Bảo tồn văn hóa - động lực cho phát triển du lịch bền vững

Biểu diễn nghệ thuật múa Chăm

Kho tàng văn hóa bản địa

Lâm Đồng được xem là vùng đất hội tụ nhiều dòng chảy văn hóa, với 49 dân tộc cùng sinh sống đã tạo nên bức tranh đa sắc màu, trong đó các cộng đồng dân tộc thiểu số như: K’ho, Chăm, M’nông, Churu… vẫn lưu giữ nhiều giá trị truyền thống gắn với đời sống lao động và sinh hoạt cộng đồng.

Qua nhiều thế hệ, những giá trị văn hóa ấy được gìn giữ thông qua lễ hội truyền thống, nghệ thuật dân gian, nhạc cụ và các làn điệu dân ca đặc trưng. Tiếng cồng chiêng vang lên trong các lễ hội, những câu chuyện sử thi được kể bên bếp lửa hay sắc màu rực rỡ của thổ cẩm trong đời sống thường ngày đã trở thành những dấu ấn văn hóa riêng của vùng đất cao nguyên. Trong đó, Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại, thể hiện đời sống tinh thần phong phú của các cộng đồng dân tộc.

Bên cạnh giá trị văn hóa phi vật thể, Lâm Đồng còn sở hữu hệ thống di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh phong phú. Toàn tỉnh hiện có hàng trăm di tích được xếp hạng và bảo tồn, góp phần lưu giữ những dấu ấn lịch sử - văn hóa qua nhiều thời kỳ. Những di tích này không chỉ có ý nghĩa về mặt lịch sử mà còn trở thành điểm đến hấp dẫn trong hành trình khám phá của du khách.

Nhiều lễ hội văn hóa - du lịch cũng được tổ chức định kỳ, góp phần quảng bá hình ảnh địa phương. Đặc biệt, Festival Hoa Đà Lạt đã trở thành sự kiện văn hóa - du lịch tiêu biểu của tỉnh. Không chỉ tôn vinh vẻ đẹp của thành phố ngàn hoa, lễ hội còn là dịp giới thiệu những giá trị văn hóa đặc trưng của vùng đất cao nguyên đến du khách trong và ngoài nước.

Trong xu hướng du lịch trải nghiệm, những giá trị văn hóa bản địa đang trở thành “tài nguyên mềm” quan trọng. Không chỉ tham quan danh lam thắng cảnh, nhiều du khách còn mong muốn tìm hiểu phong tục, tập quán, thưởng thức ẩm thực và hòa mình vào đời sống văn hóa của cộng đồng địa phương.

Thế hệ trẻ ngày càng có ý thức giữ gìn văn hóa truyền thống

Biến giá trị văn hóa thành sản phẩm du lịch

Nhận thức rõ vai trò của văn hóa đối với sự phát triển du lịch, thời gian qua, tỉnh Lâm Đồng đã triển khai nhiều chương trình, đề án nhằm bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc. Các địa phương đã từng bước khai thác giá trị văn hóa để phát triển du lịch cộng đồng. Những buôn làng còn giữ được nếp sống truyền thống, làng nghề dệt thổ cẩm, đan lát hay lễ hội nông nghiệp đặc trưng đang trở thành điểm đến trải nghiệm hấp dẫn đối với du khách.

Điển hình như dưới chân núi Lang Biang, du khách có dịp hòa mình vào không gian văn hóa cồng chiêng và thưởng thức nhiều chương trình nghệ thuật mang đậm bản sắc vùng miền. Chị Nguyễn Thị Mỹ Linh - du khách đến từ Đắk Lắk, chia sẻ: “Đây là lần đầu tiên tôi được trực tiếp xem biểu diễn các tiết mục múa, hát của nghệ sĩ người Chăm. Những giai điệu và điệu múa rất đặc sắc, giúp tôi hiểu thêm về văn hóa của các vùng đất khác nhau. Thay vì phải đi đến từng địa phương, việc được trải nghiệm nhiều loại hình văn hóa ngay tại một điểm du lịch như thế này khiến chuyến đi trở nên thú vị hơn”.

Tại buổi gặp mặt các trí thức tiêu biểu của tỉnh, bà Nguyễn Lan Ngọc - Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho rằng: Việc bảo tồn và phát huy các loại hình nghệ thuật dân gian, lễ hội truyền thống sẽ góp phần nâng cao lòng tự hào và ý thức gìn giữ bản sắc dân tộc, nhất là đối với thế hệ trẻ.

Theo bà Nguyễn Lan Ngọc, để nâng cao giá trị văn hóa gắn với phát triển du lịch, tỉnh cần tiếp tục tăng cường công tác quản lý nhà nước, hoàn thiện cơ chế chính sách về bảo tồn và phát huy di sản văn hóa. Đồng thời, việc xây dựng quy hoạch tổng thể bảo vệ và phát huy giá trị văn hóa cũng cần gắn chặt với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Trong bối cảnh hội nhập và phát triển, việc bảo tồn văn hóa gắn với phát triển du lịch bền vững không chỉ là nhiệm vụ của ngành văn hóa mà cần sự chung tay của cả cộng đồng. Khi những giá trị truyền thống được gìn giữ và phát huy đúng cách, chúng không chỉ góp phần bảo tồn bản sắc của vùng đất cao nguyên mà còn mở ra cơ hội phát triển bền vững cho ngành du lịch trong tương lai.