ruma Balasubramanian, Chủ tịch Check Point Software Technologies khu vực châu Á - Thái Bình Dương và Nhật Bản chung quan điểm: AI đang đồng thời thúc đẩy đổi mới kinh doanh và gia tăng rủi ro mạng. Do vậy, bảo mật AI cần được tiếp cận theo hướng toàn diện, bao gồm hiển thị, quản trị và phòng ngừa trên toàn bộ hệ sinh thái.

Đối với các doanh nghiệp xây dựng hạ tầng AI riêng nhằm bảo đảm chủ quyền dữ liệu, Check Point đề xuất mô hình "AI Factory Security Blueprint" - kiến trúc tham chiếu kiểm soát rủi ro từ hạ tầng GPU đến các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM).

Song song, nền tảng "AI Defense Plane" được giới thiệu như một giải pháp bảo mật đa lớp, giúp phòng chống các nguy cơ như tấn công chèn lệnh (prompt injection), rò rỉ dữ liệu hay hành vi độc hại từ các tác nhân AI.